Befchry- 
vingh. 
PI. H.N. 
I.18.C.11. 
BESCHRIVING 
en Mekades zijn ook Geiten. De bokin’t 
Inrijn Hircus, en by de Sabincn Pircus, is al¬ 
zo ab Hir/uto,da.t is ruwe, gcnoemt, ’ twclk 
van’tHebreeufche woord, dat branden 
betekent, af komt, om dat het een brandig 
en geil dier is. Hy word in ’ t grickx Tragos 
vanTrageiiijdat is eten genoemt,om dat hy 
vratig is, oft van T rachu derma cchein, van 
de ruwheid zijner huid, oft van trechein, 
dat is van lopen. Den naam van kaper komt 
de gelubde toe: by de zEgyptenaars V'ord 
hy Mendes genoemt. Hxdusis dat, ’t welk 
uit een Geit, en bok geteelt is. En eer af- 
komftigh van ’t Hebreeufchc woord 'ia 
als dat het gelijk als van fatdus, dat is, ver- 
bondalzoozou genoemt zijn. Martiahs 
noemt het een ruwe Fxtus oft vrugt van de 
klagende Geit. By Hezychius , en den Ety- 
mologus word het Eriphos, by Varrmus 
word het zoo tot zijn dry oft vier maanden 
genoemt, endaarnaChimaron totherge¬ 
molken werd. By deRhodiers heet het Ka- 
rannos. Anders worden zy ook Kekryke- 
phalos, en in zeker wet Diakala mafarkes, 
omdatzy de halmen van ’t koorn af eten 
genoemt. Dat de Geiten twe-klovige voe¬ 
ten hebben,en hoorns dragen, is bYtyiri- 
ftoieUsop veel plaatfen verhaalt. Zy ver- 
wiflèlen haar verw-.en worden ook fomtijts 
verfcheiden geverw t voort-gebragt. Het 
hairve; icheelt volgens de kunne. Het is 
dikker in de Bokken, dundcr en zachter in 
deGciten. Enwijlditgeilagt heel ruwhai- 
rig isjdaarom noemt Fit at de menfchen,die 
dicht cn ruwhayrig zijn.Hircipilos oft bok- 
hairige. Datzc alle hoorns hebben, ont¬ 
kent ' Blmiiïs. Maar datze in de gene 
die liair hebben den ouderdom betekenen, 
beveiligt hy. De hoorns zijnlangen fcherp. 
In ’t eyland Delos is, na ’t zeggen van Vari- 
»nr,een bokshoorn gezien van twe ellebo¬ 
gen, en negen duim lang, en zes-en-twintig 
ponden fwaar De ogen,die hy in de engten 
vandehoeken gefchoten heeft, zijn'dik- 
maalongelijk. Datze in den duiftdr licht 
van haar fcfiieten verhaalt Tltnius. Zy zijn 
krom van neus,en de geiten gelijk. Dezel¬ 
ve zeit hy,hebben geen boven tanden als de 
twevoorfte, en de ander zijnookminder 
als in de bokken, ’t welk - yfriftotetes ver¬ 
haalt. Zy hebben alle een hafngelokoft 
baard onder dé kin, die AruncuslHirillus, 
en by de grieken Dreggos,en volgens fom- 
migc Krygkos werd genoemt. De lellen, 
dieande(irothangen, noemt Fe/ius No- 
neolas. Varro Mannillas,en ‘Pliniws Laci- 
nias, andere Veruculas. Tuilen de benen 
hebben de Geiten tweuyers, met magere 
fchenkels: datze door de neufgaten en 00- 
ren afemlialen,hebben,behalven Alkmeon 
oft liever Archelaus, dc/F.gipnfche wijfen 
ook gelooft. Fhiles doeter tot een teken 
by, datze met toe-geftopte neufgaten gans 
riet befchadigt werden. Opptanus fchijnt 
dat van de wilde gelooft te hebben, als hy 
VANDË NATUUR 
fchrijft datter van ’t midden tuffclien de 
hoorns een doorgang na de longgaat, welke 
met wafch geflopt zijnde haar doet flikken. 
In dit gevoelen fchijnt ook Bartholomeus 
Eufiatknus tezijn, als hy zeit yet diero-e- 
lijkx in de menfeh bevonden te hebben. 
ilAriftoteles nochtans helt na het ftrydige. 
Men zeit dat de uit-getrokken lever zich 
noch lang beweegt. Zy hebben veel magen: 
de milt is rond. De locht-ader als in de 
menfeh. Wat angaat haar plaats,: yzijnin 
de Noordiche landen overvloedig. In Rrc- 
ra niet weinig, om dat het zonder wolven 
is. Ithaka noemt 7 elemachus by Flomerus 
aigeboton,oft bokkcn-land. InRha:tia,in 
Switi criant, worden heel goede Geitc kaaf- 
jes gemaakt, voornamentlyk in dieplaatfen 
welke omtrent de Fabariaanfe baden berg- 
achtigzijn. ZywordenookinAchaja, A- 
frika, Nubia; Sardinië, Ccphalonoic,Milc- 
tus, en Damai kus, in Indie, 111 de nieuwe 
wereldun Spanje,Koriika,en andere plaat¬ 
fen gevonden, waar van wy in’t onderfcheit 
fpreken zullen. De Grieken noemenze ai- 
giboton, aiginomon en aigibofkon. Indien 
gyhaarfpijsendrank beziet, zy zijn veel 
eters,cn eten voornamentlyk graag de hee- 
fters, als de haag appelboom, de wilde Cy- 
tifus, cn de bladeren van de eyken heefters. 
Datze door overvloed van de eykcls een 
mifval krygen, befchrij ft Kglumella. Zy 
houden de olyfboom ook voor lekkerny, 
enzyn daarom vianden van Minerva', ook 
eten zy de tere fpruiten van de wijngaard, 
en daarom worden zy den vryen vader op- 
gcoffertjzy eten ook de vygboom,en meel, 
zo c_sElianus zeit, de Eilen-boom, dcTa- 
marifkus,de bokxbaard,en hondfroos. De 
bonen overvloedig gegeten , maken haar 
veel melk: gelijkook hetvyfvingerkruid, 
mdien het haar eer zy drinken vyf dagen 
na malkander voor-geworpen werd , om 
die zelve oorzaak word haar ook de dik- 
tamnus an den buik gebonden. Zy eten er¬ 
gens ook de Scammonca, niefkruid, de 
klematis, en nae ’r zeggen van Lukretius 
defcherling. Van de ladanum dunkt ons 
goed de woorden van Tlinius te gebruiken: 
A rabia,zeit hy, bromt op zijn ladanum, dat 
zulkx by geval, en door’t ongelyk van den 
reuk gefchiet, hebben vele belchreven. Dc 
geiten,die anders quaaddadige dieren voor 
de heefters zijn, en graag na welruikende 
kruiden, als of zy dc waardigheid daar van 
kenden , plukken dc Helen van de jonge 
fpruiten,die volzoctzap zijn,en de vogtig- 
heid, die by geval daar van af-druipt, wif 
fchen zy met haar onbcfchaamden baard 
af. Dezevogtigheid word met ftof t’faam 
gerolt, en door de Son gekookt,en daarom 
zij n de hairen van de Geiten in de ladanum 
verwart. De jonge fchryvers zeggen dat de 
boflehenvan Arabic door het weiden van 
de Geiten gebroken werden, om dat alzoo 
dat zap haar an den baard blijft hangen ; 
maar 
Arift.H.A 
1 - l.C.Il. 
PJaars 
Izid. 1.14, 
cap.6. 
