IOO 
B 
ESCHRIVING VANDE NATUUR 
Galen, de 
utu pare. 
1 .11 .cap 2 
Plaats. 
Ovid.Me- 
tamorph. 
libl y- 
Gefn.Hift 
Quadrupl. 
Vocdfel. 
Gcfn 1. c. 
Scaliger 
exere. aio 
Arift.H.A 
lib.s.c.l. 
Izid.Orig. 
l.i a cap.a 
Gezicht. 
PUiS.c.8 
vier Hondf-tanden langer als de andere. 
De maal-tanden zijn thien, in de boven¬ 
kaak weer-zijds vier. De eerftc omtrent 
de Hondf-tanden zijn drykant, niet een 
dubbel by -hangfel verfien , de lelie in 
beyde kaak-beenen is in twee geklooft, en 
veel breedcr als de ander. De onder-kaak 
is met zes maal-tanden verzien. De eerde 
omtrent de hondf-tanden is drykant. De 
tweede heeft de gedaante van een Lely- 
knop. De derde is grooter en breeder,en 
grooter als de twee eerfte, in t midden ge- 
fcheyden,en met fcherpe punten. Het on- 
der-kaak-been is kleyn , om dat hyniet 
bukkende eet. De voeten zijn met fcher¬ 
pe nageltjes, zoo helder als Kriftal, en met 
een vlies befloten,gewapent, welke de ge- 
ftalte van Havikx ofc Arcnds-klauwen 
hebben, het onderfte deel is eelt-achtig. 
Dat/.ein de Oofterfche Landen gevonden 
werden, fchrijf zVtriakits. Datzevan daar 
in Europa gebracht zijn Ovidius : Datze 
ook inde bergen van Amerika zijn, ver¬ 
haalt Thevet. De zwarte met fchone plek¬ 
ken verziert, worden in Lictau, Polen, 
Mofkovie,en Sweden , omtrent Helzm- 
<da,daarde LynxRartluchs genoemt wert, 
gevangen Datze ook in t Hcrtoghdom 
Wittenberggevonden zijn, en datter een 
Boer,die haarvoor-by ging, angevallen,en 
van hem, met een Bijl neder-gemaakt is, 
fchrijft Gefiierus. Het voedfel van de Lynx 
is vlees van dieren, voornamentlyk wilde- 
Katten, welkers vleefchhaarangenamcr 
is,zowy den Grooten Ohms geloven. Hy 
houd ook veel van de herflëne der Vier- 
voctige. Hierom fchrijft Gefiierus dat hy 
van ymand verdaan heelt, dat de Lynx 
dikmaal in de boomen vcrfchuilt, en van 
boven neder op de groote viervoetige die¬ 
ren fpringt, en haar de klauwen in den nek 
zettende, niet eer verlaat, voor dat hy het 
neder geflagen beeft,de kop gefcheurt, en 
de harlfcne op gegeten heeft.Daarzij'n ’er 
die beveiligen datze’c lyfonbefchadigt la¬ 
tende alleenlijk het bloed uit-zuigen. Sca- 
hger fchrijft, datter te minder dieren in 
Scandinaviagevonden werden, omdatzy 
den Lynx tot voediel ftrekken. Zy verza¬ 
melen op de wijs van de Honden.Zy wor¬ 
den ook zwangerals de Honden, en zijn 
over-vrugcbaarals de Hazen, lzidorus ei¬ 
gent haar een jong, O doms twee, oft dry, 
oft vier toe Zy zien alder- lcherpft van alle 
dieren, daaróm hebben zommigc gebeu- 
xelt datze ook door vafte lichamen zien 
konden. Zy zij n heel fnel ter loop, die zy 
ook met de fprong verhaaften. Van haar 
pis fchrijft ‘plinius dit. Depisvan dcLynx 
uit-geworpen, als zy geboren werden , 
verdrijft en bevrieft tot fteenen de Kar¬ 
bonkel gelijk, die als vuur glinfteren, en 
die fteen word Lynkurium genoemt, en 
daarom iller van veel verhaalt, dat de Suc- 
cinum, oft Amberfteenook alzo geteeit 
Lucan. 
PharC 1 6 . 
werd. Dit weet de Lynx ook zelf, en daar¬ 
om dekken zy haar pis uit nydigheid met 
aarde, waar door die ook te eerder ver¬ 
hard. Dit leftezultgy by tgyElianus, en 
lzidorus vinden hDioJ korides bekent eerft Dio |-|. orii 
dat het ydel is, dat de Heen Lyncuriumde i. c .- + . 
vederen na zich trekt, en dat het valfchis, 
heeft Brafifavolus by ondervindingh ge- 
leert. Zommigc zeggen ook dat hy zoo 
vergect-achtigis, dathy, als hy zijn roof 
draagt, achterwaarts ziende,de zelve ver¬ 
geet, en een ander zoekt. Indien dat waar 
is , zoudik dat zijn al te groote begeerte 
toe fchrijven. Dathy Somers kaal, en 
’s Winters heel hayrigis, fchrijft Odonus, 
’t welk alle vlok-achtige dieren gemeen 
is. Of hy quaadaartig ingewand heeft, 
dat met hetfchuimdcrdolleHonden ver¬ 
geleken werd , gelijk wy by Lukanus le¬ 
zen, laat ik tuflehen beyde. Hy heeft 
geen verwerpelyke krachten in de Ge- 
neefkonft. Evonynns, mengt het kruid 
fteen-breekmetzijn bloed, om doftenen 
inde blaaste morllêlcn. JFekkerus maakt 
uit zijn vet een zalf om de zelve af te dry- 
ven. J\rolhus maakt een Zout uit zijn 
'j fteen, en kreeften oogen. De klauw die 
in de rechter voet vooreen duim ftrekt, is 
inSilverbcllagen, en om den hals gehan¬ 
gen, tegende trekkingderzenuwengocc. 
Datzeallcin ’tEyland Karpathus mee de Plinius 
huid gebrand werden, en van grote kracht l l8 c - 8 - 
zijn , verhalen zommige. En dat met dit 
poeycr de vloed van de mans geftopt, en 
met het befproeyen de geilheid der vrou¬ 
wen getamt werd, dat ook hetjeukfel van 
't lijf, en de droppel-pis , met haar pis ge¬ 
nezen werd. De zelve word ook toe een 
genees-middcl voor de krop-pijn ange- 
wefen. De huid word te Bononie voor Qnder- 
hondert twintig ponden verkocht. Op- fcheid. 
pianus heeft haar tenanzien van grootte OPP ™ 11 
en kleinheid onderlchciden.maarzeitdat- 
•/e malkander in alles gelijk zijn. Inltalie 
word een dobbel vel vertoont, dat breed 
is, en na ’t witte held, en dat men meent, 
van een Lupus Cervarius te zijn, en een 
Rofch dat wat kleinder is, ’t welk zy zeg¬ 
gen van een Kat-pardcl te zij n. 
IV. Hooft-Stuck. 
Van den Tyger. 
Naam. 
It dier heeft zijn naam van zijn 
fnclheid by de Mcdiers beko¬ 
men, die een pyl Tygris noemen. 
fiarro heeft hem in t mannelijk 
geflagt ge noemt. Plinius i n ’tvroulyk. Gy 
zult ook Tygrides in 't meer-vout by den 
Schryver van de Nachtegaal vinden, Eeni- d _ ilii 
ge meenen dat hy zoo groot als een Haaf- v ing. 
hond werd, Nearchus als een Paard. Daar 
is een huid gezien die meer als vijf voeten 
>ng 
Bcfchry- 
