DER 
IX. LID. 
Vande Vatrijfen oft Veldhoenderen 
in ’t algemeen. 
D E Patrijs in ’t Latijn Perdix, by de Grie¬ 
ken fo van gelijken, en ook Perdjee, by 
de Cretenfers Perix, by dePergen Cifilarus, 
cn word van Hefyclnui Kaccaba ghenoemt: 
ntet wat naam defe vogel by onfe tijd ghe- 
hen:i. noemtwerd, isnietghenoeghondervonden. 
“ j"' Turnerus meent dat de roffche Patrijs, dege- 
ib.Bci. mene kleine van de ouden is , maarhyftaat 
fijn roden bek niettoe. Iemand by Longolius 
lb-CI3 'vermenght den Otis mettePatrijs. Omdat 
Anjloteles fchrijft dat de Patrijs met andere 
vogelen, die hemvangroottegelijkzjjnver- 
famelt, heeft daar uit Btllonius dien naam an 
de Griekfe Quakkel gegeven, die men ge- 
3lli S er fien heeft dathy fich mette hoenderen paar- 
e 6 r “j. de. By dldrovai.dus is, deCoturnus, enCo- 
turnix, uitgenomen in grootte, die na de lan¬ 
den vcrfcheiden is, malkander gelijk,en oor¬ 
deelt dat de Qgajckel de roffche Patrijs is, en 
'^"nol t> eweert: dat de kleine Patrijfen van Atbemus 
fI ' genoemt, de felve mette nieuwe vogelen van 
ritmus zijn, en gelijk als uitlandfe Starnen ge- 
noemt werden ; de Boeren Patrijs van W/- 
niiu, welken Dalechantp/us ,en Sueffanus gelooft 
de kleine Patrijs te zijn , rekent hy totten 
Gallinago ( welke Ar/Jtvteles Afcolopa, olt 
Scolopax noemt) uit deovereenbrengingh 
van de befchryvingen, 
eflagcen. Daar zijn veelderlei geflagten. Straboxe r- 
rj.iiin: haalt, dat de Indife grootcrals de Gier en 
17. J- Gans zijn; van de G nekfe, en groote rofch - 
" mal - agtige hebben wy iet ghefproken. /Eiiatius 
f ' 7 ’ noemt een vogel Syrife Patrijs, die kleinder 
dan de Patrijs,fwart,meteenro(fchen bekis, 
en niet kan getamt werden, welke omtrent 
Antiochia in Pifidia de fteenen uit-eet en 
,ri(t:H; verteert. Delclvenoemt Cyrreft Patrijfen.die 
•j 1 ' *- t _ niet bequaam zijn om te vechten, nocht wel 
i:n:i.9. finghen en look eeten. In’t Eyland Chios 
‘P no l f ’ N . zijnfe rood, fo groot als een Hoen; ïnEgip- 
uï.u. * ten afchgrauw, elders wit: by de Trogio- 
tiocr; dyten fo groot als een Haan, met geeleoft 
["scailg-donkere voeten, en bek; in’t rijk van Bar- 
xctcit: nagaflb zijnder fommige fo groot als Kapoe- 
36, c.i 3 -nen, mette voeten en bek geel, andere klein- 
der als de Hoenderen, met purpere vocien, 
en bek, fommige mette voeten en bek alch- 
grauw, in Spanjola zijnfe verfcheiden ghe- 
verwt, lekkker van fmaak. An’tvafteland 
(indien men Oviedus gelovenmagh) fogroot 
als deSpaanfehoenderen, metdobbelefp;e- 
ren, d’een op d’ander liggende, en fo fwaar- 
lij vig, dat den grootften eeter geen een en kan 
verflinden. Sy zijn an de borft, vleugels, en 
hal s afgrauwjfy leggen eyren fo groot als on¬ 
fe hoenderen, in verw een blauwe fteenge- 
’lin: 1.10. hjk. Wat an gaat haar innerlijke ghefteltems, 
jjJï- j heeft, datfe in Paphlagonia twee herten heb- 
6 c ., j ‘ ben ,TheophraJtus mogelijk qualpk verhaalt,en 
metdat felve geloof andere, datfe ’swinters 
OGELEN. 53 
geen kloten hebben. Arijlsteles heeft naargela- A l. 3..C.1 
ten,dat den rop in haar voor de maag leid,dat u 
de byhanghfelen niet gheljjk inde vrCTchen Ariiei 3- 
opwaarts,maar nederwaarts an ’t uitterftc van “P- 
den darm leggen. 
Indien ghy na haarplaats vraaght, inSwit- 
ferland ,en de Ey landen van Lemnos zijnder 
geen. Indien wy Boteius , cn l.iberahs gelo¬ 
ven, zijn de kleine niet in Creta, de roffche 
zijn in Nederland weinig. Van tweein’tEy- 
land Anapheu ghefon.en, zijnder fo veel 
voort-gekomen, dat de Inwoonders van me- 
ningh wierden ’t landt daarom te verlaten. 
By die van Tarnafieri , de Ethiopiers , die 
van Samia,en de Cretenfers zijn (y overvloe- 
digh; in’t Eyland Caprea, zijnfe fo vet, dat 
de Inwoonders het vet uitnemen, en tot een 
naarder maaltijd bewaren. Die in Beotia zijn, 
vliegen haar palen, oft naar Attica niet over, 
indienwy Atheneus geloven, en indien fyby 
geval ergens vervlogen zijn, wordenfe van 
de Inwoonders uit haar Item onderfchei- Athco 1. 
den. S-DipuoC: 
Sy eten (lekken, daarom zijn aldaar geen VoeJf»!. 
(lekken waar Patrijfen zijn. In ’t Eyland Anll: 1-9> 
Schiaetenfe Moffelen en Look, ’t welk AEha- a c i, e ü: 1 - 
nus van de Cyrrhefe gefchreven heeft. Sy 9 “p- 4- 
etenookSand, Graan, en andere dingen, gy ' 
fult licht denken datfe Al-eters zijn. ca P . 13. 
Sv zijn heel eeil, waar vanfy ook een te- Sci . 1, S : . 10 
ken van Minnejankery zijn. De Mannetjes pu„ t . 
ftorten niet alleen haar faat als fy de Wijfjes Tcsüngh. 
fien, maar als fy die maar horen, uiteen fter- j^^oC 
keinbeelding; want fomen haar een Spiegel 
voorfet, fullen fy daar tegen lopen, en ’t felf- 
dedoen. Defelve , indienwy AlexanderMyti- 
dus geloven, verfamelen algapende,envlie- 
gen den gehelen tijd, datfe geil zijn meteen 
uitftekende tongh. Sy breken de geleide ey¬ 
ren , op datfe vande Wijfjes, omtrent het 
broedenen opvoeden der jongen befich zijn¬ 
de , niet fouden te leur gelet werden: en fy 
vallen dikmaal uit onverduldigheid van haar JE | ian: y 2i 
geilheid de Weyluyan, en gaan haaropde deAnimai. 
kop fitten; indien fygeen gelegentheid van 
Wijfjes hebben, fchreuwenenroepenfe, en AU.9 c.s. 
vechten met malkander. Die verwonnen is, PGn.H.N: 
feggenfe dat fich dan laat gebruiken, en dat Je uVldé 
fo langh, tot dat hy weder overwinner van Ammalrl. 
den andere geworden is. Oft fy bedrijven ‘“• c - 47 ' 
de eigen fchelmery ophaar eigenjongen, en 
gebruikenfe by na fo haaft, als fy gekipt zijn. 
by (paren ook de Hoenderen niet, uit welke 
ver(.imelingzf«J£ote/trfeit,een derdegellagt ahh j. 2 . 
voortekomen. ‘ Ic Gult - 
De geilheid van de Wijfjes is niet minder, ‘ P j [ in c j’j 
indien fy teghen de Mannetjes overftaan, c . 3 3 . 
wordenfe van haar afem vrughtbaar; enten 
tijde van baar geilheid, ftekenfe ook al ga¬ 
pende detong uit, enontfangen doordean- 
blafing van het overvliegende Mannetje, ja 
dikmaal maar haar ftem gehoort hebbende,- AlhcD;1 9 . 
en fo feer verwint haar geilheid de liefde tot d; Dipnoft 
haarjongen: datfy die in’t verborgen ftilop 
de eyren fit, lbo haaft fy verneemet dat het 
Wijfje van den Vogelaar by haar Mannetje 
j G 3 komt. 
