j 72 NATUURLYKE 
gecnkuwen, maar Ion gen, en een lochc-1 
ader heeft. Dat hy met een na achteren 
gebogen ruch krom is, is van velen ver¬ 
haalt , waarom Pakuvius hem kromnek 
roemt, ’t zy oft om dat hy zodanich ons | 
vooroogenï'chijnt, alshy iich, uit de baren 
gevende, plot lelijk weer in zee ftort, om de 
gefwindheid van fijn beweging,oftom dat 
hy, ontbloot van ku wen, in der daad als hy 
zich beweegt inkromt, omtegcrcderin de 
grond te fchieten. 
Sijn fnuit is krom, waar van Plinius feit dat 
hy vermaak in den naam van Simon heeft. 
Zijn tongis beweeglijk, kort, breed,vifch-; 
zig, uitftekende, en in den omring getand, 
de Varkens-tong niet ongelijk. De tanden 
zijn klein , fcherp, die als een kam op mal¬ 
kander fluiten. Hy heeft groote ooghen, 
maarzo metde huid bedekt, dat zich de 
oogappel alleen vertoont, niet ver van de 
opening van de mond, maar byna ineen 
felvelbreck ftaande.Inde liand van fijn wa¬ 
terbuis zijn defchrijvers nieteens. Anfto- 
telcs en Plinius zeggen dat hyopden ruch ] 
ftaar. Rondeletius zeidt voor de herzene, 
welkersgevoelen waarachtiger is. Rcllonius ! 
meent tullen de oogen. Datfe op den ruch 
ftaat, is by dc ouden gelooft, en meer ach¬ 
terwaarts als in dc Walvifch. Hy Iwemt 
met twee kloeke vinnen , die als de armen 
van een menfeh an de fchouder-bladeren ‘ 
gevoeght werden, en haar vier fpieren zijn 
an den rug, en dc bord gehecht. De vinnen 
ftaan zodanigh anden buik, datlè niet al¬ 
leenlijk hetfwemmen , maar ook de bewe- 
gingh , waar mede hy zich opwaarts be- 
gheeft om fijn afem te halen, te hulp ko¬ 
men. Den rug-vin maken Plinius en Pauza- 
nias geangelt, onghetwijfeltom zijn hard¬ 
heid : want Rondeletius getuight datfe heel 
barsis. Dc twe van de ftart an zijn zijden, 
zijn d’cen an dc rechter, de ander an de 
linkerzijde; zodatdeftarr, die alseen hal¬ 
ve maan is, het water met zijn breedte be- 
weeght. Indien gy de kunne anmerkt, 
de mondt van het teellid in de wijfjes 
ftaat an ’t hinderde, gelijk in deLand-die- 
ren. Dezelve hebben ook, indien wyPli- 
nius volgen , maar twe mammen an den on¬ 
derbuik, doch wat verborgen, eneen wei¬ 
nig fchuin daande. Ariftoteles zeit datfe de 
mammen omtrent het teellid hebben , en 
ontkent datfe fichtbare tepels als de vier¬ 
voetige dieren hebben ; maar datter weer¬ 
zijds gelijk als twee krullen zijn, daar dc 
melk uitvloeit, welk mette mond van de 
jongen die de moer volghen , ontfanghen 
werd. De lijfmoer heeft een nek vaneen 
hand breed lang,die daar na in twe takken, 
als inde Land-viervoetige dieren verdeelt 
wetd. De kloten ftaan an de hoorns van de 
lijfmoer, en haar teellid tuften den navelen 
het hinderfte. Het mannetje vertoont een 
BESCHRYVING 
als inde viervoetighedieren uitkomt, het 
welk in de verfameling oprijft en voort¬ 
komt. Daarom heeft mogelijk ^sirtjloteles 
gezeit dat zy liet teellid buiten hadden , en 
de kloten binnen, welke volghens Plinius 
heel lang en an’t hinderfte vaft zijn. Hy 
heeft geheel geen gal. Indien gy haar plaats 
befiet. Geen zee bynaisfonder Dolphijn; 
zo dat hy ook in de Pon tus,daar geen grote 
vifch, die andere vyand is, inkomt, gevon¬ 
den, en ook inde Adriatize-zee, hoewel 
zelden, gevangen v erd; maar hy loopt ook 
in de foete wateren, eninde Nijlzeifdaar 
hy fich een tijd lang met viflèn onderhoud- 
Dathet nochtans die niet zijn,welke Soltrms 
zeit gerande hanekamm en te hebben. Dat¬ 
fe de Krokodillen met fwemmen uitlok¬ 
ken, en met loosheid onderhalen , en haar 
tederfte mghewanden van den buik op- 
lcheuren en dooden , laat ik my lichtlijk 
wijs maaken , om dat haar CMsrcellmus 
gheen Dolphinen , maar de Dolphinen 
ghelijk noemt. Bellonius heeft van de 
Grieken verftaan , dat die omtrent de 
Propontis fpringhen, ghelijk als andere 
viflèn verlopen, namentlijk uit de Middel- 
landze-zee na ’t Noorden , en datfe den 
Hellefpont en Propontis aflopen. Datzein 
de Euxinus gelopen zijnde, daar op zekere 
tijd blijven,en daarnahaarverlateneplaat- 
fen weder befoeken. Haar fpijs zijn viflèn, 
daar zy wredelijk onder huis-houden, en 
hebben de vogels Ccpphus tot een mede¬ 
makker , die met het bloed van degedode 
Dolphijn gevoéd werden , ghelijk Oppimus 
fchrijfr. Haar leven is lang, en dikmaal tot 
dertighjaren , mogelijk om datfe geen gal 
hebben. Haar verlameling gefchietopde 
wijs van de menfehen , en een weinig lang- 
duirigerals van die viflèn, welken met het 
tegenwrijven der buiken verlamden; maar 
zsirijloteles fchrijfr datfe op dc wijs van an¬ 
dere viflèn vcrfamelen. Zydraghen thien 
maanden, en baren maar een jong, enfom- 
tijds twe. Datfe in de Zomer en op gheen 
andere tijden baren, lefen wy in den genre¬ 
nen inhoud van Plinius. Rondeletius heeft ’cr 
in de Lente een jonguirgchaalt, en heeft 
j een ander wijfje in Oètoberopghdficden, 
en bevonden dat doen eerft het jong inde 
lijfmoer begondegevormtte werden. Plee 
jong is in de lijfmoermet de drygemeene 
vlielèn oft rokken omwonden , en word 
| door denaveladers met bloed gevoed, en 
trekt fijn geeften door dc zelvcr flaghade- 
ren. Hetjongwordhaaftiggroot, emsop 
fijn thien jarenvolwaflèn, gelijk <_ Arifioteles 
zeit. In plaats van een ftem geven zy een 
zucht als een menfeh, zo Plinius verhaalt. 
Rondeletius heeft ghefchreven datfe een ge¬ 
krijs maken, eenigzins een ftem gelijk. Zy 
hebbenheelfcherpgezicht, zodatzy ook 
een vifch die ondereen fteen, oft in een hol 
fchuiltjfien konnen. <^AriJleteks zeidt datfe 
dc 
Atift.H. 
1. r. c.f 
IdunJ,4 
c. ij. 
Arift.H. 
1. 9- c. 45 
