i;6 NATUURLYKE 
zakken, datter geen fchijncn te zijn, het 
welk hy dikmaal angemerkt heeft.Dat zijn 
huid den blixem en hagel belet, is van Plti- 
tarchiis en PalUdnts verhaalt, en dat daarom 
s-^het opperde van de zeylen daarmedegc- 
“ SU dekt werd,en AuguftusdcKeyièrgemeen¬ 
lijk een huid van een Zee-kalf met zich 
voerde , en de KeyferZeverusdaaraltijdt 
wilde mede gedekt zijn, gelijk wy lezen, 
paii. r.r. Datfe den hagel verdrijft, heeft PdUdtus 
gelooft. Indien zy om het land dat ghy 
bezit gedragen , en in den ingang van de 
Hoflieden opgehangen werd , alsghyhet 
quaad fiet ankomen. Datter de Beren voor 
fchnkken hebben wy uit 0ppimus-.d3.de eer¬ 
tijds in de fchoufpelen mette feive gevoch¬ 
ten hebben leidt LykosU den boer by Kal- 
furnius. Datfe de Zee-rammen verjaghen, 
en met haar Herken afem tutte gaten lok¬ 
ken, fchrijft njEliantis. Hy word ook van 
het ghemecnfte volk i n de fpijfe niet ghe- 
bruikr. Want zijn vifch is zacht, fpongy- 
achtig , en vet, zo datfe lang met de hand 
gewreven verfmelt. In dc Genees-konft 
brengt de rechter vin onder’t hooft geleit 
llaap by, om dat geen dier met dieper flaap 
bevangen wort. Dc huid verhoed ook het 
voet-evel, indien’er fchoenen van gedra¬ 
gen werden. Haar vet word inde Vrouwe- 
Theophn. liekten van Hippokrates feer geprefen. Haar 
luit. plant, ftremfeldatfe, lómenfeit,uitbraken,opdat 
'*' c ' ' het demenfehen niet ter hand zoude ko¬ 
men, gheneeft met Panace, oft fap van de 
granaatappel, het vallend cvel; maar Celius 
t^Aurdunus wederfpreekt dat. 
VII. LID. 
fam de Manatider Indianen. 
BESCHRYVING 
Hyisfomtijds meer als veerthien afivijf- 
thien voeten lang, en acht handen breed 
dik. Hy werd omtrent het eyland Spanjo- 
la in zee gevangen, nochtans loopt hy ook 
in de rivieren, en eet het gras van den oever 
af. Hy word ook fomtijds gecamt. De On¬ 
derkoning heeft’er een fesen twintig jaren 
in’t meir Guaynab Karamatexiopgevoed, 
die zo tam, hoewel vol waden was , dathy 
metten naam van Maton geroepen, uit het 
meir quam, en na de huizen kroop om de 
kolf te halen, en daarna weder in de meir 
liep, daar hem veel kinderen en oude luy- 
den, met welkers zang hy vermaaktis, na¬ 
volgden. De zelve nam ook thien kinders 
op lijn rug, en brachtfe van d’ene zijde van 
’t meir na de ander. Als een fekcr Spanjarc 
hem meteen fpiesgedreight, hoewel niet 
ghewond hadde, wilde hy na die tijd niet 
meer opkomen als hy mannen metkleedc- 
j ren oft met baarden lach. F.n alsde rivier 
Hayboaiko begon te fwellcn , en in dat 
meir te Horten, is hy weder na zee gelopen. 
Hv heeft lijn gebruik indefpijs en genees- 
konft : want lijn gedroochde vifch is het 
EngelsOftevleefch ghelijk, en blijft heel 
lang goed , gekookt is het veel beter als het 
Tonijne-vlees. De ftnrt in Hukken gehou¬ 
wen, en vijf dagen in de Zon gedroogt,en 
daar na gekookt loopter veel vet uit,’twelk 
wijl het niet garftigh werd, gebruikt werd 
om eyren in dc pan te fnerken.De benenin 
lijn hooftzijn heel goed tegen dc darm en 
nierpijn, indien zy eerft gebrand , daarna 
gheftoten en gezift totecnolt twe vieren¬ 
deel loods fwaar met wijninghedronken 
j werden. Van de huid worden riemen en 
fchoelappen gemaakt. 
B Y-W OR P. 
A,m.H.A.T 7 Andefe vifch heeft niemand van de fan den Hond Van Jrijioteles , 
«.co.. y oudegewag gemaakt, ten zyhymo- oftKruyshay. 
gelijk de Bos oft Os van ^Priftoteles'is , die 
hy in fijn befchnjving onder degroote vif- T'V E vifch dienuTuberooftKruyshay 
fenftelt.DeNeerlanders noemen hem Zee- ghenoemt werd, meentmendat de N i„< 
t.epe* H. koe, en datnietongerijmt, wijlhymetde CanisCarcharias oft den Hond van Artfto-'- "• 
üencr.c.i; ] <0 p een Land-koe gelijkt, en hy ook op der teles genoemt is ; maar om dat die, welken 
EMt™* 6. zelver wijs kruid en gras op het land eet. Frmdfkus Hermndus bcfchrijft, met de bc- 
'c. 19.’ ’ Hy is een fak ghelijk, en daarom lelijk van fchrijving welke wy gegeven hebben met 
anzien. Hy heefteen kop als een Koe,klei- naukeurlijk overeenkomt ; daarom dunkt 
neoogen, twee dikke voeten omtrent het ons goed defe hier by te Hellen. Hctis,zeit 
hoofl, als vleugelsin plaats van armen, daar hy, een van de grote viftèn uit hctgcfiacht 
hymedefwemt; inplaats vanoorentwee van dc langwerpige, eeninwoondervan de 
kleine gaatjes, daar hy door hoort, twee grootezee, fomtijds vijfthien-maal negen 
Henen oft beenen in’t hooft, zo groot als duimlang, hcclvraatachtigengefwind, en 
een kleine flaghbal, enrond. Omtrcntdc niet geheel bot, en dikmaal als twee men- 
Hart is hy fmaldcr en als gedrongen , welke fchen lichamen dik, meteen halflnaanron- 
ook van daar af geheel zenuachtig fchijnt. demond, thienduimenonderdefnuitge- 
Het wijfje heeft twe mammen an de borfl, leghen; boven met dry ryen fcherpe tan- 
daarzy haar jongen mede zoogt. Sijnhuid den, die als een zaag in malkander fluiten, 
is byna als de gebrande huid van een Var- gewapent; onder met vier, met een op¬ 
ken, een vingherdik, van al'grauwe verw, j Ipalking van tweemaal negen duim, en 
en kaal van hayr.Hy is zo groot darmen een j weerzijds vijf vinnen, met een rondachtige 
Jok-oflèn noodig heeft om hem te voeren. Ifnuit als een kinkvorfch, omtrent deku- 
wen 
