AI ‘Irc-1.3 * 
ca/>. 5. 
Gebruik. 
Plin:H:N; 
!• 2i.c.8.f t 
Galen: J. 3. 
deMeilica- 
meat.f. 1. 
DER. BLOEDLOSE WATER-DIERËN. 
de maar met feven gegroefde angels va fien. 
V. LID. 
1/an de Tjmchyïium. 
C " 1 Elijk de naam Conchylium an het ghe- 
J heelegeflagtderSchulpvifien in’talge- 
meen-gegeven werd: nochtans worddieook 
(onderling voor een gedaante genomen; Allo 
vinden wy by Vilnius, als hy fchrijft dat'erin 
Pontusgeen Konchyüa zijn , daar nochtans 
de Oeftersovervloeijen; Alfo ook by Philo- 
liratus,in’t leven van Apollonius, alshy feit dat- 
terin Biblus heel grote Konchylia,en Murices 
van ongemene grootte voortkomen. Datfy 
ook vooreen verw by PUnius genomen wert.is 
fo feker, dat het geen bewijs nodig heeft. Die 
hem voor de Oftracium neemea, pallen den 
naam van een deel het geheel toeimaar hy is an 
dat deel daar hy in fijn top eindigt breder,fon- 
derenige angels oft knobbeltjes. Het gat daar 
fijn vifch van binnen door-fchijnt is niet rond 
alsindePurpur-vifch, oft Buccinum, maar 
langhwerpigb. Dat fijn dekfel de Byfantinfe 
Blatta van Serapio is, welke de felve is mette 
Unguis oft nagel van Dioskpnaes, omdatfe de 
klauwen van de vogels gelijkt,meent Tyondek- 
tius: En het woort Euodes,is hier niet fchade- 
lijk: want daar mede wort niet altijteenange- 
name reukte kennen gegeven,maar ook dik¬ 
maal een fware: want de beverfwijn (hinkt,en 
fowel dit dekfel alsdeByfantinfeBlatta,wort 
tegen het opftijgen van de lijfmoer gebruikt; 
maar dat’ergefeit wert, dat in de Nardus dra¬ 
gende Meren vanlndie de Unguis gevonden 
werd, en daar het voedfel van de Nardus ge¬ 
niet,wijl het de Zee-konchiliumis,dat meent 
/{ondfjktmi dat Dioskorides meer uit het gevoel 
van andere, als uit fijn eigen gefchreven heeft. 
Men feit dat hy in dekfel de Purpura gelijk is, 
doch niet in geftalte,maar liever in gebruik en 
felfftandigheid. 
De lofhjkfte is die uitte Rode-zee overge¬ 
bracht werd, en witachtig en vet is. De Baby- 
lonifeis fwartachtigh en kleinder. Dat fy een 
fap,endatpurpurverwig,in hebben, getuight 
Vilnius. Allefijndeelen worden in de Genees¬ 
middelen gebruikt. Gebrant,doethy ’t felve 
dat de Purpura,en Buccinum doet.Sijn inner¬ 
lijk vlees wordt van Galenus onder de Genees¬ 
middelen gemengt,diede pijn der oiren ver 
(achten. 
II. HOOFT-STUK. 
[/m de in ’t ronde Tops-wijs-onedrayde. 
I. L I D. 
1/an de Tops-Vvij[e. 
S O veel van de Tops-wijs ghedrayde, oft 
die in bochten gedraytzijn, nuvolghen 
die in’t ronde ghedrayt zijn, namentlijk de 
Turbo, de Trochus, de Nenta-,deKochlea, 
de Echinus en Konchylium. De geilaghten 
van de Turbo zijn niette verwerpen. 
De Turbo oft Tops-wijfe, zijn groot,geoirt, 
gebult, hoekighjgeangelt, en vijf angelachti¬ 
ge; Daar zijn ook topfwijfe die inde fpóncy'en 
groeyen.de groote beftaat uit veel drayingen, 
meteen dikken ruwen rand,een witte fchulp, 
met veel ftreepen en knobbeltjes ruw en 
fchcrp; Hy heeft een rond gat, ’t welk in een 
fplcet eindight, daar fijn drek door uitgeloffc 
werd: Hyhanghtande klippen met fijn top 
opwaarts. Van de geoorde hebben wy dryaf- 
beeldfels, van welke heteerfteeen fchoone, 
en onghemeene van de France zee vertoont: 
Het tweede een, binnen en op den rtigh y fer- 
grauw, voor faffraanverwigh, met een bultige 
fchulp.onderen boven gefchildertjHet derde 
vertoont een knobbelachtige, boven met een 
vale fchulp,onder fafïf aanverwig. An de bul¬ 
tige hebben de knobbelen den naam gegeven; 
hy is van verfcheiden geflagt, lang,dun,('pits, 
glat, wit, fwart en gefprenkelt. Aldrovandus 
geeft veerthien afbeeldfels , van welke de 
tweede met groeven, en uit een bergh gegra¬ 
ven is ; de hoekige heeft daarvan fijn naam , 
omdat de drayingen van fijn fchulp foovan 
malkander gefcheiden zijn,datfe in ’t midden 
hoeken maken : Ghebrandis hy heel nut tot 
tand - poeyers. De gheknobbelde heeft fijn 
naam van de ftompe en korte knobbelen, fijn 
fchulp is binnen purpurverwigh, buiten wit 
als met kalk beftreken : De vijf angelachtige 
word fogenoemt,om dat hy vi jflangefcherpe 
byhangfelsheeft,indien ghy deuitterftevan 
den top daar by telt. Die inde Sponcyen wo¬ 
nen zijn van veelerlei gedacht , welke alle by 
Aldrovandus konnen geilen werden. 
De fchulp-vifch, die melk-witte genoemt 
is, ghebruiken de vrouwen in Citroen-zap 
met Brandewijn gefmolten , om’tangefichc 
te fineren. 
II. LID. 
]/an de Trochus oft Tol en de hderita. 
D E Trochus oft Tol heeft fijn naam van AMro : l.j. 
dat fpeeltuighdat de kinderengebrui- ca P- 1 s- 
ken: Sy zijn alle glat en verfcheiden geverwt; 
de fchulp beftaat als uit twee korden; debui- 
tenfte glimt mmft.de onderfte glinftert als de 
parlen ,■ fommige zijn klein, andere langwer- 
! pigh De af beeldfels vertonen groote, Graf- 
naalds-wijfe, witte en ghevlekte Nijlfe. De 
Nerita,oft f 'oScaliger leeft Narita, word van 
de Grieken by Atheneus, Nerites, AneriteS,en- 
Anartes, by Hefycbius Neritos genoemt; Hy 
fchijnt den naam van denZee-godNcreus be¬ 
komen te hebben, om datmen verfiert dat hy 
fodanighen fchulp als den alderbeften, voor 
een blaas-hoorn ghebruikt heeft. Gelijk ook 
Plinius verhaalt datmenTriton in een hol om¬ 
trent de ftrand vanLif bon heeft gefien en ge- 
hoort op een hoorn blafen;Hy word ook nog 
van de mwoonders van de Adriatife zee'met 
den oudé naam genoemt:hy is glat van fchulp, 
fowydebefchrijvinghvan Jnjlotelesv olgen, 
maar wijd enrond, en de vorm van de Bucci¬ 
num aldernaaft, maar de Papaver heeft hy 
nochtans niet fwart als de Buccinum, maar 
rood; het nndden-lijf hanght an de fchulp 
E 2 valt; 
