Gebruik. 
{(.lemens: 
Pxd.i2° • 
V arro ; in 
lary r. 
.32.C.9. 
Onder- 
chcidt 
4 5 HISTORIE v 
neer fy boven op liet water fwemmen. M affarius ■ 
ontkent datfe door de locht vlieghen ; Want, 
zeithy j wijl beide fchulpen an het binnen eek 
va ft gehecht zijn,fo datfe nauwlijk konnen \ an 
malkander getrokken werden,konnen fy lo los 
niet geopent werden om door de lot te vdeg¬ 
enen z: Nochtans openen fy haar met fuiken 
fnelheid , datie door de hevige weder-ftuit 
op fpringen,en alsfchynen te vliegen. 
Wat angaat haar gebruik in de fpijs. Sy zij n 
eertijds by de oude vermaart geweeft, nocht in 
de bruiloft van Kotys achtergelaten. Celjus,e n 
Acchioenes oordelen haar goed voor de maagh. 
Galtmis zeit dat haar zap den buik los maakt 
evenals de wey van de melk.By Xeoolrntn zijn 
fy foet,en lichter als de Ocfters om te verteren. 
Gebraden hebben fy volgens denfelven min¬ 
der zap, en fchieten befwaarlijker af: Als fy m 
haar fchulpen ghebraden werden, hebben fy 
minder van dit ongemak, voeden ligter en zijn 
beter j fy houden haar angeboorne foetheit ook 
in de pekel, en doen water lofen ; maar de wit¬ 
te, en brede zijn zoeter, en de bleke harder. De 
roflche zijn quaadaartig, en doen water lofen. 
De verfcheidengeverwdezijn middelbaar: als 
mede die de Fucus gelijk zijn,welke alleen ge¬ 
geten fwaarlijk verteert werden,en nogtans het 
water lofen. By Diphihu zijn de witte zachter. 
De verfcheidenheid van plaats heeft het on- 
derfcheid van goedheid inghevoert. Koemens 
Airxandrvms getuigt dat die van Methymnaby 
lijn tijd vandelekker-bekken gefocht wierden. 
Varro heeft dePeftflhculus vanChios onder de 
kreeften, en keurige lekkernijen begrepen. Ho- 
rnt iis 1 arentiuus prijft haar,daarom komen die 
op haar penningen dikmaal voor. Van het ove- 
ricefpreekt X .opratej aldus: De kam-oefters 
zeit hy die haar volkomen grootte hebben,hol, 
en fwart geverwt zijn, houdmen voor de befte: 
maar zijn in de lente en fomernoch beter, want 
opdietijdt nemen (y met het waflen van de 
Maan feer toe: Maar boven alle overtreffen die 
van Mstilene in grootte,aart en goedheid van ’t 
zap. Dicrgelyke brengt de lonife zee,omtrent 
Illyric,Hetrurie,Salona:,en Latium.ook voort. 
N u ook Chios met de bygelegen eylanden, en 
Alexandrie. De Pontus van gelijken maar klei¬ 
ne, en die niet licht groot werden. 
Soghy haar gebruik in de genees konftbe- 
fietlrall.--.wus belaft: haar tegen de kronkeldarm 
pijn te gebruiken Plimus zeit datfe water lofen 
, en de blaas matelijk fuiveren: tottegeilheitzijn 
fy niet minderbequaamals de gemene oefters. 
Haaronderfcheidis veelerlei: fy zijn grote, 
welkers eene fchulp breder zijnde, als een dak 
boven geftelt is: fy zijn ook roflche, witte,ver¬ 
fcheiden geverwde,en brede: fy hebben weer- 
zyds oiren.Geen an d’een zyd alleen, indien wy 
Bcltomus geloven. Uit de geoirde hebben fom- 
mige die beide even groot, andere kleinder als 
het hooft van de fchulp.Enige'fo groot, dat een 
lijn van ’t een oir tot het ander getrokken , het 
hooft van de fchulp met raakt, maar de oiren 
daarboven uitfteken. Andere hebben het een 
oir kleinder, Rpndeletms heeft’ertwee befchre- 
ven. De eerfte heeft de fchulp daar fy geoi'rt is 
enger, daar na breder weidende, breid fy haar 
ANDE nature 
in de rondte uit s de eene fchulp is matelijk hol,- 
en meteen verheven rucli, en dander als een 
dekfel van defe. Binnen heeft hy veel vis, wel¬ 
ke oókan fijn vleefig midden dat lang, en teer 
is gelieft fchijnt.ln fijn vis isook een deeltje een 
doijervaneeney in venv gelijk. Daar na volgt 
de Papaver, en een mondt alseen trompet, en 
een dunne darm met dat geel vervulude gehele 
vis heeft in den omkringh een verfcheiden ge¬ 
verwt vlies als een boortfebdaar veel dunne dra¬ 
den anhangen Diergelijke vertoont ook Aldjovz 
meteen fchulp van licht yzergrauwe verw en 
met y fergrauwe ftrepë belopeide ander is met 
het geheele lijf langer ,enfmalderals de voor¬ 
gaande, metbreeder oiren, en beide fchulpen 
zijn op de wijs van de bourdeauxfepeftunculus 
hol. Aldro: heeft veel geftalten van defelve in oi¬ 
ren en verw verfcheiden vertoont,en onder die 
j een verfcheide geverwde, een kaftanie bruine, 
yvoir witte,en faftraanachtige.dieeen breed oir 
heeft, na evenbedeling van het dier, en eenbe- 
ginfelvan eenander; Deyvoire isopden top 
met een rode plek verciert,daar een anderege- 
leboven ftaat. Daarisnocheen ruwen donker 
geverwt welkers afbeeldfel wy hier by werpen. 
V. S T I P. 
Van de Mufmlus oft Moffel. 
D E Schulpviflfen die in ’t gemeen Mufculi AMrov.- 
oftMoflels genoemtwerden,heeftft/miar J ' 7 ' 
fomtijts Myas.en dan weder Myiskas, fomtijds 
: Mijskos,en dikmaal Mufculos, Atbeneiu Myas, 
j Anjloteles Elattous Myasgenoemt. Dehuiden- 
I daaghfe Grieken noemen haar Mydion datis 
jeen kleine Model, wy noemen haar enkelijk 
kleine Muskulus. K omelet nu befchrijft haaral- 
dus: Sy zijn uit hetgeflagt van de fchulpviffen, 
1 dieniet een dunnedobbele fchulp gedekt wer- 
j den. Sy groeijen an de klippen oft palen met 
' hayr oft wol vaftgehecht.Haar fchulp is buiten 
fwart, by naaltijt meteenige ruigte oft wol be- 
j dekt: binnen is fy glat en blinkend, en uitten 
) witte blau geverwt an fijn fpitfedeelishy dik¬ 
ker, en voort in den omkringh dunder. Haar 
vifch is binnen bleek als die rau is, gekookt geel 
alseen doij'er vaneen ey,an den omkringh ge¬ 
baard, daar in is een merkelijk gat, om water in 
te fuipen,wanthy trekt door geen vefelen; in’t 
midden van de vifch iseen vifchachtig deeltje 
een tong gelijkrdaarin is ook een tay ftijm,daC 
an het witte eelt hanght. Sy worden in de Zee, 
foereen ftille waters gheionden , maar by na 
nimmerinde lopende Rivieren. 
Sy ftrekken by na overal tot fpijs: maar de 
befte zijn die van Ephefen. De Zee-moflels ge¬ 
ven bequaam voedfel; die van de foete waters 
! zynhard van vifch, fwaar om te verteeren, en 
vanquaat zap. Deloflykftezyn dieinNeder- 
lant uit de Noort-zee gevangen werden.So gy 
de Genees-konft aniiet : Athencus wil datfe 
I groot vermogen hebben om water te doen lo¬ 
fen , ’t welk Celjus ook toeftaat. Dat de Zee- 
; moffel met oude oly geftampt en opgeleit de 
ghezwellen en pijn van de hielen geneeft,heeft 
j Marcellur Empirtkus naghelaten. Dat die van de 
ftille waters de donkerheid der ogen in de laft- 
! dragende dieren genefen, getuigt Ge[mus. Sy 
