Plin: f. c. 
l S- c. 4: 
Galen: 
Euporift: 
Moufet. 
I» c. 
Onder- 
fcheid. 
Nieremb: 
Ï3.C.15. 
Nieremb: 
13 -c.iót 
AriftrH: 
A: 5 -c -3 
Thcophi 
de CauÊ 
Plantar: 
2.C.2 2. 
DER GEKERFDE DIEREN. 9 ; 
medegerookt zijnde, tegen de derdendaag- meefteoverfchotvergadert, en de vuiligheid 
fe koorts, indienfe dry dagen met Look en 'met de hayren bedekt, komt door deghe- 
Wijn, oft met een ey werden inghenomen. j weigerdeuitwafemingh te lighter te verrot-cur.ij.i, 
Gefnerus getuighthet; inde vierde ndaaghfe ten; ook is den hals hoewel glat en ontbloot c. 6 . 
indien’er feven ineen holle boon ghefloten, niet uit tefchuiven, wijl daar ook een ontia- 
voor de ankomft vande koorts ingeflokt (ter met groote vaten is, die de vogrigheden 
werden: in’topftoppen van ’t water, alsfy na’t hooft voeren, en het fweet daar veel en 
dikmaal uitbarft. Vande uitwerkendeoor- 
laak zijn foo veel gevoelens, als er van de 
van felf voortkomende oorfpronk der leven¬ 
dige zijn. Het is noodlaaklijkdat haar begin 
daar verborgen en gezielt zy, maar ’t welk 
van een ander tot het bedrijf moet gebraght 
werden ghelijk wy elders lullen leggen. DefimHiNs 
ondervindingh heeft gelcert datiommighe^^j 2 
dingen ghelegentheid tot haar groey geven :d= a!.- 
Dat lefen wy by Plinius van het Heiden-™* 1 : j - 
koorn, van de Kaftanien en Vijghenby Ga- 
lenus: ’t felve word van de Radys, deXy- 
loaloe,dehofApium,dadelsenz: By Uiof- 
kpndes gelefen ; dat de wol van een Schaap , 
dat van een Wolf ghebeten is , indien het 
kleet datter van ghemaakt is befweet werd, 
Luifen doet groeyen, ftaat by Anjlotelese n ! ’luurcii 
Plutarchus, ja dat het Laken metPaarde-vet 5 /™^' 
beftreken fuïks ook doet by Moufètus. Hier.Moufcr. 
by komtdegematigheidfrlandfchapenpun-^ 11 ^' 
tigheid. Ovicdus verhaalt datfe in Welt-lndie dij j : ' 
de Chriftenen in ’t minfte op’t hooft niet tip- s:. 
groeyen , maar den Inwoonderen over al 
ln’t Eylandt S'. '1 home zijnfe vol fwarte 
Luifen, elders hebbenle gans geen , indien 
wy Vejpuccius gheloven. Die de Indile Zee 
bevaren hebben , feggen dat de Lullen, lo 
haaft fy de Eylanden Azores op den rugh 
hebben ,fchierlijk verdwynen, en fchierhjk 
weerkomen, als fy die weder hen. Oviedus 
D E Luis by de Latynen Pediculus, heeft verftaat dat van’t doorzeylen der middel- 
11 jn naam aPede van de voet, en word linie. Sy worden gefeit door heel Yrland 
om haar vuiligheid overvloedigh tezi,n, ik 
fpreeknietvan degevangen huifen. 
Hier van komt fomtijds de Luis-fiekte lees¬ 
waar van veelegeftorven zijn. DeGefchight Ceklt ‘ 
fchryversverhalen, voornamentlijkdie, wel¬ 
ke door wreedheid een roem oftgodujkhcid 
hebben willen verkrijghen. V a n Antiochus 
Epipbanes lefen wy in de boeken der Macha- Mach: 1. 
been, van Herodes Afbalomtes by Iojepbus ; van 5 *^ 
Herodes Antipas inde Handelingen der Apo- Antiip. is. 
delen , van Pheretima Koningin van Cyre- c *■ 
nen, na datfe haar op de Barcei, om haar 
ghedoodenzoon, heel wredelijkghewroken 
hadde, by Hetodotas. Van de felve fiekte n.tjd: 
worden ghefeit gheftorven te zijn Pherecides *■+• 
Sijrus de Leermeefter van Pijlhagoras ; Kaj]an¬ 
der, Ac zoon van Antipater, die de Moeder 
van Alexander en fijn zonen gedoodt heeft: 
Sijlla, welken Plimus feit, fich felf opetende, Mfn:H.-N: 
enfijn eygenftraf barende,geftorventezijn, 11 c, ‘ 3 ' 
en dat Sammomkus ghefien heelt dat hyvan 
die wreden hoop overwonnen wierd. ’tSel- 
ve hsmEunius een (laaf in Sicilië, Gakrius , 
Maximums Sptufippus , de zoon van Eurijme- 
in de water-wegh ghefteken werden. Plimus 
prijftfe tegen de beten van den Alpis, Vege- 
t/us tegen de droppel-pis der Paarden, in¬ 
dien’er een in’t oir , een ander in de ko¬ 
ker ghefteken werdt; Galenus indelofheid 
vande waterblaas, Valerandus tegen defteen, 
tegen de felve prijfen feer de jonge de afch 
van de Wandluifen, dooreen klyfteerghe- 
fet, in ’tkolijk Gefnerus vier ’s morgens met 
Wijn gedronken , fo veel dagen langh ,tot 
dat’er twaalf genoten zijn, en feit dat alfoO 
punSmj fijn Neef inde fiadtZurich genefen 
is en z: 
Sommighe zijn Huis-Wandluifen , van 
welke wy hier, andere zijn wilde, van wel¬ 
ke wy onder de gevleugelde gefproken heb¬ 
ben. 
Tot die behoort de Hocitexca oft ghe- 
hoornde Worm: De Hocitexca is fo groot 
als een ftuiver, vuil van reuk, endoor fijn 
bloedfuigen quelligh: hy verwekt met fijn 
beet rode bobbels. De ghehoornde Worm 
wordby Mecba Ytzuaqua, enSipantipe ge -1 
noemt. Hy is uit fwart en donker verfchei- 
den, en met twee rode hoorntjes peilt hy de 
wegh. 
III. L I D 
l/ande Luyfen en Sijrett. 
. E Luis by de Latynen Pediculus,heeft 
fijn naam aPede van de voet, en word 
van Plinius Pedunculusgenoemt, by andere, 
der oudePedesen Pes,en dat in’t Vrouwlijk 
geflaght: By fommighe Sefvoet-worm , en 
Serpent oft kruipend genoemt. By de Grie¬ 
ken wordfe ghemeenlijk Phtheir , en by de 
huidendaaghfePfijra genoemt. 
Van debefchryvingh en plaats behoeven 
wyons met te bekommeren. 
Datfe uit het vleefch groeyen , datter ee- 
’■ nige puisjes oprijfen als fy fullen voortko- 
" men, en datfe,die doorgeftekenzijnde, uit- 
1 - lopen, heeft Arifloteles gemeent , en Tbeo- 
pbrajtus datfe uit bedorven bloed komen, 
Mercurialis uit een warm en vogte verrotte 
(tof die inde huid overvloeit. 
Ik foud feggen dat hier voornamentlijk 
het flijmerighe bloed plaats heeft, wijl het 
gallighe en fwaarmoedige de felve doet der¬ 
ven , en fy met gal beftreken verdwijnen. 
Indien ghy de plaats befiet, Galenus fchijnt 
haar tuflehen vel en vleefch te (tellen: Datfe 
in’t geheele lijf; wijl de huid over al vol 
fweetgaatjes is, groeyen, fal niemand ont¬ 
kennen. 
Nochtans moetmen feggheh datfemeeft don , luliatms luhani den Gods verfakcr,die 
op’t hooft en omtrent de ontladers van de 
oxels enlielfchen uitbreken, daar word het 
te Antiochiede heilige Tafel bepilt hadde, 
cn andere verhaak. 
M 3 Dc 
