, lS historié vande nature 
eenHout-worm, waar vanwy op fijn plaats' my Antonius, Marm Albergbi/iuj, geleertGe- 
zullen handelen, en is daarom hiergeftelt, nees-meefter en Wijfgeer vereert, zeggende 
om dat indien hy achter-voeten hadde, ge-j dat fijn poeijer een ongemeen genees-mid- 
helijkeen Rups zijn foude. De vierde is een del was tegen de kropfweren. Delaatfteis 
glatteRups, uit het gefiaght van de kleine, een Rupsje uit het kleinftegheflaght,byna 
is over’t geheele lijf uitten groen geel, met geheel afchgrauw, metdonker-geeleringhcn. 
fwarte ringen, die yder tuften beide dry lan¬ 
ge fwarte flippen hebben: Hethooft is rood, 
’t welk met twee ryen van heel kleine fwarte 
flippen befproeit is, hy heeft veerthien fwar- 
III. L I D. 
]/itn de ZydeVïorm. 
tc voeten. Op de fefte plaats hebt ghyeen 1 Y hebben boven gefeitdatwyeenby- Niam 
tonnetje van een Rups, met een rode pop; VV fondere befchryvingh van de Zyd- 
omwonden. Hy is maar alleenlijk beweegh- worm geven fouden. Hier houden wy onfe cip. 4'' 
lijk in’tantaflen, en heel groen, niet een j beloften, daar wy yets van haar tonnetje ful- 
fwarte flip, boven witachtigh tullen yder 'lenby-voegen : De Rups.isdeBombyx van 
ringh. Ghy hebt hier ook eenige af beeldfels Ar/jtalelei , by Hefychtus Ylometra, oft foo 
Van Landmeters, die hier bygevoeght zijn, andere menen Ylefmeter, by Ambrofm en 
om met een gefight te fien waar in fy van de 
Rupfen verfchelen, (ik noem haar Landrne. 
ters , om datle als een menfeh in ’t voort 
BafiHus Indife-Worm, by Albertus Wolma- 
kende Worm, by An/>t//?nPieraEruca Bom- 
bicevora , by Scaliger Ser, by Aufomus Ser 
kruipen het land afmeten) want de voeten veftifluus, en by Paufanins Scres genoemt. 
van defe dieren hebben een recht-ftrijdighe Sy hebben alle fes ringhen, en veerthien voe- 
ftant als inde Rupfen, in welke namentlijk ten, voor fes die kleinder zijn, achter acht, 
voor weiniger , en achter meerder voeten die na de derde ringh beginnen, endebefle 
zijn. (maar ik (preek van die, welke veerthien : twee zijn de grootfte van allen, boven wel¬ 
voeren hebben ) en defe Landmeters heb- ke een rechte en fcherpe ftartisiTuflen yder 
ben’er voor fes, en achter even fo veel, anden ringh is een fienlijkefwarte plek, op den rtm 
nndden-bmk geen, waar door fy p die wijs tullen de felve ringen zijn vier halve kringen 
voortgaan , welke het eerde afbeeldfel ver- die een groote G uit-maken, van welke de 
toont. Anjtotelei heeft dit geflaght van Rup- voorfte fienlijker zijn als de achterfte , die 
fen geen naamghegeven, maar noemt haar; foo klein zijn datfe het gelicht ontfchuilen; 
Rupfen die baarwijs voortkruipen: want, feit Van ’t hooft over den rugh tot den aars toe 
hy, op het vooffte deel haar duttende, trek-; loopt een donkere ftreep: De opfpalkingh 
ken fy fich in, en halen het achterfte na fich, 
en kruipen alfo gekromtvooft, en hieruit 
fchrijft hy dat geboren werden die gene. wel¬ 
ke GfljatAcia en Superagenoemtheeft. De 
eerfte is boven gheheel geclachtigh , onder 
yfergrauw ; Terzyden tuffen yder buigmgh 
met fwarte flippen geplekt. De volgende is 
de felve meteen uitgeftrekt lijf af-gebeeld , 
hethooft is wit, de voeten zijn fwartachtigb 
De negende van defe rye is dekleinfte van 
alle de Landmeters, geheel groen, uitgeno¬ 
men ’t hooft dat roodachtighis. Het thiende 
af-bceldfel is van de felve in een gerolt, want 
als men haar anraakt, trekken fy haar op de 
felve wijs in, en verbergen haar hooft voor 
alle ongemak. De elfde is uithetgheflaght 
van de kleinfte, by na yfergrauw van lijf, 
maar ter zydengeel: Hethooft, devoeten 
en het uitterfte van de ftart zijn fwart. De 
twaalfde is weder een van dealder-gemeen- 
ftc, die de Kool befchadigen, geheel groen, 
uitgenomen de ringen diegcefzijn. De der 
van den bek is in alle even de felve, en by na 
die van de Varkens ghelijk; de oogen zijn 
fwart en rond, en de ftiet in gedaante als een 
Vifch-ftart. 
Van de teelingh en andere, defe hebben Ttdmgh. 
wy gefeit onder de wonderen van de natuur 
te zijn : Het is eerft een worm, en in een 
blaas oft pop befloten zijnde , fterft hy als 
ongevormt: LTit die pop oft blaas komt daar 
naeenKappel. Dit gekerfde kruipende dier 
word tot een vliegend door een plantdierigh 
middelbeweeght, en fondergevoelen zijn¬ 
de met een wonderlijke hervormingh ver¬ 
andert, want de Worm eerft gekipt zijnde, 
foekt overvloedigh voedfel, welkopgegeten 
zijnde , valt hy met een veelvoudigh op¬ 
rechten van ’t hooft, als met de fluimerfught 
worftelende , twee oft dry daghen Ianghin 
flaap , en ondertuflen van huid verandert 
zijnde, loopt hy tot fijn gewoonlijk voedfel. 
Als hy viermaal gevoed en geflapen heeft en 
vervelt is, veracht hy alle voedfel, en tracht 
1 • J . . r J -3 Ïvitteiiuiv ttllU V utuiu J K. 11 LI alClIL 
thiende is van de felve groene verw,met heel na de hooghte, en op de teere takken ghe- 
lw’arteringen alszyde bhnkkende, enheeft, klommen, en den buik wel ontlaflzijnde , 
tu en ydei ïmgh rondegeele oogen, en in ’t 1 begint hy lijn wevery eerft met ruwe flrepen 
midden van die heel fwarte ftippemhet hooft j over de takken, en fich daar na in een heldere 
i s .? cc met kleine fwarte flippen gheplekt. pop befluitende, breid hy van’t midden naar 
Die op de derthiende plaats afgefet is, ghe- den omkringh zijn witten , groenen, oft gee- 
lilkteenighfins met het lijf de gladde Rup- len draad, tot een eyronde gehalte uit, daar 
ien, maar heeft weerzyds dry voeten, van hy negen dagen met alle neerftigheid mede 
welke maar twee van de Schilder afgemaalt bezigh is, en lijn werk voltoyr hebbende 
Z'jn : Hy is over ’tgeheele lijf heel fwart; fterft hy ; uit die pop in een plaats on 
zelen uit Lpidaurus over gebraght, heeft d’aatde gefet zijnde , komt na thien dagi 
onder 
;hen 
een 
