XIV 
fere symptomata parit: mox a peracto veneficio pisces inquietari, passim super¬ 
ficiem petere, editis ore poppysmis, vel tentatis saltibus fugam ex inimico elemento 
conari, tardius, branchiis largissime hiantibus, in utramque partem nutantes, obli¬ 
que primum aqua emersi, denique omnino supini, atque motus impotes in super¬ 
ficiem emergere. Quod si pisces vi veneni diutius expositi relinquantur, omnino 
pereunt; mature vero aquae purae injecti vires recuperant, et' vivere pergunt. 
Caro vero hoc modo captorum piscium sine noxa comeditur. Rectores Brasiliae, 
bene gnari, hac piscandi ratione non stagna tantum lacusque, sed fluvios etiam 
piscibus exhauriri posse, illam subditis interdixerunt, sed haec mandata non indi¬ 
genae modo, sed europaeo sanguine prognati pluries negligunt. Methodus haec 
pisces veneno petendi et Ethnographorum et Physiologorum observatione digna vi¬ 
detur. Illorum, quod non in America sola sit in usu, sed etiam in India orientali, 
in Insulis maris pacifici, circa Madagascariam, paucis: in omnibus regionibus tropi¬ 
cis ab hominibus morum cultura carentibus adhibeatur, qui tamen parum, quae 
morbis pellendis conducant, quove modo in corpus humanum agant, nosse curant. 
Physiologorum vero maxime interest, ut sectentur, quale systema corporis ani¬ 
malis his venenis potissimum afficiatur, et quibus denique principiis chemicis in¬ 
toxicatio sit adscribenda. Nos quidem in illis piscibus, quos Indi Hurae crepitan¬ 
tis lacte et Bailleriae asperae succo ceperant, quod jam descripsimus phaenome¬ 
non , branchiarum scilicet velocem et agitatum motum, et iridem nimis dilatatam 
observavimus, et in interemptis cor venaeque capitis sanguine ultra 'modum tur¬ 
gentia sunt reperta. Ego tamen procul absum, ut existimem, solam hanc in sy¬ 
stema vasorum sanguineorum agentem vim subitaneae mortis causam esse, sed il¬ 
lam inimica in systema nervosum actione perfici persuasus sum. Caeterum mihi 
est verosimillimum, plantis his ichthyoctonibus, quae ad varias easque diversissi¬ 
mas familias pertinent, diversa inesse principia chemica, quorum vi pisces pereant; 
id quod jam experientia compertum habemus, quum alia ex Euphorbiaceis, alia c 
Leguminosis alia e Sapindaceis chemica arte educta sint elementa. In Euphorbiaceis 
quidem intoxicatio forsan pendet a principiis nonnullis sibi invicem subtiliter mixtis: 
oleo plus minus volatili, resina acri et substantia quadam alcalina, cujus vestigia, 
ut alia sileam, in Hurae crepitantis lacte cl. Boussingault et Rivero detexerunt 
( Ann . de Chim. et Phys. Vol. XXVIII. p. 43 o.). In Sapindaceis aliud elemen¬ 
tum praeest, quod frater meus e medicamine quodam brasiliensi, Guarana dicto, 
e Paulliniae, quam sorbilem nuncupavi, fructibus praeparato chemica arte elicuit 
{Hastner , Archiv , Vol. VII. p. 266.), ipsi Guaraninum dictum atque sic dicto Ane- 
monino prae aliis proximum. Hoc quidem subtilissima portione propinatum non 
pisces solummodo sed etiam lepores aliaque mammalia et columbas enecavit. Pari- 
