494 ALBERTI COGNOMINE MAGNI 
homines. Et haec in exterioribus conuenientia, etiam in¬ 
teriorem significat conuenientiam: quia, sicut diximus, 
aestimatiua ipsorum similior est rationi, quam aestimatiua 
aliquorum aliorum animalium. Sic ergo et aliis his simi¬ 
libus modis insunt vires animae his animalibus, quae ma¬ 
gis ad similitudinem accedunt hominis inter bruta animalia. 
C A P. IY. 
De his quae attenduntur circa disciplinabilitatem anima¬ 
lium quadrupedum. 
Quaecunque autem animalia sunt quadrupedia, minus 
discretionis in operabilibus habere videntur quam dicta. 
Et est in omnibus consideratio habenda penes tria, audi¬ 
tum videlicet, et aestimationem et memoriam: quia sicut 
in praecedentibus diximus, auditus est in homine se¬ 
cundum tres differentias virtutis sensitiuae per auditum. 
Est enim primo secundum sonorum iudicium: et hoc con¬ 
venit omnibus auditum habentibus. Est etiam in homine 
hic sensus disciplinae, prout ex auditu accipiuntur voces, 
secundum quod sunt signa conceptuum et passionum quae 
sunt in anima proferentium, et secundum quod referuntur 
ad res per nomina significatas. Et hoc dupliciter. Vno 
quidem modo, prout in nominibus significantur quiddita- 
tes rerum contemplatiuae. Et alio modo, prout in no¬ 
minibus innotescit forma operabilis, circa quam est aut 
effectus proferentis, aut res in quam est appetitus anima¬ 
lis ; sicut canes ad voces vel sonos monentur ceruorum. 
Et primum quidem istorum conuenit sensui auditus, in 
quantum est sensus particularis, ortus ex communi sensu 
qui est fons sensuum. Secundum autem conuenit sensui 
auditus, in quantum reflectitur ad ipsum ratio: et idea 
hic omnino nulli irrationali conuenit animali. Tertium 
autem conuenit sensui, in quantum vis dicens fugere vel 
persequi vel operari, coniungitur ei, quae est phantasia 
et aestimatio: et ideo animalia quaedam tam quadrupedia 
