APHORISMI. 
*53 
Vis contra&ilis, quae (dum luminis Stimulus adhibetur) folium ter¬ 
minale Hedysari ad motum evocat, petioli fibris parallellis fascicula- 
tis inest, quas nervös esse perbibent "' f ) quarumque fabricam rite ex- 
ploravi. Ego quidem nullus video quid causae sit, cur omnium 
musculi animantium filis rubris, nervi filis albis coacervati esse de- 
beant. Quare fibras modo commemoratas musculis adnumeravi. Anim- 
advertimus enim eas solis radiis contrahi, agitari adeoque stimulari, 
ut vere contremiscant, quod musculis nec nervis naturale est. 
Fabricae vegetabilis licet nullos hucusque nervös animadvertamus, 
licetque sensibilitatis notiones ex sola nervomm indole nobis oriri 
affirment, antiquitus tarnen inter philosophos motam controversiam, 
utrum plantae vere sentiant, componere nequimus. Versatur enim 
in re mere subjechva cujus cntenum certum, praeter sensum ipsum, 
non datur, quamque Sceptici, analogiam spernentes, perpetuo negant. 
Viri summi, de pliysiologia et zootomia, optime meriti, Blumen- 
bach et Sömmering experiendo deprelienderunt, eorum 
animantium piartes potissimum redintegrari, in quibus vel nullum vel 
parvum cerebrum latet. Probant haec Hominis f), Avium, Amphi- 
biomm, Vermium, Plantarum exempla. In vegetabilibus quae ani- 
malibus compositis adnumero, reproduäionis vis non nisi iis partibua 
inesse videtur, quae omnibus individuis communes sunt. Fibrae vel 
vasa 
o 
*) miror virum oculatissimum, qui Hed. gyrantis physiologiam fej^e absolvit apud Voigts 
Mag. I. c. p. s 6. n. 3." in hanc sententiaxn discedere. Conf. Celeb. Oehmii anatora. 
Mimosae sensitivae in Beschäft. der Berl. Gesellsch . naturf. Freunde. B. 3. (1777.) 
p. 142; Tab. 3. flg. 2. a. 
**) Neminem unquam dubitantem vidi, utrum vermes sensibilitate gauderent, quum nervis 
careant. — Modum quo nervi musculos ad motum illiciunt, plane ignoramus. Nescio 
tarnen, si liquorem nervös um animantibus inesse fingamus, utrum vermes et vegetabiüa 
ad vehendum hunc liquorem nervorum du&ulis egeantp 
***) Specimen physiologiae camparatae inter animantia calidi et frigidi sanguinis. 
HS 7 * P • 7 . 
****) Hirnlehre p. 80» §. 95. 
-j-) „Cerebrum omnia habent animalia, quae sanguinem : sed homo portione maximum. Plin. 
XI. 37. ratione nervorum nempe. Vid. sagacissimi Sommeringii Hiss, de basi encephali 
x y 
p. 12. et amiciss. Ebel. Observ, neuro log, ex Anatomia comparata. 1788« p . 5. 
u 
