APHORISML 
*55 
automaticum eliciuntur. Mimosa pudica. Dionaea muscipula. Oxa- 
lis sensitiva. 
In tanta vegetabilium varietate, ratione irritabilitatis, idem discri- 
men, quod inter animalia interceditj animadvertimus. Nam aliae plan- 
tae stimulis agitantur, quibus aiie irritari nequeunt. Quin unius vege- 
tabilis partes eodem stimulo adhibito diversimode afficiuntur. 
. \ ' " i 
Sunt alii adhuc plantarum motus (v. c. contrario vasorum succum 
vehentium) qui a causis externis et vi interna vitali simul pendere vi¬ 
dentur. „Ad explicandas omnes in plantis obvias mutationes neutiquam 
„sufncere videtur legum mechanicarum notitia, scd alias quoque vires 
„plantis datas esse persuademur, etsi qualis illae sunt ignoramus. Plura 
„enim Stimuli cujus dam praesentiam arguere videntur, cujus ope bu- 
„mores ad illa loca alliciantur. Unde patet neque solas mechanicas ne- 
„que vitales tan tum vires motum humorum prospicere, sed utrasque ali- 
,,quam hujus officii partem sibi vindicare.” Hebenstreit. * **) ***) ) Humorum 
„propulsio, sinon unice, saltem maxima pro parte a vasorum vi irri* 
„tabili pendet.” Coulon 
8 . 
Stimuli, qui irritabilitatem fabridae vegetabilis augere videntur, 
sunt ; acidum muriaticum oxygenatum, metalla oxidata, aer oxyge- 
neus, aqua, amoniacum muriaticum, nitrum, aqua aere carboneo (vel 
acido nitrico, sulphurico, sacharino etc.) mixta, calor temporatus 
sulphur, eledhficitas modice adhibita. 
Oxygenes. — Ingenue fatjor egregias Celeb. Girtanneri observa 
tiones de principio irritabili me primum excitasse, ut oxygenis vim 
•U 2 ~ in 
*) Diss. de causis humor. motum in plantis coTrimutantibus, 1779. p. n. et 5. 
**) Diss. de mutata hum. indole 1789* p> 29. 
***) „ L’irritabilite des" corps organises est toujours en raison directe de la quantife d’oxy- 
„gene qu’ils contiennent. Tout ce qui augmente la quantite d’oxygene augmente en 
„meine tems rirritabilitatc”. RozierJourn.de P/iys. T. 37. (1790.) p. 147. conf. In- 
genhouss Vers, m. Pflanzen. T. 2. p. 201. 
