Liber XVIXI. 
157 
dentatas fupertrahunt Nec farrienda funt ho,c 
modo fata. Sed 1 protelis £. binis ternifqueftc arant* 
Vno boum/* iugo 3 cenferi anno 3 facilis foli qua¬ 
dragena iugera, difficilis tricena, iufttim eft. 
XLIX. (XIX.)' Inarando magnopere 4 fer* 
uandum eft Catonis g. oraculum : Quid eft pri¬ 
mum'? Agrum bene colere. Quid fecundum? 
Bene arare* Quid tertium ? Stercorare, Sul¬ 
co h. vario ne ares. Tempeftiue ares* Tepi¬ 
diori- 
i. Jic et M. Tum. et Ch. porcellis. Gr. et 'AI* 2 . 
conferi a ruo, Dal. 3. facili . Ch . 4. referuan- 
dmn. Ch. 
Quid fit occare diximus fi Q uod eft inter duos fui cos ^ 
37* Virgilius Georg. b 94. dicitur porca , (vn fillon.) Sui* 
Multum adeo raftris glebas 
qui frangit inertes . Vimi - 
neajijue trahit crates ; iuuat 
arua. H. 
c. Sed protelis ) Ita referi» 
pfirmis ex MSS. R. Colb. 
etc. pro porcellis. Sic Plinius 
ipfe IX. 17. protelis boum 
extrahi pifces vaftae molis 
dixit: vbi vide quae funt 
a nobis adnotata. H. 
f Pno boum jVnum boum 
iugum arand i s jugeribus 
quadragenis, fi foium eft 
facile, par eft: fi difficile, 
tantum tricenis. H. 
g . Catonis ) C. 61. p. 44. 
6x veteri cod, Meurfii, Quid 
eft primum? Agrum benTco¬ 
lere. Quid fecundum ? Arare. 
Quid tertium? fter cor are. H. 
h. Sulco) Varro de R. R. 
II. c» 39. „Qua aratrum vo¬ 
mere lacunam fecit, fulcus 
vocatur (vne rage ) vn rayon) 
cum varium dicit, qui in ter¬ 
ra varia imprimitur, id eft, 
fuperne tantum et leniter 
in fu per fi cie irrorata, peni¬ 
tius et inferne ficca, quam 
deferibit Columella II. 4. 
difertiffime.: Sed quandocum • 
que arabitur , inquit, obfer - 
uabimusy ne lutofus ager tra¬ 
ctetur , neue exiguis nimbis 
femimadidus } quam terram ru- 
ftici variam cariofamque ap¬ 
pellant. Ea eft quum poft 
longas ficcitates leuis pluit i a 
fuperiorem partem glebarum 
madefacit , inferiorem non 
attingit , etc. Vide quae de 
terra c a r i o fa diximus L* 
XVII. 3. Theophr. de cauffi 
III. 28. p. 293* id terrae 
genus ccy,tp/sgyov vocat et 
vehementer improbat. Ca¬ 
tonis verba funt !♦ C. Agrum 
frumentarium quum aras , be¬ 
ne et tempeftiue ares : fulco 
vario ne ares . H. 
