Ne debilU 
tentnr . 
Coriago 
qutd ■ 
80 Vlyfsis Aldrouandi 
in piimis vetat eos pafcl per hyemem, cum non arabunt: argumento quod viride cum edunt, id E 
femper expe&ant, aitqj filcdlis opus effe,ne herbam fedentur,ciim arabunt: Quod pneceptum no- 
ftri agi i coi re diligenter obferuant , ficellis ora munientes. Eft autem ibi obfemandnm, pafcero 
boues , Catoni die viridem herbam offerre. Ne vero debilitentur, Conftantinus orobum, ideft er- 
uum comminutum aqua iubet diftemperari, iicq; Ungulis menftbus propinari, quod tamen reme¬ 
dium etiam reperio apud Catonem. Horatius verb,cum domi detinentur liberi a laboribus, dili¬ 
genter etiam curandos eife innuit de villico fuo loquens: 
Et tamen Urges 
1 ampridem non tdet'a ligonibus struo, bouemque 
'Bifiunctum curasEt rictis frondibus explet . 
Cum reuocantur ab opere, parum faftidij eft, fed res perutilis tefte Vegetio ,vt colla eorum vino 
Tof laborem tepido peifunaantur, & diutiilime perfricentur: ciim vero de via vel paftu redeunt, priufquam de- 
vt curandi, ducantur ad bouile, pedes aqua vt diluantur, ne inhaerentes corpori fordes vlcera generent, vel vn- 
gnla? fiant molliores, vel certe moleftiam manducantibus, vel inquietudinem afferant dormituris. 
Vidi q ui ftngiii non aliter quam in equis heri folet, vterentur, vel faltem qui fafciculo flramenti ¥ 
diligentilfime deftringerent. Nih enim iarpenumero diffringantur, in coriaginem(ia cotta vulgo 
apud nos vocatur) facillime incurrunt. Inferta ha?c peftis eft bubulo pecori. Pellis ita tergori ad- 
hxrefcit, vt apprehenfa manibus deduci a collis nequeat. Qiia* res non aliter euenit,quam fi bos, 
aut ex languore aliquo ad maciem pcrdu&useft, aut fudans in opere faciendo refrixit , aut ii liib 
onerepluuia madefadus eft. Quod malum vbi incurrerent,ciim ab opere redeunt,adhuc affhian- 
tes anhelantefque, vino afpergantur, & offula panis vino infula ex Vegetij praecepto, faucibus eo¬ 
rum inferatur: Quod fi non iuuenqproderit decoquere laurum ,eaque calida fouere terga multoq;' 
oleo & vino confertim fubigere, ac per omnes partes apprehendere, & attrahere pellem,&' vehit a 
a cortis feparare, id quod optime fieri aiunt fub dio Sole feruente. Quidam fruges vino & adipo 
Curfus no\ commifcent, eoq; medicamento tepido poft fomenta p ruidi da vtuntur. Caneat autem etiam cu- 
xa - rator, ne vllo anni tempore, minime faltem rertino boues ad curfum concitet. Natura en im pigra 
cum finit animalia, Ec labori potius quam velocitati commoda, vehementer Peduntur, fi ad opus 
Coganturinfiuetum,& natura? fua? e'0ntrarium.Columella & Vegetius authores fiunt,aut alutim eo¬ 
rum ad perniciem fiolui, aut febriculas commoneri. Caueat itemne aut longo itinere, aut vilis gra- G 
Vt non Uf- uioribus,quam par eft,oneribtis affligantur: nimiam enim laflitudinem fiequitur,vt idem Vegetius 
fentur . afrtnn at,a: gri tu do, & omne (inquit) animal eft debile fi rumpitur. Cato pollicetur cum laborant „ 
non iri laflos, fi oleo & terebinthina vna codis cornua illinantur, res vtilirtima fi vera. Ex mala au¬ 
tem cura pediculis non fiemei infertanmr.Quod vbi fit,abluuntur clecodo veratri albi in aqua cum 
fauina & axungia vetere, fic enim ab ijs,alij[que fiordibus ac moleftijs liberantur. luuencas tamen 
hocdecodotanquam vehementiore contingi vetant. Gefinerusex libro quodam Teutonico ad- 
uerfus boum vitulorumque pediculos refert vnguentum. Conflat crema: ladis femifextario, bu¬ 
tyri menfura qua? duas iugiandes a?quct,& refina? pari, filem abunde addes & r pariter feruerticies, 
cum opus eritjillines. Porro ne etiam infeftentur a mufcis,lauri frudum contundens, oleoque in¬ 
coquens, ex ea boues inungito, aut bubula etiam faliua illine: fic non faftidio fore Africanus pro¬ 
mittit . Magnam vero in primis pernitiem fa?pe adfert hirudo haufta cum aqua: faucibus enim-, 
adha?rens,fanguine fe replet, & incremento fuo tranfitum cibis praeludit. Hac fi tam difficili lo¬ 
co eft, vt manu detrahi non poffit,Columella fiftulam,vel arundinem inferi iubet,atq; ita calidum 
oleum infundi: quo contadu animal confeftim decidere tradit: additq • porte etiam per fiftulanm H 
dcufti cimicis odorem immitti, qui vbi fuperponitur igni,fumum emittit, & conceptum nidorem., 
fiftula vfque ad hirudinem perfert, ifq; (inquit) nidor depellit harentem. Si ta me vel ftomachijm 
P ina bobus * nte ^ num tenet, calido aceto per cornuinfufo necatur. Eft etiam parua rana in arundinetis, 
" e tefte Plinio & herbis maxime viuens, muta ac fine voce, viridis, fi forte hauriatur, ventres bouiim 
qua noxid. 
r 
iJ 
te 
mare ara 
neo , 
Si a fer en divendens .Incauti quoqj vorant aliquando araneos & reuomunt. Eft etiam mortifer ipfts ferpen- 
moyfu.- e* tlS : ^ nia ft norum animalium noxium virus. Nam < 5 ^ vipera & cycilia, fa?pe cum in pa- 
„vl ^ cua ^ 0S improuidefupercubuit,iac^ffitaonere morfuin imprimit:Mufque araneus,quemGnr- 
ci fdvydXw appellant, quamuis exiguis dentibus, non exiguam peftem molitur. Venena vipere 
depellit fuper fcarificationem ferro fadam herba quam vocant perfonatam,trita & cum fale impo- 
fiita: plus etiam eiufdem radix contufa prodeftivel Symonianum trifolium quod inuenitur conixa* 
gofislocis efficaciffimu traditur,odons grauis,neq; abfimilis bitumini, & idcirco Gnrci id dagd A- 
riov appellant,noftri autem propter figuram vocant acutum trifolium, nam longis & hiriutis foiijs 
viret, caulemqj robuftiorem facit quam pratenfe. Huius herba? fuccus vino miftus infunditur ffu- 
cibus,atque ipfa foiijs cum fale trita malagmatis more, fcarificatiom inteditur, vel fi hanc herbam 
viri* 
v 
