De Quadrupedibus Bifulcis. Lib. I. 
87 
A nes non illaudanda? furit, ceterum m ludentibus vaccis meo indicio locum non habent. Omnia.* 
enim qua? multum & copiofum probent alimentum,lac etiam probent copiofum,& corpus ii mili¬ 
ter multum augent:at inladentibus lac generatur copiofum, corpus tamen non augetur, quia^ «> 
quod ad corporis augmentum accedere debebat, a ladantibus trahitur animalibusfe.contra in no 
ladentibus,in corporis alimentum abfumitur. Iacobus Daleehampiusfylueftrem medicam in ple- < 
rifqs Hifpaniar locis, praffertim in regno Valentino diligenter feri fcribit , eoqr iumcnta fagumri. 
Aberras Magnus,qua’ cx Ariflotele de medica diximus, vicinitate nominis deceptus,ad melicam 
ime melegam, ideft, milium Indicum imprudenter tranftulit: (& Hiipani medicam meiguas di- 
cunt,vt Luiitanus quidem apud Diofcoridem annotauit,) cum iit medica tefte Diofcoridc triffcio 
pratenfi fimilis. Quanquam autem hxc quoque olim vulgaris fuerit,& per totam Italiam pro pe¬ 
core fata, noftro tamen tempore nos (inquit Matthiolus) deferuiffe videtur. Theophraftus' aferit 
omne emaciatum armentum ex ea pmgucficri^cgfotanaqipecorircincdid effe.Ad maciem equo¬ 
rum , vt Columella prodidit,nulla res tantum quantum medica poteft. Eft & loti efus omni peco T 
ri commodiifimus, ideoque in multis It alia? locis eo agri conferuntur. Alimentum plurimum opti- UiUU 
B mumque probet, quia fubdulcis eft femel lata herba reflabili per aliquot annos ( quod de me¬ 
dica veteres etiam feribunt,) facunditate germinat. In fyluis carice quoque delettatur, ex cuius Cdrex * , 
efu robur acquirere etiam innuere apparet fcientiflimum poetam, Equidem taurum in certamine G *"Srl- 
vidltjm, noua medicantem pnelia frondibus fe explere ac carice canit, ac mox in certamen do 
fcendero i • 
1 > % 
Frgo omm cura vires exercet , c -r inter 
Durui acet pernix inflr at 0 faxa cubili , 
Frondibus hir futis , & caricepafius acuta » 
In Narbonenii prouincia,vt memoriteprodidit Plinius,nobilis fons Orge nomine efl,in quo herbe T - t o 
naicuntur,in tantum expetita’ bobus,vt merfls cap itibus totis eas quarant: Additque hoc miracu- , 1 w 
lum; quod di. certum illas in aqua naicentes,nifi imbribus ali. Ergo fuam (mquit) quiique terram r , ~ 
cxquamqnenoueifl. Ad quem Plinij locum Dalechampius commentans ait,in Ligeri amne,qua" \ ' °i j 
per Velaunios fluit,hoc idem boues facere, & in Sehiiflanorum pifeinis. Et in vniuerfali ftirpium r<? * 
hifl ,.ria, agens dc Cinna giamine * in Sebuiianorum lacunis (inquit) ftagnis & pigris aquis, gra- 1 
C men o a icitur longiffimisfolijs,fubrubris,iniiatantibus aqua,quorum tam auidi funt bcues,vt dura 
ea perfequuntur, ad ventrem .vfque fe immergant, & toto capite fub aquam d.eie<fto,ea depafcan- 
tnr- quo pabulo eximie faginantur boues,vacca? vero lafle multo foecundiores funt,quam in finiti- 
locis,extia legionis illiuspaluftreni fituin. Ait autem id gramen qiubuidam Ciliciam cinnam 
putari, qui aliter apud Diofcoridem de hoc gramine agentem legunt, quam in vulgaribuscodici- 
bus legitur, in quibus nimirum dicitur boues inflamma.re,illi vero exantiquo(inquit)codicelegut: 
yewaru/ di iv.Kihin ci&ido^ trtpov , w K ivvctv irn^opicog ucthxmv > liris vypd, fipcoS&crst, cjrohhaztg Tri/A- 
yrAtm TXQ fioa$: ideft : Gignitur in C ilicia etiam(pecies (graminis) ah a apuam vernaculo fermane ap~ 
pehant cinnam^quaque vorata crebro 3 atque viridis boues replet. Natus efl alterutris error, quod il¬ 
li feotfetfcw, ideft,inflammat,hi7 ri/A7rhnoi 3 ideft>replet,legantfenfuplanediucrfo. Polygonium* 
ait Tragus mire etiam a bobus expetitur,quamobrem multis in locis fafces ex eo collebtos offer ut. 
Ariftoteles vlmum apibus gratam,& frondibus eius bouespingueicere teftatur. Iucundiflimum fa- v j 
ne bubus pabulum adfert ha?c arbor. Maxime autem commendatur Attinia tefte Columella,no- V - 7 ***' < 
lirate procerior l»tiorque,frondem jucundiorem bubus praebens,qua cura afliduepecus alueris, & '* - 
D poftea generis alterius frondem (inquit) dare inftitueris, faftidium bubus affert. Itaque fi fieri po- 
teft, totum agrum genere vno Attinia? vlmi coalerem usi fin minus, dabimus opcram,vt in ordini- 
' bus diiponendis, pari numero vernaculas & Attinias alternemus,ita femper mifta fronde viemur? 
& quali hoc condimento iliceta? pecudes fortius infla cibariorum conficient. Noflrates amico!ce 
nullam frondem maioris faciunt, fed hac praecipuum corpori robur addi,vircfqjmirum in modum 
reftaurari perfuafum libi habenti quamobrem poft exantlatos magnos labores,eam illis exhibent. 
Obfemaui etiam falignam frondem ab ipfls commendari&d quam fimilitcra veteribus commem Salix e 
•datam repeno: nam pr»terqiiam quod falicis iit mentio apud Maronem in educatione pullorum Gearr.g. 
ad aratra, Lucretius illo antiquior teneram falicis frondem ceu cupedias quafdam bubuli pecoris Uhlz. 
celeorans,ait vaccam ob amiffum fetum fuum tanto teneri dolore,atque mceftitia,vt ne filix eam 
ab eo dimouere queat,nec limpidiilimac fluentis aqu»: 
Nec tenerafilices , atque herba rore vigentes 
Fluminaque vlla queuntfummis labent ia ripis 
Ohleclare animum*fubitamque auertere curam • 
Opulus quia raran^neque idoneam frondem pecori pr*bet,a plerifque tefte Columella repudiata Oplus, 
H 
efl. 
