I 
) Vlyfiis Aldrouandi 
Sequentes veri dies feptem 3 tdesl 3 a decimoquinto vfque Advigefimumprimum menfis eiufdem , 
Cur decime, Azymorumproprie vocantur . Quod modo agnum Dominus Deus decimo die tolli, ideft, ap- 
dk tolli fi parare iufterit,vtdecimoquarto immolaretuiyllius tantum temporis praeceptum fuifte aiunt, 
decmuquar quo ludaei exituri erant de Aegypto , non vt poftea fieret, vt docet Toftatus , quoniam cum 
tum feruari f^pe de agni immolatione verba fiant in lege, nufquam hoc praecipitur, nufquam hoc im, 
iubeatur* alia immolatione fa&um legimus in facris literis: Tuncautemfieri oportuit , quia cum He- 
brad petituri eftent vafa aurea < 5 ^ argentea ab Aegyptijs,&paraturi,quae erant ad tam lon¬ 
gum iter necdfaria, & tanta cum fcftinationeexituri,non pofient agnos habere, cum facien¬ 
da erat immolatio,prafiertim cum iam multi efient quaerendi, & quidem anniculi, & fine ma- 
Ub> 5« de cula. Et cum dicit \7 ollaivnufquifque 3 de dominis mediocrium familiarum loquitur, in¬ 
quit FrancifcusRibcra,pauperioris enim ditioribus adiungebantur,ficutait; Si autem mi¬ 
nor esi numerus,vtf Affice reprfiit advefcendum agnum 3 a£umet vicinum fuum , qui coniunttus 
efi domui eius* Vbi LXX, vt ait Auguftinus: Si pauci lunt in domo Jtatit non fint idonei ad 
ouem confumendam, afiumet fecum vicinum proximum fuum, hcceft, ipfa domus afiumet 
vicinum, Singularem pro plurali pofuit,non enim vnum,led quotfufficiunt,intelligit, Sive¬ 
ro domus erat magna, cui agnus vnus fufficere non pofie videretur, non debebat tollere duos ‘ 
agnos, vtafierit Toftatus, quoniam lex ait.- T ollatvnufquifque agnum pe familias , fi domo.s 
fuas. Atque ideo paruas familias maioribus adiungi voluitjidque lex praecepit;de maioribus 
autem nihil dixit, quia idem de illis, atque de mediocribus intefiigi voluit. Nec refert,(quod 
obijei poterat) non pofie agnum tot hominibus fufficere, neque enim ad fatietatem comede¬ 
re oportebat, fed fatis erat parum ex illo fumere, cum poftea caenare folerent, vt fatftum vi- 
demus,Iob 1 3 Si autem quis agnum habere non poterat, licebat pro eo hoedum accipere, 
modo mafculus efiet,& fine macula,atque anniculus:Propterea dmu/uxta quem ritum ac¬ 
cipietis fi haedum . Neclicebat vllum aliud animal immolari pro agno, vt ibidem docet To- 
itatus . Quare quod in Deuteronomio feriptum eft . Pmmolabifque phafe domino tuo de oui - 
bus fi de bobus: non de phafe proprie di&ointelligendum eftj fed de hoftijs pacificis, quas in 
diebus Azymorum quotidie immolabant, vt eft in capitulo Numeror. Itaetiam Tofta- 
tus,& Lyranus lentiunt. Etenim vt agnus, ita etiam caeterae vidiim^ illiusfolemnitatis appel¬ 
labantur Phafe. Ex quo locus perdifficilis intelligitur Ioan. 18. Et ipfinon introierunt in pra~ 
torium , vt non contaminarentur , fed vt manducarent Pafcha , ideft, vieftimas illas Azymo-G 
rurn,quas nifimundi, edere non poterantmam agnum fuperioreno&emanducauerant. Ce¬ 
terum cum legis fint verba: Decima die menfis huius tollat vnufqmfque agnum , ficat. Iuxta 
quem ritum tollet is fi hccdum , & fer nabitis vfque ad decimam quartam diem fic. Nonnulli, 
vt ait Toftatus,duas immolationesefiearbitrati funt,vnam ex agno die decima, alteram hoe- 
di decimaquarta : quorum opinionem refutat, primo fi agnus decima die immolaretur, fru- 
ftra id fieret, cum is in vefpera decimaequamn, hoc eft eius diei qua Hebrafisex Aegypto erat 
exeundum, edi praecipiuntur: fecundo quia Dominus Deusagnum edendi decima dienul- 
lum recitat ritum. Tertio quia vfus aliter etiam docet, quod patet ex 2 3. Leuit. vbi ponitur 
catalogus feriarum, ideft, omnium feftorum: Ha fiunt ferta Domini , quas celebrare debetis 
menfe primo quarto decimo die menfis advefperum Phafe Domini eft , (fi quint ode cimo menfis hu % 
tus folemnitas Azymorum . Quarto quia immolatio ifta vocatur Phafe, ideft,tranfitus,nam ex 
alperfione iftius hoftiaead vtrumque poftem & in fuperliminari, quae fiebat decimaquarta dic 
ad vefperam,angelus Hebraeorum aedes ab Aegyptiacis diftinguebat,ideoque fi aliqua fiebat 
vi&imadiedecima,eaneutiquam Phafe nuncupari poterat. Qmnto quia legiftator ait ; ita H 
tollentes animal per familias vefras^fi immolate Phafe . Sexto quia litera Hebraica id clarifli- 
medocet,iubens vtidanimaldearietibusaut capristollatur. Cum veri dicitur fi fieruabitis 
eumvfque addecimamquartam diem : hoc refertur aeque ad hoedum ac ad agnumjquia vterq; 
die decima tolli debebat & decimaquarta immolari,vt ex huius vel illiusfanguinis afperfione 
id quod didfum eft, angelus intelligeret. Similiter cum additur, immolabit eum vniuerfa mul¬ 
titudo filiorum /ySWddquoqj refertur ad vtmmq;,fcd non intelligitur, quod vniuerfa multi¬ 
tudo immolaret vnu fiueagnu,fiue hoedri,fed quod quilibet de multitudine ,dumodo domus 
illa fufficeret ad eum abfumendum, vt fuprd diblum eft. Lyranus Ideo agnu potius qua qucdli- 
Cur agnus bet aliud animal in Phafe facriiicatufuift'earbitratur,quonia Aegyptijlouem colebant figura 
potius quam ar j e tis; ne fcilicct Hebraei agnu quid numinis poffidere arbitrarentur,ideo occidere eum a Deo 
ahud iufios. Quam q-uoq* lententiam Toftatus refutat, cum quod Iouem Hammonem non fpecie 
mal. agni,(ed arietis colerent, quem tamen Deus ab hoc facrificio exclufit dum anniculum agnum 
tolli iufierit,tinn quia fi Deus ad iftiufmodiidolatriam refpexifiet,taurum,aut bouem,potius 
quam 
fesls Heh . 
c* 3 . 
Cap*i6„ 
In cap . 1 
Deuter. 
1 
