De fer hile 
ex BelLonie» 
Lih. i'Ob~ 
fe?M< e* 54 ? 
£x Oppia- „ 
y> 
Matris & 
pullorum a- 
Tendentem Interpretor non quod de rupe e cornibus pedeat, etfi cornua ad id apta habere videa* i 
tur, fed qu6d,dum canes fub rupibus collocati, ceu cafuram expedant, vt excipiant, ipfafumma. 
agilitate per alias rupesfaltu euadit, & fic canes fallit. Defcribit idem hoc capra: genus Petrus 
Bellonius, interprete Carplo Clufio: Gallorum chamois, quijGrkciscemasdicebatur,rex veteri 
didione gallica ifard appdlant,Latini rupicapram nominarunt,quod eius habitatio Iit in duris,, 
& afperis faxisjqiiofe nodu recipit,atque etiam interdiu poftquam coniiallium herbas depaftus 
eft. Vt autem de quonam animali agimus omnes intelligani eius iconem ad viuu expreffam hic 
fubiccimus feft autem cade cum hac priore noftra) Si huius ifard, aut chamoisbornua ramofa ef~ 
fent,dici poifet Plinium hoc animal intellex\fte,ciim de caprea loquens fic ait: Necfecit vt ceruis 
decidua:X)^m hyerne cornua non abijciunt,vt nec Gallorum bouc-eftain, fed cum ea ramofa noti 
habeat,caprea die no ppteft* Corpus quidem capreoli habet,& pilorum colorem etiam fimikuu 
diuerfa? tamen eft-..■natura?. Eius cornua ftint nigra,parua,rotunda ad frontem inter oculos erecta 
extremitate rpcuruQ,hinc fit vt fepenumero accidat eum mori,dum nates fcabere volenscornua 
adeo alte inftgit,vt ea demere viciffim nequeat, vnci enim inftar incurua funt. Minore eft corpo¬ 
re quam dama,aut bouc-eftain, atra linea fpina: dorfi longitudinem notante: Eius aures arieti- * 
nis longiores funt, color giluus , atramque lineam vtrimque habet reda a cornuum radice fuprk 
oculos ad extremum os dudam,& in labra fuperiora delinentem. Frontem etiam veluti ftdla 
inftgnitam habet. Cauda? fuperior pars nigra eft,&fatispilofa,rotunda, & vt dorcadis longae. 
Gallica appellatio chamoisnobis recens non videtur/ed a graxo cernas dedudta,cuius Aelianus 
meminit. Huc vfque Bellonius, cuiushec prior icon eftftn qua vt cornua nimis breuia, itaiiriuo- 
ftra nimis magna: pidbr expreffit. Nunc videndu fi Oppiani cuyctypo^fmc euy^pog fit rupicapra 
vt ftatuimus,ipfcquidemficdefcribit,vtQmnianonminusadcapras, quamadoucspertiner^ 
Yideanfur,eiu$ verfus funt: p J V ~ 
Aiyldv f aure es-iXei , <z<rpo/2cLruv7i <nravctypta. (pvXct , 
OlQ (uro?Xcv i brceiv qiolsV) Xctcrlcjv Te ytfxdppcov 
Me-foviSidfodd-i&iVzpcuTrvotscd-wcipo/Ji/ua^z&cU) 
^rpiTrfolcriv KZipctXyq)/xopuctcrQUZVO/x.ipuz&Gi. - ; 
Foftit autem videri poeta ftrepficerotas didas intelligere, propterea quod cornua dicat efle spi- 
5 rra,cum fint & rps^rTa funiculi intorti,fed ciim poftmodum has capras vocat cuydypus , ftrepfft fi 
ceros vero potius fit in ouium genere, vt fuo loco didum eft, ego cum Gefnero f pinrd ., hic cor¬ 
nua interpretor ad dorftim recurua,qua: folisrupicapris conueniuiif. Quare Oppiani verba a Pe¬ 
tro Gillio tranflata apponam: Fera?, capra:, inquit,haud npftrisdomefticis multo maiores,fed 
ad currendum velociores funt. ('addendum fuerat tortis m capite armata? cornibus,! Ac fi quis 
cornibusipfarum ceram infundit, vitee viam, & fpiritus meatum intercludit,quod tenuisfpiritus 
per media cornua ad cor ipfum proficifcitur. In hoc genere mater fuos pullos etiam^atque etiam 
diligenter curat, quam quidem maternam educationem filijcum pari ftudio compenfant «S^ 
quemadmodum homines parentem eetateaffeda infirmum alunt,&laboriofe patris educationi 
fatisfaciunt; Sic caprarum pulli caros parentesfeneduteconfedcs tradant, pabulum nimiruiru 
fuoorecolledum eis porrigunt, &ex fluuio aquam hauftam ad potionem afcunt,ac nimirum-, 
eorum corpus horridum lingentes nitidum rcddunqQuqd fifolam matrem comprehenderis co- 
tinuo etiam fuam capies teneram prolem, eam faneexiftimares tanquam verbis filios impellere 
ad fugam, procul talibus gemitibus orantem j I ugite filij infeftos venatores, ne memiferam ca¬ 
ptam materno nomine priuate, Eos contra circum matrem errantes diceres primum luduofum U 
cantum occinere,deinde humana,& fupplici voce loquiiPer Iouem te venator rogamus,per Dia. 
namipfam, caram matrem libera,& nos infelices prtemium fufbipe: Flede tuum durum cor, ve¬ 
rere deorqm iura,& genitoris tui fenedutem.At enim ciim venatoris inexorabilem animum fetu 
riunt/ua Iponte in vincula incidunt,dc cum matre capiuntur. 
-dS* 
DENOMINATA 
RVPICAPRIS nomen indidere Germani radicftquam vocant gemfzemvvortz, 
alij muttervvurtz,quod affedui colico mederi credanr,pharmacopolirdoionicu, 
vulgus ibi efficacem contra vertiginem credit ? ea forfan ratione, quoniam capne 
montana: frequenter eam depafei foleant,citra que omnem vertiginem citato per 
editas,^ praecipites rupes ferantur curfu, nafeitur enim inter montium vertices 
amolos/d faxofos prateipue, & circa jpfas rupium rimas plerumque rupicapra verfantur. A ddit 
etiam 
i 
