72 
ENTOMOLOGISCHE BERICHTEN. 
Vespa austriaca Panz. 
in Nederland. 
Zeven onzer acht inlandsche Ke^ö-soorten leven in 
staten en maken nesten ; zij worden deswege sociale wes¬ 
pen genoemd. Het zijn Vespa crabro L., media de G., 
silvestris SCOP., norvegica F., nifa L., vulgaris L. en 
germanica L. De achtste soort is Vespa austriaca Ranz. 
(arborea SMITH). Hiervan zijn alleen wijfjes en mannetjes 
bekend, geene werksters en geene nesten. Men vermoedt, 
dat zij als „koekoekswesp” bij eene of meer andere Vespa- 
soorten leeft, zooals de „koekoekshommels” (Psithyrns) bij 
de echte hommels (Bombus). Meer dan een vermoeden is 
dit echter nog steeds niet. SCHMIEDEKNECHT noemt haar 
deswege Pseudovespa austriaca ; hij deelde mij nog onlangs 
mede, dat hij er van overtuigd is, dat zij bij Vesparufa in woont. 
Van deze soort is in ons land slechts éénmaal een 
voorwerp, een wijfje, aangetroffen Het wordt door VAN 
ANKUM vermeld in zijn werk over de „Inlandsche sociale 
wespen”, 1870, p. 41, en werd door Dr. de Gavere 
gevangen te Haren in de prov. Groningen. Sinds meer 
dan eene halve eeuw heeft men dus van V. austriaca in 
Nederland niets meer vernomen. 
Toen ik nu onlangs een groot aantal door mij verza¬ 
melde, doch nog niet gedetermineerde, Ws/M-exemplaren 
eens doorkeek, ontdekte ik daaronder twee wijfjes, die ik 
als V. austriaca meende te mogen beschouwen, wat bij 
nauwkeurige determinatie juist bleek te zijn. Ik verzocht 
toen aan den directeur van het phytopathologisch instituut 
te Wageningen, mij het aldaar in de collectie aanwezige 
voorwerp van DE GAVERE toe te zenden, waaraan met de 
grootste bereidwilligheid werd voldaan, en kon mij er van 
overtuigen, dat dat exemplaar eertijds juist gedetermineerd 
was. Dit voorwerp werd, gelijk het etiquet vermeldt, te 
Haren gevangen in Juli ; mijne beide exemplaren trof ik op 
Schovenhorst onder Putten (G.) aan, en wel op 30 Mei 1917 
en op 7 Augustus 1918. 
Schovenhorst, Putten, December 1921. J. Th. OUDEMANS. 
