XLII 
P R O L E G O M E N A. 
tur; ideoquein Laponia super Pinum sylvestrem adscendit Betula, quae in Helvetia Pinis subjecta 
manet 1 . 
Imminutio caloris, ex qua pendet plantarum situs in declivitate montium , non eadem reperitur 
a superficie terras usque ad altitudinem i 5 oo et 2000 hexapodarum, cum in zona aequinoctiali, 
tum in zona temperata. Etenim sub circulo eequatoriali, inter 5 oo et 1000 h., ea regione qua sus¬ 
pensae sunt nubes a littorum habitatoribus visae, multo lentius, quam superius aut infra, decrescit 
temperies : unde fit, ut in jugis Andium et ubivis in montanis plagae aequinoctialis, zona illa, quam 
coloni Hispano-Americani , temperatam vocant, spatium majus occupet, quam si calor eadem ratione 
imminueretur. Cujus rei causam in forma quidem Andium nullamreperies ; nam latissime protensae 
planities 2 montanae, quae radios solares repercutientes aerem calefaciunt, non nisi altitudine 1200—• 
i4oo hex. inveniuntur: 
Alt. locorum 
hexap. 
expressae. 
Zona equatorialis 
lat. o°— 21 0 . 
Zona temperata. 
lat. 4 5°— 47 °* 
Cal. med. an. 
DilferenlicC. 
Coi med.ann. 
Differentiae, 
O 
27 0 
... 7» 
... 2" 
. . . 4 °,5 
. . . 6°,5 
. . . 5",5 
12° 
• - • T 
. . . 5 °,2 
. : . 4%6 
Soo 
20° 
5° 
IOOO 
x8° 
—0",2 
i5oo 
i3,5 
-4,8 
2000 
7° 
2500 
i°,5 
Si imminutio caloris zonae torridae, a littore maris Antillarum usque ad altitudinem 5 oo hexapo¬ 
darum , ponatur = 100 , invenies imminutionem temperiei aeris inter 5 oo et 1000 h. — 28; inter 
1000 et i 5 oo h. = 64 ; inter i 5 oo et 2000 h. = 85 ° ; inter 2000 et 25 oo h. = 78. De numeris 
absolutis aliquantum dubitari potest, (difficile enim est dictu, utrum altitudini 1000 hexapodarum 
respondeat calor medius 18 0 vel 17°) : ratio tamen, quam , in regione inferiori nubium, temperies 
sequitur atmosphaerae cum altitudine decrescens , incerta esse, nequit. 
Ex iis, quae adhuc exposuimus de constitutione atmosphaerica montanae regionis , circulo equa¬ 
toriali et tropicis subjectse, patebit quantopere erraverint, qui temperiem urbis Quilo (1492 hex.) 
vel Sanctae Fidei BogoLensium (1 365 hex.) vel Tolucae Mexicanorum (i 38 o hex.) cum Galliae meri¬ 
dionalis et Italiae coelo temperato comparaverunt. Nam calor medius annuus quantumlibet idem sit, 
v. c. i 4 °— 15 °, tamen distributio caloris per diversas anni tempestates vehementer differt. 3 . Temperies 
media mensium hyemalium Massiliae vel Burdigalae 6°—7 0 est: mensium aestivorum 21 0 —22 0 . Contra 
Quiti perexigua tempestatum diversitas deprehenditur , quandoquidem thermometrum fere totum 
per annum interdiu 16 0 —17 0 , noctu 9 0 —io° notat. Ubicunque enim in zona temperata Europae calor 
medius annuus ad io° descendit, qui sub aequatore altitudini 1700 hexapodarum respondet, tempe¬ 
ries mensis calidissimi non erit infra 19 0 . Et quemadmodum inter tropicos, altitudine 1600—1700 
■hexapodarum, permultae arbores frugiferae Europae , nulla anni tempestate, satis nanciscuntur ca¬ 
loris , ut lructus maturari queant, eodem modo arbores planitiei altae montanae Quitensis, in loca 
plana zonae temperatae translatae, licet calor medius annuus idem sit, ibi ejusmodi hyberno gelu 
alliciuntur, quale nunquam in patria toleraverunt. Tametsi hic non nisi de differentia temperiei 
egimus , mentione nulla facta, cum de cxtinctionc luminis in summis Andibus -^minore 4 , quam 
' Interdum et in Helvetia septentrionali apparet Betula alba ait. 85 o hex. (ut prope Stoekboden et Chiamunt), sed copiosius 
non nisi infra terminum Cerasi provenit, ait. 450 h. ( Wahlenb. Help. p. xlvii et p. 177.) Quo magis mirandum, in summis 
jugis Caucasi, ait. 1000—ixooh., Betulam nemora efformare. 
1 Humb. Obs. Astron. T. I, p. i 36 — 138 . 
1 Humb. , Essai polit, sur la Noiw. Espagne , T. I, p. 4 l- T. II, p. 35 7. 
< Id ,, Geogr. des Flantes, p. io 5 . 
