2$ G v i i i e l M i Pisonis 
nium qui diarrhea & fluxus alvi vocantur. Sin vero ab aliqua acrimonia & malignitate ma¬ 
teria morbifica, vel atonia partium incidant tales , qui Dyfenteria fluxus hepatici vel cholera: 
appellantur, fymptomatici habentur. Diarrhaa fimplex, vel ex arte, vel per fc facile cito 
curationem recipit 5 fin minus in pejores fluxus degenerat, qui vel ex calida aut frigida materia 
oriuntur. Qui cx frigida, album alvi profluvium fine febre vocatur (excipitur autem ille quem 
Galenus ab adipe, a calore igneo liquefado proficifci teftatur) quando nimirum crudus ac 
pituitofus humor perpetuo delabitur, agrumque abfquc magno dolore paulatim languefcere 
facit. Atque hic quidem fluxus omnem promifeue atatem, hyberno potius quam aftivo 
tempore infeftans, ad multos fape menfes, nonnunquam ad annum durat. Tametfi fine febre 
minufque lethalis fit quam cateri, non inter eos cenfcri debet tamen, quem Hipp. in pradid. 
1.2. f 2. mitem & parum durabilem efie tradit; quod hic diuturnus & difficilis admodum de¬ 
prehendatur. Cum'hujus mali eaufa fit cruditas pituitofa redundans ex frigore, qua tranfpira- 
tionem & circulationem impediat, colleda,& a pracipuis corporis partibus ad inteftina abeat, 
curatio primo a clyfteribus abftergentibus qui mcl filvcftre imprimis recipiant, incipit. In- 
terim corpus fyrupisaliquandiu fimilibus praeparatur. Dehinc a'd radicem Ipecacuanha, tan- 
quamadfacramanchoram, confugiendum, qua nullum praftantius aut tutius, cum in hoc, 
tum in plerifquc aliis, cum vel fine (anguine, fluxibus compefcendis, natura excogitavit re¬ 
medium. Quippe praterquam quod tuto <Sc efficaciter tenaciffimos quofque humores per 
ipfam alvum, fapiffime autem per vomitum ejiciat, & a parte affeda derivet, vim quoque 
aftridivam poft fe relinquit. Non enim vomitus folum fponte.fuperveniens, ut ait Hipp. 
Aph. 15.I.6. fed & arte concitatus, fub eodem Aphorifmo comprehendi poteft. Illud vero 
hoc modo perficitur. Dragma dua Radicis Ipecacuanba in §iiij. vini coda, vel per nodem 
macerata, cujus infufum cum vel fine oxymelis §j. exhibetur. Poftridie femel atque iterum 
pro re nata, fecunda imo tertia ejus decodio repetenda, tam quod agri debiliores eam facilius 
ferant*, quam quod aftridoria ejus vis tunc magis efficax appareat. Caterum nuc csPinhonis 
(quibus vulgus imperitum non tam utitur quam abutitur) cum vehementer per vomitum & 
feceffum exturbent,fi ex praferipto exhibeantur, haud exiguum commodum praftant.Rcc.nu- 
clcosfexvel feptem, ablata tam interiori quam exteriori tunica, conterantur amygdalarum 
inftar pro emulfione, addito momento facchari & fol. fen. gj. vel gjG. feminisanifi 3^. in pul¬ 
verem trita mi/ceantur, fiatquepaftillusin furno ficcandus. Sic nuces Anda, quarumnuclei 
quam Pinhonis pradidi benigniores, etiam citra ullam praeparationem, dignitate illis non ce¬ 
dunt. Deinol. dcCopaiba gutta aliquot faccharo difioluta, ori ex ovo forbili, fiveanoper 
clyfterem immittuntur. Qtgod fi remedia hac enarrata, forte non in promptu fint, eorum 
locum Mechaocanna, vel pugillus feminis Ricini Americani in fpiritu vini macerati, fup- 
plerefolent: hoc fiquidem humorem vitiofum ac redundantem fortius, illud vero benignius 
educit. Non parum quoque hoc morbo exhauftos reficit decodum ligni Cacaranda & Saftafras 
indigenum, Accedant jufcula gallinarum addito aromatum momento ovi vitello, atque im¬ 
primis croco terrcftrirra*/*, quavirtute & tinduraipfo croco non multum inferior. Em- 
plaftrum fuper ventriculo imponatur ex Gummi Icicartiba , balfamo de Cabureiba & Copaiba , 
vel ex pafta de Tipioca , vino de Acaju , pulpa item prunorum Arae a , flore Nhambu , atque duo¬ 
bus ovoru m vitellis. Adhac tofta potius quam liquida aut frixa alimenta eligat, idque fape & 
parum. Vinum non aquam bibat, eique indantur guttula aliquot olei coit, arant, pracipue 
tum, cum ventris cruciatus inftar colici, adfit, quem vefparum quoque ( Maripofas Hilpanis 
dida) nidus ex vino potus, vel ventri impolitus, clementer mitigat. Idem feli citer praftant 
Herba cafta five mimofa in aceto frixa. Quando neceffitas ad magis corroborantia & affin¬ 
gentia compellit,his & fimilibus remediis qua Brafilia profert,utendum Summitates fruduum 
Bacoba aut Banana femitofta aut arefada ex vino rubello vel vino de Acaju & immaturo pomo 
Ianipaba. Tefta teftudinis fluviatilis tofta rafuram& coralium album maritimum omnes in¬ 
cola in hoc fluxus genere, feliciffime propinant, quod valide aftringant. Idem praftant je¬ 
cur caprea toftum &ex arte exhibitum caftanea celeberrima arboris CedriBrafilienfis. 
Cap. XII. 
T)e Penejmo. 
C Um omnia qua ad ventris fluxiones fpedarit, in examen revocafle neceftumfit, opera- 
pretium duxi, ea qua circa Tenefmum, (Belgis <©?U}ipl00p/ Lufitanis Pucho didum) 
cottidieobfervavi paucis exhibere. Morbus nimium familiaris & merito formidabilis prae¬ 
gnantibus , quod foetum fimul cum foeta, mifere extinguat. Irritus enim hic conatus ex quo¬ 
vis acri & ulcerifero humore ano adharefeente natus, nullam aliquando nififpuma velfan- 
guinis 
