II 
de Medicina Brasil. 
gais, Scarus > & hujus generis alii, quibus fuperfedeo. In finubus vero & lacubus me¬ 
diterraneis (qui Alagoas Lufitanisdicuntur) pifeium immcnfa eft multitudo, quorum facile 
optimi exiftunt, Smdia , Gueba & 2 foja , qui fquamis carent, Famata five loricati. Qui licet 
fluvialibus dicantur inferiores, haud multum tamen cedunt, quod non ftagnantes verefint 
aquae, fed pcrfpirent, indeque fluenta & rivi egrediantur. Pifces denique vel fole exficcantur 
velfale(quicopiofiflmiein falinis hic colligitur) condiuntur, inque penu & falfamentariis 
confervantur : Inter quas praecellunt; Curima parati Bclgre.) 
Omnes pariter Barbati. eodem obledanturobfonio, coque fane praeftantiffimo, quod ex 
oleo & aceto praeftantiori & efficaciori contra pifeium phlegma, cui multum piperis Brafi- 
lienfis immergitur,. praeparant. Qui recens capti a pifcatoribus ex Oceano ad nos deferuntur 
ac celebrantur, hic potifiimum rccenfeo, eorumque nomina Brafiiico idiomate, vel Lufita- 
nico, quatenus vulgo notiora, exprimo • Piracana , Piraumbu, Pirapmime , Carant ia , qui 
pifeis eft coloris rubri. Cyprinum noftrum Europaeum cernulantem, fed paulo majorem. 
Ceterum Carapantangele perese eftfimilis. Quem vero Cunapu vocant, Lufitani Mero , Ba- 
tavi, 3 faCOfr^tJCCtf 3 / in mari juxta & fluminibus repetitur. Huic fimiiis eft Pirata apua fi bd non 
erque crafliis. ^Siobe pifcem Caranti a per omnia-refert, excepto colore & dentibus. Beyupira , 
Guarapucu cavallo < 3 c Iaravallo & Carapitanga , marinorum pifeium facile funt principes. Hi 
omnes quovis anni tempore capiuntur,& pifcatoribus Fundi Pifces dicuntur, quod fundo fem- 
per adheerefeunt. Nam qui aeftate folum capiuntur, plerumque in fuperficie maris cernun¬ 
tur, ut Auratae marinae, Hi/panis Dor ades ^ deinde Pifado , Picudo feu Lucius nofter, VVariba- 
na optimi palati, verum difficilioris concoctionis: Corcovado non multum abfimilis, fed 
dorfo caeruleo, nimiique rotundo. Orbium, Scombrorum, Acuum, Rajarum multae fpe- 
cics edules. Praeter haec denique Iupipiapre veluti Tritoncs, Lufitanis Peixe Mulhier didi, Ba- 
lenae, Vaccx marinae, aliaque prodigiofa Neptuni pecora, inter quae Delphini & Thynni infi- 
gni velocitate caeteros fiiperantes, confpiciuntur. Lamiae porro, Brafilienfibus Cacaon, Bel¬ 
gis S^apen, &ferrae quae illis Araguaqua nobis , inter rapaces primum lo¬ 
cum obtinent. Illi formidabili ridu pifces non tantum, fed & homines fub aquis urinantes 
devorant: Hi perpetuum cum Getis bellum gerentes, eorum praecordia gladio, acutiffimis 
radiis horrefeente fodicant, ut mare cruore tingatur. Cetorum enim praefertim menfibus plu¬ 
viis magna apparet copia,foetu(que ibi edunt^mari autem recedente,contingit eos invadis hae¬ 
rere aliquando, atque hinc multum olei inde redundat. Quos vero volare videmus pifces, funt 
edules, atque plus minus halecis magnitudine. His provida natura opinor alas addidit, ut ho- 
ftes, qui omnes pifciculos minutos gregatim natantes perfequuntur, evadant. Cujus rei non 
ignaripifcatorcs, vivos hamis affixos profundo immittunt, magnoque foenore illos redimunt. 
Potus porro ufitatiflimus & longefaluberrimus ffupra illum quem ex tot frudibus exprimi 
diximus) aqua eft limpidiffima, divinitus hifce regionibus conceffa. Qua: jucundo refrigerio, 
Solis ardore & longo itinere frados refocillare aC fummopere recreare folet. Largius & cre¬ 
brius pota, nullos in ventre vel hypochondriis flatus aut tormina excitat, neque ventriculum 
debilitat; fed melius quifquc inde fe habet: modo htSubmijs®* & regionis temperamento 
conformis fuerit. Atque hinc quidem illicofudores& urinas provocat, adeoque appetitum 
itomacho acuit, ita ut voraces incolas reddat. Illa qua? cx amnibus Paray paratybi fluit, a cal- 
culofis imprimis & articulorum morbis praefervat 5 rariffimaeque de duobus l fcc malis quae- 
rei* funt. Conftat, plurimos beata admodum feneda a tot aerumnis libera, centefimumat- 
tigifle annum, nec alium potum praeter aquam toto vitae curriculo guftafle. Cum enim aquas 
hx pleraeque nive & metallis deftitutae e fublimi prolabantur & profundis e fontibus orienti 
obverfis fcaturiant, longo itinere affiduoque Solis calore excoquuntur, dulciffimae & tenuif- 
fim*'evadunt, nihilque fubfidcnt. Hibernis menfibus minus quandoque limpidae, ob cre¬ 
briores pluvias nec aeque frigidae. Aiftivis ob auram intenfiorem frigidiftimae funt, nec tamen, 
durae, fed molles, leves atque concodu faciles. Aquae ex imbribus colledx, leves quidem, 
fed calidae dc facile putrefeunt, quod ex plurimis & divexfis conflent, ravimque inducunt, nifi 
excoquantur. Quae cx tumulis & montibus his, metallis fere deftitutis, profluunt, iis qui 
ventre futit duriore conveniunt. Si quae vero aquae faxa & ferrum refipiant, iis conducunt 
qui tumidiori & molliori funt ventre, quod ventres cogant & reficcent. Veterani non minus 
folertes funt in aquarum differentiis guftandis, quamnoftratesin diverfis vinorum qualitati¬ 
bus difeernendis, quos imprudentiae infimulant, fi nullo habito diferimine aquas hauriant. 
Illi enim tenuiffimas & dulciffimas, nihilque fub fidentes hauriunt, quas fu blimioribus locis 
ffubtertaneis ob teporem negledisj in urceisfidilibus, nodes diefque fub dio refervant, ubi 
invitis radiis verticalibus, intenfiffime ipfo momento refrigerentur. Hippocrates Aphorif- 
mo xxvi. lib. v. Aqua quae cito calefit & cito refrigeratur ,leviffima cfl. iEftuantibustamen 
eam , licet gratiffimam, nifi offa conditurae ante deguftata bibere non convenit. Cum e 
D . B z con- 
