De FacvLtAtibVs Sim p licivm Lib. IV, 115 
C k t. LXXXIX. 
De Timbo , ejujque facultatibus. 
P Rxter eas quas generali nomine Cipo nuncupatas efle diximus t varix & mirabiles dan¬ 
tur Herbx d(pvAoi, Timbo vulgo didx, & variis ufibus <Sc abufibus dicatae $ quae omnes 
jucundum dant fpedaculum. Quadam enim inftar funium, in aere tenfx, vix pollicis craf- 
fitiei, ad altiffimarum arborum faftigia enituntur, indeque rurfum demiftx humi fc praeci¬ 
pitant * unde denuo continuato & tenaciflimo dudu infurgunt in infinitas chordas, ita ut 
filvas vix penetrabiles conficiant. Quaedam verofimt humani cruris crafiitie, triangularis, 
quadrangularis, & rotundae figurae, arborumque cacumina adaequant, eafque nunc hederae 
in modum ampleduntur, nunc eas rurfus deferunt, atque in nodofos gyros & concinnos 
hinc inde luxuriant, adeo flexibiles <Sc validae, ut quoquomodo conftringas, numquam rum* 
pantur. His Timbo-guacu a magnitudine •, illis Timbo de Cono a vulgo nomen inditum, .quod 
vietoribusad vafa liganda, contufa coriariisRhois, Naupegis ftupx vices praebeat. Pifca- 
toribus ad retia non folum tingenda, & praefervanda infervit: fed & ad Pifces capiendos, in¬ 
teriori & exteriori fubflantia abutuntur. Quibus ad Fluviorum ripas (ut ipfe multoties vidi) 
contufis, aquas atro colore & virulentia quadam inficiunt, undePifces noptam moriuntur 
ftatim, quam vertiginofi &quafi ebrii in retia fe praecipitant. Male quoque fit pecoribus C\ 
ex hac aqua bibant. Sequitur Guaiana-Timbo nomine & noxia hac qualitate praecedentibus 
fimilis, exterum diffimillima apparens, qux Cola in Medicos ufus recepta eft, & foliis non 
folum non caret, ficut multx alite Timbo , fed & floribus rubris & filiquis decoratur: quarum 
cortex fuccum quidem Pifcibus quoque infeflum , fed impetigini & puerorum fcabiei, exte- 
rifque hujus generis affedibus cutaneis, proficuum continet • fi probe partes affedx illo fri« 
centur fucco. 
a p. 
XC. 
De T aratura } ejujque qualitatibus. 
S icut Carex, Belgis in Hollandix locis arenofis circa mare 5 ita fere in fitientibus& 
arenofis littoribusBrafilixhxc Herba Paratura confpicitur. Raro ad cruris humani alti¬ 
tudinem afeendit 5 paule duro, ligneo, rufii coloris, foliis multis tenuibus, fature viridibus, 
ad tadum afperrimis, ornate comatim affurgentibus. 
Radix eft tenuis, aromatici odoris-, qux fuffumigiis, balneis , in ani & inteftinorum af¬ 
fedibus, indita, non folum emolliendi, fed &roborandi facultate pollet, atque in pretio a 
Lufitanis habetur. 
Cap.-XCI. 
De Ibirarema , Jkte Tao dAlho , ejujque facultatibus; &-Tipi. 
A Liquot plantas, invaftis Brafilixnemoribus reperiuntur,quxufqueadeo Allii qualitates 
•^L-^xmulantur, ut vel leviftime attadx graviffimo odore filvas 3c xdes integras inficiant, 
atque fimul capiti & naribus obfint. Dux diverfx potiftimum mihi innotuerunt, quarum 
prior ibirarema Brafilienfibus, Tao vel Cipo d' <^4lho Lufitanis nominatur. Illi enim fub nomine 
Cipo compleduntur omnes illas mirabiles herbas in filvis luxuriantes, .qux altiftimarum arbo¬ 
rum cacumina adxquantes, eas flexuofo & tenaci dudu ampleduntur. 
Pofterior frutex <?ft arborefeens ; in filvis, tum quoque Oiindx promontorio reperitur 7//>i 
nomine. Utriufque facultates' conveniunt &iifdem ufibus inferviunt. Barbari ad duo po¬ 
tiftimum mala applicant. Cortices admixtai aqua contundunt, indeque vifeidum muccum, 
five fmegma vi eliciunt, quo nunc puerorum integra crirpora, qux febribus lentis & ob- 
ftrudionibus illis diuturnis e frigore natis, obnoxia funt: nunc adultorum membra vagis ar¬ 
ticulorum doloribus infedata inungunt & fricant cum felici fucceftu. Ego ob ingentem ha¬ 
rum arborum calorem & efficaciam, pofteriorem hanc potius curationem, quam illam prio¬ 
rem in pueros exercere malui. Multi enim adulti a frigidis illis mufcutorum, nervorum &: 
tendinum affedibus internis & externis ( Curimentos generali nomine appellant Lufitani J 
crebra & forti hujus muccilaginis inundione reftitui folent. 
P 2 
C A P* 
