286 GeorgI MarcgravI 
aliqua illarum confuefcere eft animus, mittit ad illam ut ipfum expedet: quod & interdum 
clanculum fit ob exterarum invidiam: nihilominus utitur jure fuo, & cum dilediffima con¬ 
venit, exteras pene mancipiorum loco habet, qux & metere extera domeftica munia obire 
coguntur, fiquidem mares, ut ante didum,folummodo fementem faciant. 
Ubi autem conjugum aliqua peperit, feftum agitur, & ovis illius terrae, qux Chikvaque 
ipfis dicitur, madatur, & puerperx datur comedenda caro, ut robur denuo acquirat •, licet 
foeminx hic ftatim poft partum aqua frigida fc abluant, & redeant ad domeftica munia. Quin- 
imo affirmant Hifpanifuas quoque conjuges ab aere ad eundem modum indurari & robuffio- 
res fieri ad facillime enitendum. 
Chilenfes omnes funt valde Zelotypi, itaque fi quis peregrinus ipfos invifat, & fcemina illos 
modo intueatur, vapulandum ipfieft: fin autem deprehendant illas cum aliis mxchari, fine 
ullo judicio publico trucidant: neque tamen propterea caftius vivunt, & non raro viri multa 
coguntur diffimulare. 
Viduis autem foeminis fecundo matrimonio fe tradere haud quidem illicitum eft, honeftius 
tamen exiftimatur, fi liberos habentes innuptx maneant, & aut ad parentes aut confanguineos 
fuos redeant. Sin autem nullos habeant liberos , veluti in peculio mariti cenfentur, & cum 
exteris bonis adhxredes tranfeunt. 
C A p. III. 
De Chilenfium fenju de ‘Religione, cultu numinis. 
C Hilenfes neque Deum norunt, neque illius cultum, nullum obfervant dierum diferimen, 
ne mortuorum quidem refurredionem credunt, fed poft obitum nihil hominis putant fu- 
perefie: nihilominus noverunt Diabolum, & quidem ut adverfarium boni 5 <3c quemadmo¬ 
dum vitam hanc fummum bonum judicant eorum omnium quibus fruuntur, ita vulgo ajunt, 
ubi quis inter cos defundus fuerit, illum a Diabolo abreptum effe: quodipfi fuo idiomate 
dicunt K^dlverey. 
Cxterum aliquo defundo, is plangitur a confanguineis & amicis • fervant autem cadavera 
duduminfepulta, interdum duos , tres, aut pluresmenfes, reponunt eafuper herbas bene o- 
lentes, atque iifdem cooperiunt, ne fxtor offendat; ubi autem fepulturx tradere volunt, 
triduo ante amicos convocant, & convivantur, ove illius terrx madata, cujus & partem ali¬ 
quam cum amphora Chicx capiti illius apponunt *, atque ita tandem cadaver intra terram de¬ 
ponunt prope cafam illius quam inhabitavit. 
Veruntamen his non obftantibus videntur aliquantulam habere noticiam fupremx effentix 
<$c alfcujus divinitatis, a qua omnia terrena &humanx quoque adiones gubernentur & diri¬ 
gantur, cujus tamen edendam non intelligunt: quidam enim illorum credunt aerium fpi- 
ritum, quem appellant Pillan , & in fympofiis fuis potiffimum venerantur Sc celebrant, cuique 
cantiones attribuunt, peregrino geftu & ejulatibus: maxime autem illum colunt/cum tonat, 
fumuntque fagittam aut etiam fecurim lapideam inftar cunei, & infigunt terrx, & circum¬ 
flantes vociferantur & canunt, petentes ut Pillan hoftes ipforum perdat: namdidio Pillan 
etiam tonitru ipfis fignificat, & tonitru pro numine agnofeunt: nam cum hilariores funt & 
commeffantur, & tonitru interea accidat, omnia omittunt & concurrunt ad arma, credunt 
enim tonitru monere ipfos, hoftes fuos Hifpanos adeffe, & affirmant fe idipfum perpetuo effe 
expertos. 
Porro omnes fortes &prxftantes viros, itemque primores confilio, & manupromtos, in- 
figniunt nomine Pillan , ipfis divinas virtutes attribuentes. 
Cum Tobaci fumum hauriunt, quod & ipfis familiare, miris quibufdam exremoniis illum 
in aerem exhalant, dicentes, accipe hxc Pillan , cum aliis quibufdam fermonibus, quos neu- 
tiquam noftri intelligere potuerunt, fed videntur hoc pado numini litare. 
Quando aliquam vidoriam ab hoftibus reportarunt, tunc feftum celebrant, non fine com¬ 
potationibus, & (quemadmodum jam diximus de tonitru) fecurim illam lapideam infigunt 
terrx, Sc circumflant cum armis fuis, & cantillant epinicia, qux nominant Pawary, in hono¬ 
rem Pillan. Eodem modo agunt cum aliquem ex hoftibus captum, occidere deftinarunt; 
feriunt autem illum inter fympofia ( nam & illum convivari decanere permittunt) fecuriaut 
clava in capite, ita ut concidat, <5c cor eximunt e pedore, & dentes cruento infigunt, cum 
cantu & vociferatione ad Pillan , ut ante. 
Puniunt quoque homicidas &famofos latrones atque fures, proditores & fimilesmorte 5 
cifdem exremoniis, quibus hoftes captivos. Verum hxc fiunt inter ipfos cum acceptione 
perfonarum, nam qui potentes habent amicos, aut plurimum Chie* largiri poffunt, facile 
hafce 
