stilgestaan, en menige lezer zal mij niet eens tot hiertoe hebben gevolgd. 
Daarentegen zal het den een of ander, die in gelijke omstandigheden 
heeft werkzaam te zijn, wellicht te pas kunnen komen, en daarmede 
dan mijn doel volkomen bereikt zijn. 
Op reis hangt veel van schijnbare kleinigheden af. Zoo is het, wan¬ 
neer men om zijne vaste woonplaats en van tijd tot tijd herboriseert, vrij 
onverschillig, of de planten van eene excursie wat langzamer of snel¬ 
ler drogen; indien zij maar goed geconserveerd worden, zoodat alle 
deelen voor nader onderzoek geschikt blijven, mag men volkomen te¬ 
vreden zijn. Maar op eene reis, waar alle dagen opnieuw planten 
worden verzameld, en dus de massa voortdurend aangroeit, is. behalve 
eene goede conservatie, ook de tijd een element van groot gewicht. 
Want hebben de planten gemiddeld twintig dagen noodig om te drogen, 
dan heeft men niet alleen gedurende twintig dagen den voorraad van de 
eerste excursie na te zien en te verzorgen, maar dan heelt men gedurende 
de geheele verdere reis eiken dag den oogst van twintig achtereenvolgende 
dagen na te zien, deels in te leggen, deels te ververschen, deels voor 
goed te bergen; elke dag bekorting van die periode is dus eene belang¬ 
rijke winst Van tijd over de geheele reis. 
Ik noemde als voorbeeld een twintigtal dagen, omdat men dien tijd 
in ons land wel ongeveer noodig heeft. Op de West-Indische reis was 
die periode korter. Vele planten waren reeds met een dag of acht vol¬ 
doende droog; een aantal andere in dien tijd zoover gevorderd, dat zij, 
nog enkel zonder verwisseling van papier, in de zon moesten worden 
gelegd. Daar de geheel droge er telkens uit verwijderd werden, werden 
die pakjes ook telkens dunner, en spoediger te doorloopen. 
Na een paar weken was het meerendeel doorgaans gereed en geborgen. 
Enkele planten eischen meer tijd of bizondere middelen. Vooral zijn 
liet de min of meer vleezige planten, gelijk er vele in de nabijheid der 
zee en op drooge plaatsen voorkomen. Sommige van deze blijven door¬ 
groeien, als men ze niet door indompeling in kokend water of op andere 
wijze doodt; zij vormen dan tusschen het papier nieuwe, gebrekkige 
spruiten en blaadjes, terwijl de andere bladen afvallen. Het ook wel 
aanbevolen middel, om zoodanige planten een voor een in een vel papier 
in een luchtig droogrekje in den wind te hangen, hielp hier, waarschijn¬ 
lijk wegens den vochtigen zeewind, niet voldoende; wel echter het be¬ 
dekken met platte steenen, in de zon. 
Het spreekt van zelf, dat in een ander klimaat als op onze eilanden 
