E I B L I A N A T U R A Ë. 
tarnen in fok is accumulatione ejufmodi globu¬ 
lorum, qui alii aliis majores funt, revera confi- 
ftit: quod quidem, indultrio Leeuwenboekio mon- 
ftrante, ope rrucrofcopii, ad modum ab ampliffi- 
moConfule Amftclaednmenfi, Huilden , excogi¬ 
tatum, cpnftructi , Delphis primum confpexi. 
Propterca dc hac re ita cxiltimo, quod corpora, 
quando Situm contrahunt, nonnifi effluvia & va¬ 
pores emittant, qui fermentescentis & in calo¬ 
rem commotae materiei vi foras propulfi, ab a- 
tmofphaera frigidiore denuo condenfati, globo- 
fam induunt figuram, quia aere aequabiliter 
premente undique ambiuntur: dum vero hu- 
jufmodi globulorum alii aliosinfequuntur ,& fe¬ 
le mutuo altius jugiter, furfum in aera, propel¬ 
lunt ; hinc inaequales illae, pilofae, & oblon¬ 
gae particulae tum nafcuntur. 
Porro & Cerae natura accuratius inveftiganda 
foret; ut innotefeat, an forte ex corpore Api¬ 
culae pingue aliquod,flammam concipere aptum, 
ei admifeeatur: quod quidem e corporis par- 
tiumque adjacentium ilructura conflare pollet- 
Mirabilia enim funt, quae in corporibus lecer- 
nunturj heic pingue, illic oleum; iftic fel, ibi 
humores dulces ; alibi aquofa , alibi lentefcens& 
glutinofa materies; virofa alibi, alibi fuaveolentia 
aromatica & oleofa falia volatilia; cujuhnodi eft 
Zibethum, quo oblita charta etiam feriptionem 
fert: atque hocce indicio quam certiffime digno- 
fcimus, au Zibethum genuinum fit. Verum 
flnmenfi temporis maximique laboris ifthaec fo¬ 
vent ferutinia : namque &. liber undequaque 
aditus ad omnia Naturae arcana haud datur; & 
mcomprehenfibilis noftrarum virium tenuitas in 
paflu quolibet flatis fuis limitibus extremifque 
finibus coercetur, 
Tranfeo ad Favum, flve domunculas, aedi¬ 
culas, cellulas atque tubulos Apum , quos, de 
Cera effidtos & fabricatos, Meile replent, Cera¬ 
que iterum obfignant: unde Favus proprie Ce¬ 
ram Melie farctam fignificat. Primo de Apum 
Vulgarium, dein de Marium, tandemque de 
Foemellarum cellulis agam. Omnes Vulgarium 
Apum cellulae flve domunculae , Se fupra, & 
infra, hexagonae funt: anguli tamen partis fu- 
perioris inter fc funt aequales, id eft, aeque am¬ 
pli Se alti; verum in parte ima anguli funt 
inaequales : tres enim hujus partis anguli 
profundius demerguntur , quam tres reli¬ 
qui ; quod inde oritur, quia domuncula quae¬ 
vis , ficubi regulare eft aedificium, tribus 
Amper a.liis domunculis fundata exftruitur; 
quan- 
37? 
kloot keus , waar van-de eene groot er nog is ais de 
andere : gelyk my dat de naauk eurig e Lee uwen hoek 
tot Delft bet eerje onder een vergrootglas , ma de 
uitvinding van den Heer Burgermeejer Hudde tot 
Anjer dam getoont l. eeft. Waarom ik dan oordeel , 
dat de deelen, die fthimmelen, niet als uitvloejingen 
tnde Dampen opgeeven , die , door ten giflende, 
ende tot bette beweegde ftcf uyiivearsgedreevenfyn- 
de ■, door de koude lugt dan verdikt voorden , ende al - 
fio fe rontfom van de felve lugt omvat voorden, dan 
een kloot agtigefiguur e komen aan te n temen; volgend'e 
foo\het eene kloot ken het andere , tot fe hoog er en op- 
waarts in de lugtgevoert ende gedrtevenjynde, als 
oneffen hayrige ende langwerpige deelkens zig dan 
vertoonen. 
Men Jüu vorder kunnen de natuur van het Wafch 
nader onder(beken,om te (ten ,of , er ook iets uyt het 
Lichaam van de Bye Jou by gemengt worden, dat 
vetagtig was, en bequaam om te branden, dat men 
dan uyt de fruffiiur van bet lichaam , ende van Jynt 
by leggen de deden vinden moet: want wonderbaare- 
lyke zaaken worden in de liebaamen afgejeheiden, als 
bier vet, daar olie; bier gal , daar foete vogtigbee- 
den; bier een wateragtigf fubjlantie, daar een klie¬ 
vende ende lymagtige; bier weer quulyk riekende 
zaaken , daar welriekende ende olie agtige vlugtïgefou¬ 
ten , gelyk het Civet foodanig is; en daar men ook 
opfchryven kan , als het over een papier is geftree* 
ken, dat fyn proef is, die fiker gaat. Dan dat Jou 
veel tyt ende een grsote moeyte met Jg geeven , te 
meer nademaal de naiuure jn alles niet is na te 
fpooren > alfoo on Je onbegrypelyke onmagt op alle 
treeden baart gebeele bepalingen ende uyt er Je eyn- 
den beeft . 
Maar ik fal voortgaan tot het Honingraat , dat de 
Huyskens ,de Kamerkens ,ofte de Cellekens en pyp- 
kens der Bijen fyn, met Honing opgevalt, ende ver- 
fcgeltmet Wafch, daar fe ook uyt gemaakt ende ge- 
timmert worden, foo dat hetwoort Honingraat, ey- 
gentlyk Wafch met Honinggevult betekent, Eerjelyk 
[al ik van de Cellekens der gemeene Bijen, dan van 
die der Mannekens, ende ten laatjen van die der 
Wyfkensfpreeken. Alle de gemeene Bijen baare Cel¬ 
lekens,of Kamerkens, fyn feshoekig, foo van boven 
als van onderen , fynde de hoeken van boven gelyk , 
dat is even wyt en hoog , maar van onderen fyn Jy on- 
gelyk ,want van aldaar daalen drie boeken lager neer 
als de andere drie; het welkt komt , alfoo ieder Huyf 
ke, al tyt,wanneer bet werk geregelt is, op drie an¬ 
dere Huyskens Jamde gebouwt word, ende alfa de 
fondamenten der Huyskens Jchvyns ende driehoekig 
Cc cc c % neer* 
