I B L I A NATURAE. 
369 
(waarte van de omringende perjende Lucht moet ityt- 
fetten; dat daar door de kleenc Dieren volmaakter end* 
B 
ritcr Animantia parva, fuo etiamnum in ortu 
'conftituta, majoribus perfectiora exiftant. 
Verum ut propius ad inftitutum meum perve¬ 
niam : quum in libro meo de Infectis ,anno 1669. 
edito, (igillaum aliquando de ftrudtura Infecto¬ 
rum agere ,6c ibidemftmul peculiarem Apum hi- 
ftoriam tradere promi fi, in anteceflum tunc 
dicens, Regem Foemellam efle , Fucum Ma¬ 
rem, vulgarefque Apes neutrum ad genus pertine¬ 
re ; propterea nunc praecipue fabricam, indolem 
■atqueprincipia trium hommee , diverforum qui¬ 
dem, at ejufdem tamen fpeciei, Animalculo- 
rum exponam. Intermifcebo autem , pro re 
nata, nonnullas adhuc obfervationes de mem¬ 
bris aliorum quorundam Infectorum, quorum 
totam conltructioncm, alio tempore, (i DEUS 
annuerit , plene pertractabo atque delcribam. 
Cum 22,do Augulti ann. 1673. alveare A- 
pura, quae examinaverant, aperirem, inveni in 
co millia aliquot Apum vulgarium, aliquot 
centenos Fucos, unumque Regulum. Verum 
quandoquidem, uti modo indicatum cft, pro¬ 
prie ncc Regulus unquam , neque Fuci, in 
alvearibus reperiuntur ; & peffimo atque inex- 
cufabili errore fictum cft, ut memoratis Ani- 
malculis ifthaec nomina fuerint adfignata; ideo 
hele mox in principio monitos velim Lectores, 
quod, per univerfum huncce tractatum meum 
deinceps,fictitiumillum Regulum nomine Apis 
Foeminae, Fucum vero vulgo creditum nomi- 
„nc Apis Maris, vulgarefque tandem Apes, di- 
ftinCtionis gratia , titulo Operariarum ftm infi- 
gniturus. In fubfequentibus autem argumenta, 
quae me ad novationem hanc moverunt, clariffi- 
ma atque evidenti flima proponam, demonftra- 
bo, atque ftabiliam. 
Memorato igitur tempore cum aperuiflem 
alveare atque deftruxiftem ; praeter Mares,Foe- 
minam, & Operarias Apes in eo adhuc inveni 
tres diverfas fpecies domuncularum, aedicula¬ 
rum, live cellularum, quas generali nomine 
Favos, a fovendo,uti perhibent, ita didtos, ad- 
pellant. In centenis aliquot hammee domuncu¬ 
larum Mares enutriti fuerant atque accreve¬ 
rant; in paucis quibufdam generatae fuerant 
Foemellae; Sc in reliquis; quarum mil¬ 
lenae aliquot erant, Apes vulgares exclu- 
lae , nutricatae, educatae fuerant , fuafque 
fubierant mutationes. Marium aeque ac Foe- 
mellarum Favi penitus erant vacui. At Apum 
vulgarium aediculae, quamvis pro parte ma¬ 
xima 
volkomender in baare begintfelcn als de groot c fyn. 
Maar om vader tot myn voctflel ie komen-, foo ijl 
dat hebben de,in myn boek van de In feilen hdtjaar 1669 
vytgegeven, byfonderlyk belooft van de ftruftuur der 
Inje cl en te handelen; er.de dat ook te gelyk van de 
Bycn aldaar gedaan en belooft hebbende, alwaar ik 
dan den Koning een Wyjken, den Hommel een Manne¬ 
ken ,ende de gemeent Bycn geen van beyden te fyn , 
gefeght hebbe, foo ijl dat ik nu voornamentlyk de 
(Iruchmre, aard en de beojntjeien van deefe drie on- 
derfcheide cerfooriige Dier Lens [al af handelen: fal¬ 
lende nagelegentheid daar tuffeben in noch van ceni- 
ge anders Dierkens haare leeden fprcckcn, welkers 
StruQmir ik in haar geheel , op een ander tyt', (00 
het GODS wil is , fal af handelen en de hefchry •> 
ven. 
Als ik sp den 22 Augufi. 1673 een korf met 
Byen, die gef veruit had , quam te openen, foo 
vond ik daar in eenige duyfende ggmetne Eyens 
eenige honderde Hommels of Broeybeyen , ende een Ko 
ning: maar gelyk effen gefeght is, al foo daar eygentlyk 
geen Koninghpwcb ook geen Hommels, iv.de korven der 
Byen ooit ojooit ie vinden fyn; ende dat door een feer 
groot, ende geheel onverjcloonelyk misver flant , de 
gejeide Dierkens de voorige namen ge (reven ende toe- 
geeygent fyn; foo fal ik alhier nu in het begin ver- 
maanen, dat ik overal in myn volgende werk den. 
gefingeerden Koning , het Wyfken der Byen fal 
noemen , ende den genteenden Broeyby fal ik 
het Manneken der Byen besten; ende ten laai- 
ften de gemeene Byen, fal ik Werk byen tot on- 
derfcheit noemen, waar van ik dan van alles de 
reeden in het vervolgh kuuirclyk ende onwedcvfpre- 
kclyk falgeeven, toornen, ende bewyzcn. 
Op de gefeide tyt dan een korf met Bijen openen¬ 
de ende deflrueerende, (00 vond ik daar noch binnen 
in, behalven de Mannekens, het Wyfken, en dè de 
Werk-Bijen; noch driederhande ende onderfcheidelyke 
huyskens, kamer hens , ofte cellek en s , in generaal het 
Waf r h,ofhetHoningraat, anders bvoeïhuïsjenspcan hroe - 
jen,gelyk men voorgeeft, genoemt. In eenige honderden 
van deefe Huyskens daar in waren de Mannekens 
opgequeekt ende voortgegroeit, in eenige weinige 
waar en de Wyfkens voorgeteelt, ende in het groot er 
getal, dat wel eenige duyfenden beliep , daar in wa¬ 
ren de gemeene Byen uytgf broeit, opgevoet, voort- 
geepueekt ,ende verandert. De Huyskens der Manne¬ 
kens ,als ook die der Wyfkens , waar engeheel leedig: 
maar die vande gemeene Byen, hoewel daar hei 
meefte gedeelte als leedig van was, foo was echter 
Aaaa a z f&ï 
