BIBLIA NATURAE. 421 
ïïiagnitudinis & craffitiei fuae plenitudinem 
jam perdgerint : tum vero nonnulli cineribus 
eos confpergunt, alaeque ope de arbore con¬ 
verrunt, in Solis umbra dein exficcandos. Ve¬ 
rum fi diutius fibi relinquuntur hi Vermes, ut 
jufto plus adolefcant; tunc foliis femet adfigunt 
in Nymphas accrefcendo abituri: Nymphae 
autem aliquo poli tempore , tenuem exuentes 
pelliculam, in alatos mutantur Scarabaeos mi- 
nutiffimos, propemodum orbiculares , ex fufco 
nigros, faturate purpureis maculis ornatos, in 
Mares Foemellasque diftinctos, qui mutuo dein 
coitu celebrato nova rurfus Ovula pariunt. At 
Scarabaei hi nequaquamj uti Vermes, tindto- 
rii funt: quanquam faepius Cochenillae inter- 
mifti ad nos transferantur; quemadmodum ipfe- 
met eos fic vidi, & inde excerptos hodieque 
adfervo. 
Noltris etiam in oris, fupbr Liliorum foliis, 
Vermes quidam reperiuntur craffiufculi, at 
pallide rubentes, Cochenillae haud abfimiles , 
ab hac tamen difcrepantes, quod fex inftrudli 
fint pediculis fat infignibus , nigris , & capite 
admodum difrinfte confpicuo. Vermes hi per¬ 
breve intra tempus in Scarabaeos accrefcunt 
oblongos, faturate rubros, nigris pediculis an¬ 
tennisque praeditos. Id autem peculiare fibi 
habet ifte Vermis, quod propriis fuis excre¬ 
mentis femet contra ardorem Solis obtegat , 
adeoque penitus invifibilem fefe reddat; quum 
fuis femper fecibus opertus Liliorum folia per¬ 
ambulet. Poffideo etiam in mea Infedtorum 
colledtione Animalcula quaedam Scarabaeo Co¬ 
chenillae haud multum diffimilia ; nifi quod 
paullo minora fint & ratione pidturae nonni¬ 
hil diverfa : unde inducor, ut credam, Co- 
chenillam forte noftris etiam in regionibus in¬ 
veniri atque enutriri polle ; quanquam tamen 
harienus eam haud offenderim. Ifthaec fpe- 
cies Scarabaeorum, quibus omnibus praèpila- 
tae funt antennae, popularibus noftris Lieven 
Heers Haantjes , vel onZe Vrouwen Haantkens 
vocantur. At redeo ad Apes. 
Vermiculi Apis Nympha nihil aliud efl, 
quam certa quaedam elegans difpofitio & or¬ 
dinata repraefentatio illorum ejus membrorum, 
quae uti hadtenus fib cute accreverunt, ita 
jam demum extrinfecus confpicua fefe prae¬ 
bent; at tamdiu immobilia funt, donec hu¬ 
moribus , quibus infardia funt atque difbenta * 
rurfus exhalatis, & in auras diffipatis, Animal- 
culum illa omnia movere & agitare valeat. Hinc 
eft, quod Nympha Apis notabiliter plus pen- 
deat, 
laat morden , foo fettenfe haar vajl aan de bla¬ 
deren otn in Poppen te . vergroeyen : ende eenzgen 
tyt daar na een dim vliesken afJlropende, foo mor¬ 
den het gevleugelde Schalbyters, feer klecn , en ten 
maften by rond van gedaante , van couleur bniyn 
fwart met donkere purpere vlakskens, defelve fyn 
in Mannekens ende Wyfkens onderfcheiden, dewel¬ 
ke dan na vermenging weder faatfetten: dan deefe 
Dierkens en verwen niet af als de Wurm doet. 
Dikwils wordenfe met de Conchenille overgefonden, 
daar ikfe in gefien ende uytgenomen hebbe eariog 
beware. 
Op de Lelie bladen , fiet men hier te lande meede 
eenige dikagtige , dan bleek roode Wurmen , de Con- 
cbenille niet ongelyk, dan hier in verfchillende, daè 
fe fes redelyk groote ende fwarte beenkens hebben , 
met een feer kennelyk Hooft. Deefe Wurmen ver¬ 
groeyen in feer korten tyt in langagtige hoog roode 
Schalbyters met fwarte pootkens ende Hoornen. Dee¬ 
fe Wirm heeft dit particulier , dat by Jig tegens de 
bette van de Son bedekt met fyn eyge vuiligheid, 
ende fig alfoo als geheel onfigtbaar maakt , 
want hy altyt met fyn afgank bedekt fynde op de 
Lelie bladen wandelt. Ik heb ook alhier onder myn 
vergadering vanlnfeiïen eenige Dierkens , de Schal- 
byter van de Cochenille niet heel ongelyk , alleen dat 
fe wat kleender fyn , ende een weinig verfchillende, 
dat my doet gelooven, dat men ook hier te lande 
deefen Wurm fou kunnen vinden ende opkweeken , 
dan héb ik hém tot nog toe niet ontmoet. Dit foort 
van Schalbyters dat allemaal Hoornen heeft, die 
vooraan met een knoopje voorzien zyn , besten onfe 
lantsgemeten in ’t generaal lieven Heer en Haant¬ 
kens , of onfe Vrouwen Haantkens. Maar ik keer 
weer tot de Byem 
Het Popken van een ByeWurm is niet anders als 
een fekere nette fchikking ende ordentelyke vertooning 
der leeden van het felve, dewelke onder het velaan- 
ge groeit fyn , en die haar nu uyterlyk en foo lang 
onbeweegelyk vertoonen, tot de vogtigheeden daar 
deefe leeden mee de opgevult ende uytgejlrekt fyn, 
weer uyt gedampt ende verdweenen weef ende, het 
Dierken nu alk die leeden roeren ende beweegen kan. 
Waarom het P'opken van een Bye merkelyk fwaar- 
der weegt als wanneer het nu in een Bye, op dé 
O o 00 o z wyjji 
