B 1 B L I A 
& detredlènt. Profedto fi vel minimum Ani- 
xnalculum e putredine nafci poteft j nihil im¬ 
pedit, quo minus & in omnium maximis idem 
queat evenire. 
Foemellae tamen Apum haud* uti Apes 
Vulgares atque Mares , claufis complicatisque 
in lucem prodeunt Alis, fed expanfis atque ex¬ 
plicatis : unde etiam volitantes e cellulis luis 
exeunt. SapientilTima hinc Natura domuncu¬ 
lam quoque fpatiofiorem ipfis apparavit, in 
qua commode apteque fuas expandere Alas pof- 
funt; ut , poftquam fuis e cellulis prorupe¬ 
runt 3 ilico , fi neceffitas exigit, ad exami¬ 
nandum fint accin&ae, aut etiam ipfam fuam 
matrem, Foemellam feniorem, eliminare, hu- 
jusque fedem occupare valeant, 
Perfuafifiimum mihi efi, quod Apes reliquae 
indicio quodam praenofcant, Foemellam recens 
natam perfringenda domuncula fua occupatam 
efle: unde etiam aliquot ante diebus , quam 
nova ab ipfis colonia adt examen inftituitur. 
Apes plurimas domunculis didlarum Foemella- 
rum adhaerefcere videmus; quae dubio procul 
Foemellarum egrefiiim exfpedlant, & mox mox 
prodituras ftridore Alarum, qui cantus Apum 
eft, veluti e longinquo hilares excipiunt atque 
falutant. Quapropter nullus dubito, quin Ma- 
fculi praefertim primas in hoc negotio partes 
agant , lafcivis haud abfimiles Caballis , qui 
Equabus eminus faltem. confpedtis * mox adhin¬ 
niunt, & ftatim ad coitum femet accingunt. 
Id ipfum in Bombycum Maribus pariter obti¬ 
net, qui, ut Foemellam minime videant, ili¬ 
co tamen* ac ejus duntaxat odorem fentiunt, 
Alarum fuarum adminiculo ftiavem excitant 
ftridorem, ardente adeo generandi libidine 
agitati } ut vel mortuas haud raro Foemellas 
ineant ,necnifi vi ab his avelli poffint. Haud 
credo interim * quod Apum Mafctili cum Foe- 
mellis coitum celebrent: quamvis tamen, quo¬ 
usque par eft* ad ipfas appropinquare geftiant; 
quoniam nafcentem ab ejaculatione fui feminis 
titillationem fie percipiunt. Firmiter enim mihi 
perfuafum eft, quod Apum Mafculi fimilein in 
modum fUo femet fpermate liberent, uti Pi- 
fces; qui id folümmodo ftiper Ovula profun¬ 
dunt* nec caeterum rem cum Foemellis ha¬ 
bent. Circa haec tamen omnia haud difficile 
foret certa irtftituere experimenta : fi nimirum 
Apis Foemella reticulo e filis confedlo , aut 
vafculo vitreo findone rara obligato , pyxidi- 
ve perforatae inclufa* folo odore fpermatis ma- 
feu- 
NATURAE; '433 
ren e even gelyk is, grootelyh te kort doen endc 
verkleenen. Want foo maar het minjle Dierken 
uyt verrotting kan groeyen , dat Jou ook omtrent 
het aldergrootfe gebeuren kannen, 
De Wyfkens der Byen dan die komen met geeft 
toegejlooten en toegevouwen Vleugelen, als de ge- 
meene Byen ende de Mannekens voor den dag * 
maar met uytgefpreide ende ontvouwen Vleugelen , 
foo dat fe uyt hqare huyskens hier voort komen al 
vliegende. Waar toe ook haar van de alwyfe Na¬ 
tuur een fpatieifer huysken toegefchikt is, ende 
waar in fe makkelyk ende bekwamelyk haarè 
Vleugelen kunnen uytfpannen , om alfoo dan uyt 
haare huyskens gebrooken fynde , datelyk foo het no¬ 
dig was te kunnen fwermen , of wel het oude Wyf- 
ken felfs te doen vertrekken, ende het felve haar 
plaats te doen maaken. 
Dat de andere Byen merken kunnen, dat het 
nieuw gehore Wyfken aan het uytbreeken van haar 
huysken doende is, daar en twyf/el ik niet in het 
aldergeringjle aan; waarom ook ecnig'e daagen te 
voor en, eer fe een nieuwe colonie maaken ofte fwer¬ 
men fullen , men Veel Byen aan de huyskens der 
gefeide Wyfkens fiet hangen , dewelke f onder alle 
twyfel op haare uytkomfi wagten , ende defelve met 
een gedril van Vleugelen , daar fe haar gefang 
meede maaken, te gemoet fien , en als van verre 
verwellekomen. Soo dat ik niet en twyfel, of de 
Mannekens fpeelen hier voornamentlyk haar rolle t 
flagtende de weelderige Hengfien, dewelke op het te 
gemoet fien van de Merrie datelyk brietfehen , ende 
haar tot de vermenging gereet maaken ; het welk 
omtrent de Mannekens der Sydeimirmcn meede plaats 
grypt , dewelke, hoewel fe het Wyfken niet en fien , 
datelyk als fe haar lucht maar ruyken , een aange¬ 
naam gedril van Vleugelen maaken ; fynde foo heet 
in deefe teelfieke begeerte , dat fe haar dikmaal? 
aan de doode Wyfkens koppelen , daar men fe dan 
aftrekken moet . Dan het welk koppelen ik niet en 
geloof, dat de Mannekens der Byen met de Wyf¬ 
kens doen, hoewel egter dat fe dat foo veel nade¬ 
ren als fe kunnen , om het gevoel van haar af f Me¬ 
tende faatshalven, dat fe op de wyfe der Vifchen * 
die het fimpel over de kuit heen werpen fonder de 
Wyfkens te bekennen, haar foo ik vaflelyk geloof 
quyt maaken , en van al het welke men fekere expe¬ 
rimenten fou kunnen neemen , te weeten met een 
Bye van een Wyfken in een dradigh netken of ook 
oopen glaasken met yl lywaai toegebond. n, bf door- 
geboort doosken te fiuytën * ende die alleen door de 
lucht van hetfaat der Mannekens dan vrugthaar te 
doen maaken. Dan dit alles fal ik onder nader ver¬ 
handelen. Alleen dunkt my nodig , dit hier nog 
Rr rr r * L 
