B I B L I A 
NATURAE, 
Acüleum prius accurate abftergere , & preffu uytgeduuwt fyn , anders fou hy nog wel een kwaaü 
probe emungere : alioqui enim fieri facile pof- 
fet, ut gravior noxa ab eo inferretur. 
Verum ut ordine procedamus: adnotari heic 
velim, quod venenatus liquor, qui per Acu¬ 
leum duntaxat veluti transmeat, revera in Abdo¬ 
mine Apis melliferae collocatus fit, ibique Ve¬ 
ficula. modice translucida contineatur. Veficula 
haec oblongae efl: figurae, fabricaeque per¬ 
quam firmae ; ut comprimentium digitorum 
vim fine noxa ferre queat : imo , Abdomine 
melliferae Apis aperto, fi Veficula haec appre¬ 
henditur, cum ea facile fimul totus Aculeus, 
omnesque hujus partes, e corpore protrahi 
poflunt, Veficula interim ejusve emifiario ne¬ 
quaquam disruptis. Tanta eft Veficulae hu¬ 
jus firmitas! Quin vel in minoribus etiam Ve- 
ipis adeo validam inveni iflhanc veneni Vefi- 
cam; ut, eam digitis, quam fortiffime fie¬ 
ri potefl , comprimendo , venenum vel ad 
duorum pedum longitudinem inde per Acu¬ 
leum ejaculari liceat. Ulterius confiderare ju¬ 
vat, quod validiflimus quidam Mufculus hanc- 
ce ambiat Veficulam, qui fuum in medio ge¬ 
rit tendinem: quemadmodum circa Mufculum 
di£lum Temporalem in Hominibus obtinet. 
Quando igitur Mufculus ille fe contrahit,hujus 
efficacitate venenum in plagam exprimitur at¬ 
que injicitur : ut hinc Aculeus veluti fiphun- 
culo propemodum comparandus fit , cui em¬ 
boli impellentis loco infervit Veficula aut po¬ 
tius Veficulae modo memoratus Mufculus, 
Verum haud diflinfte hadtenus in Ape mellifera 
huncce obfervavi Mufculum: vidi tamen in Ve- 
fpa,& potiflimum in Crabrone;poftquam eum 
integri anni fpatio prius in Balfamo adfervave- 
ram: quae quidem encheirefis efl a me exco¬ 
gitata, cujus ope partes multo accuratius de¬ 
inceps confpicere licet. Praeterea ex memo¬ 
rata Veficula tenuis quidam emergit Tubulus , 
ad Aculei usque Vaginam , in quacunque A- 
pum fpecie protenfus} qui tandem, bina inter 
Aculei divaricata Crura , in dictam Vaginam 
inferitur, hujusque in parte craffiffima termi¬ 
natur: hac igitur via venenum e Veficula per 
Vaginam in Aculeum defertur , atque e Vagi¬ 
nae cavitate, inter & fubter Aculei crura per¬ 
means , in plagam evibratur , quando Apis 
ictum infligit. 
Ab altero latere Veficulae virus continentis 
Tubulus confpicitur oblongus, tenuis , incur¬ 
vatus, cujusmodi duos in Crabrone obfervavi. 
At veneni etiamVefica in hoc animali vel dupl 
major 
fpel maaken. 
Maar om ordentelyk te gaan, foo fal ikfeggett , 
dat de eygentlyke plaatje des fenyns , dat als door 
den Angel loopt, geleegen is in de Buyk van de 
Honingbye, ende aldaar opgejlooten in een redelyk 
doorlugtig Blaasken : dit Blaasken is langwerpig 
van JiruStmr ,ende feerjlerk van maakfel, foo dat 
het het toedrukken van de vingeren heel wel verdra¬ 
gen mag :ja als de Buyk des Honingby geopent is 3 ere 
men dit Blaasken vat, foo kan men daar mee den 
ganfehen Angel met al fyn deelen uyt het lichaam 
trekken, fonder dat het Blaaske fyn pypken fal 
breeken ,Jiet fo fterk is het! Het Fenyn Blaasken is 
zo fterk in de kleene JVefpen, dat men het fenyn , 
wanneer men het Blaasken, foo hart men kan, met dè 
vingeren komt toe te drukken, wel twee voeten ver 
door den Angel kan doen uytfpatten. Nog is te 
aan te merken, dat rontfom dat Blaasken een zeer 
fterke Spier loopt, die fyn pees in ’t midden 
heeft, gelyk de Slaap-Spier in ons Menfchen doet , 
ende waar door dat fyn fenyn , als deefe Spier fig 
contraheert, dan m de wond gedrukt ende gefpuyb 
wort; foo dat men den Angel ten naajlen by als 
een Syring of Spuyt moet conjidereeren , alwaar 
het Blaasken, of eer fyn Spier , als de toedrukken - 
den Suyger van is . Dan deefe Spier heb ik in ds 
Honingbyen nog niet diftinct geobferveert, maar 
wel in JVefpen , byfonder Hor f els, ende dat als ik 
hem eer ft een ront jaar in balfèm had bewaart % 
het welk een manier is van my uytgevonden , waar 
door men dan veelbeeter de deelen kan komen te fien* 
Uyt het gefeide blaasken gaat voorts een dun pyp¬ 
ken tot naa den koker des Angels, in alle foorten der 
Byen , daar in het pypken eyndelyk tuffehen de twee 
van een fbaande Beenen des Angels geinfereert wort , 
en foo in het dikfte gedeelte van defen koker komt te 
eyndigen: en door deefe weg pajfeert dan het fenyn 
uyt het Blaasken door de koker na den_ Angel, ende 
ujt de holligheid van den kooker des Angels, gacfo 
het tuffehen en onder fyn Beenen heen, (wanneer 
de Bye fleekt ,) na en in de wonde , die hy maakt*. 
Aan de andere fyde van het Fenynblaasken ( daar 
het fenyn in is,) daar is te fien een langwer¬ 
pig dun gebooge pypken * in de Horfel heb ik ’er 
twee gefien , waar in ook het Fenynblaasken wel 
Zï zz z a tms* 
