* 32 ' JO ANNIS SWA 
Tandem etiam veram detexi rationem , ob 
quam modo di£ta olim in Ape vulgari haud ob¬ 
servaveram : in eo videlicet haec lita erat, 
quod Crura Aculei,‘cume Vagina fuere protra- 
dta, jugiter fefe nonnihil recurvent; unde tum 
fit, ut binae illae particulae femper a latere 
oppoiito compareant. 
Obfervatio Quinta in Ape vera pro - 
lifica. 
In Foemina, circa illud autumni tempus mihi 
data, quo Mella Apibus fubducuntur, & Cera 
praeciditur, proptereaque nonnunquam duo 
Alvearia in unum coguntur, Ovarium totum 
innumeris etiamnum Ovis perfedlis plenum 
deprehendi : ut hinc didicerim , quod Apes 
nunquam omnia penitus Ova fua ponant: quem¬ 
admodum quidem Gallinis proprium elt, quae 
plerumque , relictis faltem exiguis quibusdam 
feminibus, Ovarium fuum plane emungunt. 
Exiltimo igitur, quandoquidem Ovula in api¬ 
cibus Ovidubtuum Apis innumera & nitido or¬ 
dine digefta haerent, quod haec continuo in¬ 
de tantum devolvantur , atque in locum illo¬ 
rum Ovorum, quae jam expofita funt , fucce- 
dant. In eadem hac Foemina , tantum non 
integri anni fpatio a me in Spiritu Vini adfer- 
vata, venenum quoque coagulatum erat , & 
tanquam ovata Cerae particula in fuo facculo 
haerebat; ita tamen, ut facculi interna facies 
a veneni contenti fuperficie in ambitu difla- 
ret. 
Quum eo tempore , quo omnes hae Apum 
Foeminae mihi tradebantur, plurimas pofiide- 
rem Apes; experiri etiam volui, quidnam fu¬ 
turum effet, fi venenum cum pane Apum di- 
£to commifceretur: is autem erat experimenti 
eventus. Friabilis Apum panis, quam facilli¬ 
me alias in aqua folubilis, nec ex fefe fubadtui 
aptus, nec & aliquo modo glutinofus, ab ad¬ 
mitto veneno pauliatim reddebatur tenax & 
fequax , omnique abolita friabilitate, aliquate¬ 
nus ad ignem liquefcere incipiebat j attamen 
«ltimo demum denigrabatur, prittinam mon- 
ftrans panis Apum indolem, qui nunquam flam¬ 
mam concipit, fed tantum igne nigrelcit. Porro 
eadem illa maffa, in aquam conjeóta , haud diflbl- 
vebatur; fed intra aquam agitata quodammodo 
priftinum fuum ad ingenium redibat, tandem- 
que liquefcebat. Quaedam panis Apum parti¬ 
culae , cum veneno fuba&ae, 14 dierum Ipa- 
tio 
mmerdammii 
Eyndelyk foo ontdekte ik de waar e reeden , waar 
om ik dit voor deefen in de gemeene Byen niet 
geobferveert had. En ik bevond die tebejiaan t in 
dat deefe Be enen des Angels , wanneer fy uyt de Ko¬ 
ker getrokken fyn geworden, haar als dan , altyt 
wat komen om te buygen, waar door dan die twee 
deelkens , haar geduurig als aan de verkeerde fjde 
vertoonen. 
Vyfde Obfervatie in een waarlyk 
vrugtbaare Bye.. 
In een JVyfken , dat my gegeeven wiert , op die 
tyt, als men in de Herfftmaanden de Byen haar 
Honing ontneemt , en haar JVafch af kort, foo dat 
men dan van twee korven wel een 'maakt , daar 
vond ik 'den ganfchen Eierfbok , nog vol van een 
onnoemelyk getal volkome Eyeren, Dat my leerde, 
dat deefe Dierkens nooit haare Eyeren volkomen 
uytfetten, gelyk de Hoenderen doen , die ordinaris 
wel heel uytleggen , op eenige kleene Zaadjes na. 
Waarom ik oordeel , alfoo de Eyeren regulier en in 
een ontelbaar getal , in de toppen van de Ey er lei¬ 
ders leggen , dat fe maar alken continueel affchie- 
ten , om foo de plaats te vervullen van die Eye- 
ren, die alreede uytgefet fyn . In het felve Wyf - 
ken, dat ik haaft een ront jaar in Brandewyn be¬ 
waar't hadt, daar was het fenyn meede gejlremt t 
en het lag als een wit ovaal Jluksken Wafch in 
fyn Beursken, het geen in fyn omtrek daar van af- 
ge-vsecken was. 
Alfoo ik op deefe tyt , wanneer ik alk deefe 
Wyfkens der Byen bekwam , feer veele Byen had, 
foo nam ik de proef, van het fenyn met het Byen- 
broot te vermengen , waar van dit de uytkomfl 
was. Dat het brokkelige Byenbroot , ’t geen 
feer ligt in het water finelt, en fig niet knecden 
laat, nog ook eenigfms kleverig is, allengskens tay 
endekkverig wiert ; het verloor ook alle fyne brok - 
keligheid, en op bet vuur begon bet ook eenigfms- 
te fmelten , maar eyndélyk wiert het fwartagtig, 
gelyk het Byenbroot altyt gebeurt , dat niet en 
vlamt , maar fwart wort. Als ik het .in het water 
wierp , foo fmolt het niet , maar daar in geroert 
fynde ,foo keerde het eenigfms tot fyn voorige aart, 
en eyndelyk fmolt het. Eenige deelkens , die ik met 
fenyn gekneet fynde 14 dagen bewaarden , die be~. 
hielen. 
