B I B L I A NATURAE. 1 
Tab. 
XXXVIII. 
l ig. IX. B. 
fparfim Goedarttanis intermifcuerint. Verum 
uteunque haec fefe habeant , id cerdiïimum 
efb j quod Belgicum ejus opus Latino longe 
fit correótius & praeftantius. 
Duae Antennaej quibus Vermis ille anterius, 
circa Caput, in firuótus eft, & longa ejus Cauda, 
quae ab ipfo nonnunquam elegantes in flexus 
contorquetur, lingulari eum modo exornant. 
Corpus ejus in annulos quosdam dividitur * qui 
aliquando elatiores, aliquando iterum planio¬ 
res & depreffiores adparent. Colore hic Ver¬ 
mis gaudet ex cinereo grifeo, nonnihil ad 
helvum vergente. Nafcitur autem minime ex 
putredine; uti Goedartius vel potius ejus Com¬ 
mentatores perhibent: at ex Ovo provenit, 
quod a Mufca, in quam is demum mutatur, in 
latrinis deponitur. Saepiufcule etiam in pratis, 
& pone rullicorum horrea, in liquidiore Vac¬ 
carum fimo eos inveni numerofiffimos, & mire 
inter fefe difcurfantes. Lenta hi Vermes in¬ 
crementa fumunt ; ut ideo fub finem demum 
Augulti mutationem fubeant. Interanea eo¬ 
rum nonnifi ruditer examinavi, atque prae re¬ 
liquis omnibus Vafa Pulmonalia notatu dignifli- 
ma inveni. 
B. 
Quando igitur Vermes illi habitum Nym¬ 
phae Vermiformis adfumturi funtj quod Icone 
nona lit. B repraefento ; tunc, llercore dereli- 
6 to, ficca quaedam in loca fefe efferunt, ibi- 
que artus fuos in fe mutuo corrugant. Imo ad 
ruricolarum domicilia nonnunquam vidi, Ver¬ 
mes hos duplicata viri longitudine de folo in 
altum efcendifle, fuamque ibi mutationem ab- 
folvifle. Haec autem tali modo peragitur. Pri¬ 
mo Vermiculi Cauda corrugatur, & arefcendo 
fenfim contrahitur, aliquando fefe fimul con- 
cnfpans, aliquando non: quin contingit etiam, 
ut ficcefcendo ea complanetur; prout induratio 
ejus major minorve eft , aut celerius tardiusve 
perficitur. Corrugatur deinde & reliquum cor¬ 
pus , paullatimque in fe ipfum cogitur • ut annuli 
ejus veluti in fe mutuo compingantur. Quoniam 
enim cutis hujus Vermis mollicula'eft; ideo 
extrinfecus ea in omnes illas fingitur figuras, 
quas interior Nympha, intra cutem fuccrefcens, 
induit: quae quidem vera ratio eft, ob quam haec 
Nympha Vermiformis a Vermis fui habitu 
nonnihil defleftit; quamvis haud adeo infigni- 
ter: femper enim & Caudam, & veterem cu¬ 
tem, & Crura, in ea adhuc obfervare licet j 
praecipue vero Antennas, quae vel multo etiam 
longius in hacce Nympha Vermiformi e Capite 
ex- 
wil, dit Jlaat egter vaft, dat fyn Nederduitfche 
werk het befte ende correctfte is. 
De twee Hoornen , die deefe Wurm ‘boor aan hy 
fyn Hooft heeft, die geeven een feer fraay cie- 
raat , dat ook fyn lange Staart doet , die hy 
fomtyts in cierelyke bogten weet te buygen. Syn 
lichaam wort in eenige ringen verdeelt , die fom¬ 
tyts haar verhevender , en fomtyts weer gladder 
ende ejfender haar vertoonen : de couleur deefer 
Wurm is asgraauw , een weynig naa het vad - 
len trekkende. Hy neemt fyn oorfpronk niet uyt 
verrotting , als Goedaert, of liever fyne Jante¬ 
kenaars voorgeeven; maar hy komt uyt het Ey 
voort, dat 'de Vlieg daar hy in vergroryt, in de 
fecreeten komt te plaatfen. Dikmaals heb ik haar 
ook in de weeke mijl der Koejen , buyten op het 
veld en agter de boere-fchmren ge-vonden , daar 
fy in een feer groote menigte door malkande- 
ren liepen. Sy groeyen langfaam aan , foo 
dat fe eerft in t laaft van Augujtus komen te ver - 
anderen. Haare inwendige leeden heb ik niet als 
ruwelyk onderfogt, daar van de Longaderen boven 
alle andere aanmerkèlyk fyn, 
j B. 
1 Wanneer dan deefe Wurmen de geftalte van 
een Wormswyfe Pop fullen aanneemen , dat ik in 
de negende figuur by de letter B vertoon; foo ver¬ 
haten fy de vuyligheden , en fy klimmen op eenige 
drooge plaatfen , daar fy haare leeden in malkan * 
deren krimpen. En fomtyts heb ik aan de boeren - 
huyfen wel gefien , dat fe twee mans lengte hoog 
van de aarde geklommen waar en, en aldaar haire 
verandering hadden volvoert. Dat op deefe wyfe 
toegaat. Eerftelyk krimpt en verdroogt haar Staart 
allengskens in malkander en , die dan fomtyts in een 
krult, en fomtyts niet , ook word fy wel plat opge- 
droogt j naa dat deefe verharding minder of meer¬ 
der is , en fchielyker of langfamer in fyn werk 
gaat. Daar op krimpt ook het vordere lichaam 
allengskens in malkander en, wordende de ringen des 
lichaamsals op een gefchooven. Want alfoo de huyt 
weekagtig is, foo volgt fy uytwendig alle de figuur en, 
die het inwendig Popken , dat daar in vergroeyt , 
komt aan te neemen. ’t Geen dan de waare reeden 
is, waarom deefe Wormswyfe Pop , van de ge¬ 
daante des Wurms wat komt af te wyken, hoewel 
niet heel veel. Alfoo men daar altyt de Staart, 
de oude huyt, en de Voeten in bemerkt, en byfon- 
derlyk de Hoornen,die veel verder in deefe Worms¬ 
wyfe Pop buyten het Hooft uytwaarts puylen, als 
fy in de Wurm niet en doen. En ook fyn fy ftyf 
Aa aa aa aa z ende 
