<? 
BIBLIA NATURAE. 
6Si 
feceris, hau flo commolitoque alimento fefe' toont , als^ ook de dunne Darmen fyn , die ais dari 
plenam exhibet. Quin Inteliina etiam tenuia 1 meede van diergelyk een fubftantie opgepropt en 
iimili tunc materie infarbta atque repleta depre- vervult bevonden worden. De langte der Maag en 
henduntur. Ventriculi atque tenuium Intelti- dunne Darmen fyn in dit foort van Wurmen vyf 
norum , in hac Vermium fpecie, longitudo quin¬ 
que pollices Hollandicos, aut, ut D. Thevenoti 
methodo metiendi utar , quinque feries quina¬ 
rum fibi mutuo adltrubtarum, regularium, cellula¬ 
rum Apum aequat. Arbitratur nimirum D. The- 
Hollantfche duym maat en, of van vyf maal vyf 
reguliere by een ftaande eellekens der Honingbyen , 
om op de manier van de Heer Thevenot te calculee- 
ren } die door het middel van deefe huyskens een 
generadle maat voor alle volkeren meent te kun - 
ve notus , opeharumce cellularum menfuram uni- nen uytgevonden worden; indien maar deefe huys- 
Tab. 
XXXIX. 
Hg. Vil. a. 
verlaiem pro nationibus quibusvis adinvemn 
polfie } modo iftae omnibus in regionibus aeque 
femper magnae & regulares furent. Porro no¬ 
tandum elt. Ventriculum inter atque Inteliina 
haud magnum difcrimen obfervari. 
Circa Intelhnorum tenuium finem quatuor 
Vafcula cernuntur varicofa vel caeca , aeque 
in Thorace ac Abdomine locata , quandoque 
materiem continentia aqneam, aliis vero tem¬ 
poribus nitide albam, labii concreto,aut preffo, 
in partes fecedere incipienti, fimilem. Qua¬ 
tuor ilthaec inteftinula ampliter altero tanto 
longiora fiunt veris lntellinis, variosque in fi- 
nus atque fiingulares flexuras convoluta in Tho¬ 
race & Abdomine collocantur; ut hinc nonnifi 
maximo demum labore detegi atque feparari 
queant. Sequuntur dein Inteliina craffa, quae 
paffim veluti in nodulos dilatantur, & excre¬ 
mentis , argilla nimirum , arenulis cujuscunque 
magnitudinis, rubris lapillorum particulis, aliis¬ 
que ejusmodi, fiunt repleta. Verum in Intelii- 
norum Nymphae Icone clarius haec poltea ex¬ 
hibebuntur, tumque defcribetur fimul, cujus- 
nam naturae fint iftae arenulae,quae heic inve¬ 
niuntur. 
Vafia Salivalia a duo fiunt caeci Canalicu¬ 
li, in Thorace confipicui,membranacei, pellu- 
centes, admodum concrifipati & contorti. Co¬ 
lore gaudent fimili, qualis eft labiis concreti ; 
isque ea de caufia talem heic fefe exhibet, 
quoniam, quae intus in his vafis continentur, 
per ipforum latera transparent. Hinc edam, 
11 haec vafia fauciaveris , necquicquam inde 
exfiillat: contenta enim eorum omnia coagu¬ 
lationem'fiubierunt. Uniuntur denique duo ilia 
Vafcula inter fie , unum que in dubium b coe¬ 
untia in Ore terminantur , fuperiori & polie- 
riori hujus parti inferta ; ubi loci binae prae¬ 
terea particulae, exilibus mufculis haud abfi- 
C ' miles cc , confipiciuntur. Quandoquidem ha- 
btenus invenire nondum potui, materiem flui¬ 
dam per haec Vafia deferri j ideo de vero, quem 
ea Vermi praellant, ufu vix aufim quidpiam pro- 
nun» 
b. 
kens in alle landen eeve groot en regulier waaren. 
Voorts moet men weeten , dat tiifj'chen de Maag 
en de .Darmen geen groot onderfcheyt befpeurt wort> 
Hdn het eynèe der dunne Darmen Jiet men vier 
uitfpattende of blinde Vaten , die foo wel in de 
Borjh als Buyk geplaatft fyn, en die fomtyts een 
wateragtige Jtoffe in fg hebben , die weer op an¬ 
dere tyden helder wit is, en fg vertoont, als ge¬ 
kartelde of karne melk ^die begint te fchiften. Deefe 
vier Darmkens fyn ruym eens foo lang als de Dar¬ 
men felve , en fy worden met verfcheyde bogten en- 
rare krinkelingen in de Borft en Buyk ge- 
plaatft bevonden, waar door dat fe met de groot- 
Jie moeyte ter werelt te entdekken, en te fepareeren 
fyn. Daar'op volgen dan de dikke Darmen , die 
bier en daar knoop wys gedilateert worden , en vol 
vuyligheden fyn , als kley en fandekens van alder- 
hande grootte , ook roode brokskens fleen , en foo 
voorts. Dat ik nader in de uytbeelding der Dar¬ 
men van het P opken fal verto onen , en wat voor 
aart van fandekens dit fyn befchryven. 
De Kwylvaten a fyn twee blinde Vaat kens, die in 
de Borft te ften fyn. Haar maakfel is vlieftg en 
doorfthynent; fynde voorts feer krinkelig gebogen 
en omgefingert. Haar couleur is als gekartelde 
melk, gelykfig dat foo vertoont door haare inhoud , 
die daar van binnen door heen fchynt. En als alles 
daar in gefthift is , foo loopt daar niets uyt , als 
men die kwetjh Zy vereenigcn haar eyndelyk met 
malkander en in een pypken b , en foo eyndigen fy 
in de Bek : daar fy haare inplantinge in het bo¬ 
ven ft e gedeelte der felve van agteren hebben , en al¬ 
waar nog twee deelkens als kleene fpierkens cc te 
lien fyn. En alfoo ik tot nog toe niet kan bevin¬ 
den, dat fy een vloeybaare vogtigheid voeren , fto 
kan ik eygentlyk haar gebruyk in de Wurm niet feg- 
gen, alhoewel ik haar de naam van Kwylvaten gee- 
ve; die in andere Wurmen, als ook in een Slak,feer 
opmerkelyk fyn. Deefe deelkens vertoonen haar ook 
Ee ee ee ee z in 
