BI B L I A NATURAE. 
§33 
atque in officinis venalis prodat, perperam ab. 
imperitis pro Cerebro hujus Pifcis habitus; quum 
nonnifilapidofa vel calcaria veluti fit materies, 
quae fimili modo, ac lapis Percarum didas in 
Capite Percae , intra Canis Carchariae Caput 
collocata eft. Ejusmodi pulverem in Capite 
Rajae quoque deprehendi , cum acido itidem 
vaiidiflime effervefcentem : undefimilem etiam 
huic inefle Salem Alcalinum exiflimo, qualis in 
lapillis , quos Cancrorum oculos adpellant, 
animadvertitur. Quamvis autem fubliantia illa 
falina in Ranis, aquae indar, fluida fit; mox 
tamen manus vel digitorum calore exficca- 
tur; ut ut nunquam adeo valide induretur, quin 
apicibus digitorum quam facillime in tenuem 
pulverem comminui podit : quod ipfum circa 
calcariam illam fluidamque materiem , quae 
jn Raja datur, pariter obtinet. Utrum Sal ille 
virtute quadam medicata polleat , mihi hade- 
nu3 incognitum eft , nec nifi experiundo de¬ 
mum addifci pollet. Verum ad Mufculos re- 
van de Zee-Honden Car chartas genoetnt gevonden 
voort,en voor deHerJJ'enen van die ViJJchen door een on~ 
ver fiant in de Winkels verkogt voort. Want het is niet 
als eenfteen of kalkagtige mat er ie,die,even als de Jleen 
der Ba'arfen in de Baars , ook foo in het Hooft van 
de Hond Carcharias geplaatfi wort. Diergelyk een 
poeyer heb ik in het Hooft van de Rog ontdekt , dat 
meed? feerfterk met zuur opbruyfi , en waarom ik oor- 
deel , dat daar meede een Alkalifch gelyk fout in 
is: gelyk ook in de fteenkens , die men Kreeftogen 
noemt . En hoewel deefe fubjlantie in de Vorfchen 
vloeybaar ah een water is, foo droogt fy dadelyk 
op, door de warmte van de bant of vingers, dan 
nooit foo hart , of men kan fefeer ligt tufjchen de 
tippen der P ingeren, tot een fyn poeyer vryven > 
gelyk dat ook omtrent die kalkagtige en vloeybaare 
materie in de Rog plaats heeft. Of nu dit fout 
eenig gebruyk in de Medicynen heeft, of hebben 
kan, dat fou de ervarentheyd moeten leer en , tot 
nog toe is het my onbekent i Maar ik keer weer tot 
de Spieren. 
vertor. 
Taü; 
xlix: 
Fig.V. 
jucundiffimum porro juxta ac utilidimum ex¬ 
perimentum aliud inditui poted , fi quidam e 
maximis Mufculisde Ranae Femore feparetur, 
atque una cum adhaerente fuo N ervo ita prae¬ 
paretur, ut hic illaefus permaneat. Quodfi 
enim, hoc p erado, utrumque Mufculi hujusTen- 
««. dinem aa manibus prehenderis * Nervumque 
ejus propendentem forficula aliove quodam in- 
h ftrumento dein irritaveris b ; pridinum , quem 
amiferat, motum fuum mox recuperabit Mu- 
fcuius. Videbis hinc ilico eum contrahi, binas- 
que manus, quae Tendines ejus adunent, ad 
fe mutuo veluti adducere: prout olim jam, an¬ 
no i £>p8, Illudrifiimo Duci Hetrufco, cutnma- 
xime regnanti, demondravi; quum Is immerito 
fane favore ad me invifere non dedignaretur. 
Hoc ipfum vero experimentum eodem in Mu- 
ficulo tam crebro & diu reiterari poted, donec 
ulla Nervi pars iilaefa fuerit: ut ideo toties fic 
ad pridinam contradionem fuam Iaceflere 
Mufculum valeamus , quoties nobis libue¬ 
rit. 
Quodfi autem porrö volupe fuerit, quam 
exadifiime ob fervar e, quo gradu Mufculus in 
contradione fua incrafletur, & quoufque Ten¬ 
dines ejus tum ad fe mutuo accedant oportet 
Mufculum laxe per vitreum tubulum transmitte- 
Fig.VLfl. re a, ac utrumque ejus Tendinem, qui aliter digi- 
bh. tis prenfandus erat, fubtilibus duabus Aciculis b b 
trajicere, hasque tandem, nec laxe nec firmi¬ 
ter nimis, cufpidibus fuis in fegmento fuberis 
defi- 
Het is dan eenfeer aardig en nut experiment , 
als men een der groot [ie Spieren van een Vorfch 
uit de Lenden fepareert, en die met fyn aanhangen¬ 
de Zenuw prepareert , dat defelve ongekwetfi is. 
Dit gedaan hebbende , foo vat men de Spier aan 
weerfyden by fyne Peefen aa, en als men dan de 
neerhangende Senuw met een fchaarkcn of iets 
anders irriteert b, foo doet men de Spieren fyn 
voorige en verloore beweeging weer herhaalen . 
W'aarom ook dadelyk de Spier fig contraheerende , 
de twee handen, die fyne Peefen vatten , als te fa¬ 
unen by een komt te trekken , gelyk ik al in het jaar 
i 6 )ii dat aan fyn Doorlugtigheid ,den tegenwoor- 
dig regerenden Hertog van Tofcanen, kwam te 
vertomen, wanneer hy my feer onverdient geliefde 
ie befoeken. En dit experiment kan men foo mee 
nigmaal met defelve Spier herhaalen , als de Se- 
nuw nog maar ergens ongekwetfi is. Waar door 
men hem fyn contrarie foo meenigmaal kan doen 
herhaalen , als het ons geleegen komt. 
Maar foo men nu wil fien, en dat heel diJlinCt j 
tot welken graad de Spier in fyn contractie fig 
komt te verdikken , en hoe ver dat fyne Peefen tg 
famen getrokken worden ; foo moet men hem door 
een glafe pypken lojfelyk heen jleeken a, en in de 
plaats dat men 'de twee Peefen met de Vingeren 
vajl hielt, foo dient men daar twee fyne naal¬ 
den door te Jleeken bb, die men , niet te vajl en 
niet telos, in een Jluksken kurk met hetarepun* 
Dd dd dd dd dd tgi I 
