B I B L I A 
NATURAE. 
Vefcentia, aut excogitato quodam motu explo- 
fivo derivant, hac de re penitus mecum efle dif- 
fenfuros, mihique objedturos, quod inflatio illa 
five difpanflo fibrarum motricium, in contra&io- 
tie Mufculorum, vel ad ipfos etiam oculos pate- 
fcat ; & porro quod mufculofae partes omnes 
fpiritibus jam jam plenae fint: ut hinc nonnifi 
parca falcem fpirituum animalium requiratur 
copia ad hos illos ve Mufculos inflandos, ^con¬ 
tractionis ope , juxta ac vifus docet, expan¬ 
dendos. 
Verum omnes prófe6k> iftae opiniones pror- 
fus corruunt, fi quis confideret , quoties per 
fimplicem duntaxat ftimulum , incitationem , 
Vel irritationem folius Nervi , fuus Mufculo 
motus, in fupra memorato experimento meo, 
ïeltituatur: idque vel tum etiam, quando Ner¬ 
vus dudum abfcifliis fuit, fpiritusque animales 
requiflti in auras diffipati funt, aut fua jam 
jam aftione defunóli elanguerunt j neque ulla 
amplius Nervi cum Cerebro & Medulla datur 
communicatio, Unde quam maxime vellem , 
ut ferio demum perpenderetur, quod nullis 
abfolute experimentis demonflrari queat, ul¬ 
lam unquam materiem, mole comprehenfibi- 
Ü , per Nervos in Mufculos influere : neque 
enim aliud quidpiam per Nervos ad Mufculos 
transmeat, nifi celerrimus quidam motus, 
jsque tantopere rapidus j ut vix ac ne vix qui¬ 
dem momentaneus vocari mereatur. Hanc ob 
rationem fpiritus ita diótus , five materies illa 
fubtilis, influens, quae pun&o temporis per 
Nervos in Mufculos provolat, fummo jure 
comparari poteft eum perniciflime tranflato illo 
motu,qui, dum longioris mali vel trabis alterum 
extremum adacto digito percutitur, per totam 
iigni longitudinem adeo velociter procurrit; ut 
aure admota , eodem propemodum momen¬ 
to, in altero is extremo percipiatur} imo ut 
vel nofiros fimul in Mufculos fefe per Ner¬ 
vos porro propaget, variosque fic motus in 
illis etiam producat: quemadmodum iis notum 
elt,qui fingulare ifthoc, licet pervulgatum, ex¬ 
perimentum adtente trutinantur. 
Adde his praeterea id majoris adhuc mo¬ 
menti argumentum, quod Mufculi ipfi , dum 
contrahuntur, ne minimum quidem inflentur 
aut crafiefcant} fed potius detumefcant: quam¬ 
vis interea fibrae tamen eorum motrices alium 
fortiantur fitum, aut, ut rem verius exprimam, 
preffius ad fe mutuo cogantur. Cujusmodi 
quidpiam in longa quadam fpongia, ad pla¬ 
nitiem comprefla, obfervamus, quae vi iftius 
com- 
fing, opbruyjjing, en een uytgedagte uytfettendè 
beweging te gefchiedèn, /uilen my hier in geheet 
tegens vallen, en my voorwerpen , dat men ook 
in de contractie van de Spieren deefe opblaafing , 
of verdikking der bewegende Vefels , ogenfchy - 
nelyk Jien kan. En ook , dat alle de fpieragtige deelen 
al reede vol geeften fyn , fio dat daar maar een 
weynig dierlyke geeften nodig fyn, om deefe of die 
Spie? en op te blaajen , en door contractie te doen 
opfpannen } gelyk het oog ons leert. 
Maai alfoo deefe gevoelens geheel ie groht vaï- 
len, als men aanmerkt , hoe veel maal door eeii 
fimple aanporring, opwekking, of irritatie der Se - 
nuw alleen, de Spier haar beweeging in myn voor- 
gefeit experiment verkrygt , en dat f elfs, daar dé 
Senuw al lang is afgefneeden geweefl, en de gepo- 
f eerde dierlyke geeften vervlogen of verfwakt fyn i 
en haar werking alrsede gedaan hebben s houdende 
ook de communicatie met de Heftenen en het Merg 
optfoofou ik wel eens wenfchm, dat men ernftig 
conftdereerde , dat het door geene experimenten kan 
bewecfen wot den, dat daar ooit eenige materie , in 
een bevattelyke fubftantie , door de Zenuwen tot de 
Spieren afvloeyt. Want daar gaat niet als een 
feer gef winde beweeging door , die foo feer Jnel is, 
dat fy kwalyk de naam verdient van een momentelyke 
beweeging genoemt te worden. En daarom foo is 
die geeft, die beweegde of die fubtile materie , dis 
in een ogenblik door de Senuen tot de Spieren 
voortgaat , met alle reden te vergelyken , met dié 
fnelle voortgedreeve beweeging , dewelke doör een 
lange maft of balk gaat , daar men aan de eenê 
fyde met de vinger opknipt, en die men , bykans op 
het felve ogenblik , aan de andere fyde gewaar 
mort, als men daar fyn oor tegen aan leyt: foo 
dat fe ook in onfe Spieren felfs verfcheyde beweegin- 
gen. door 'de Senitwen ver ooftaakt: gelyk die geene 
betoonen kunnen , die dit rare , hoewel gemeens expe¬ 
riment, Wel confidereeren. 
Doet hier nu hy , dat van meer gèwigt is i 
dat de Spieren felfs , als fe gecontraheert worden, 
in het alderminfte niet opgehlaafen , of dikker wor¬ 
den , maar dat fy veel eer ontfwellen } hoewel 
nogtans dat haare bewegende Vefels een andere ft - 
tuatie aameemen, of om eygentlyker te fpreeken, 
digter in malkanderen in een gaan . Gelyk diergelyk 
; iets in een lange en platte te famengedrukte fpons té 
Jien is, dewelke door die famenparjftng dikker en 
Dd dd dd dd dd z wfter 
