Hex.homi. 7 
Lib. 7. fol. ij7. 
2. 
Hift. Lib.fi. 
cap. 10. 
Part.Lib.4cap.13. 
Hift.Lib.9-cap.37. 
Lib. 9. cap. 41. 
Lib. 2 fol. 121. 
2$- 
Lib. 2. fol. ni. 
40. 
: Lib. 9. cap. 42. 
Lib. 2. fol. 121.23. 
m. 
Hift.Lib.9 cap.37. 
Lib. 9- cap. 42. 
Lib. 7- fol. 1 S7- 2- 
Lib. 2. fol. 121. 
36. 
Hift- Lib. 9. 
cap. 37- 
Lib. 9. cap. 42. 
Lib. 2. de Nat. 
Deor. 
Lib. 3. fol. 134- 
3*- 
Hilb-Lib. 9. 
cap. 37 - 
in Menone. 
Cias 3. lol. 1 fi- 
D. 
Lib. 7- fol- IJ«. 
JI. 
Lib. 52. cap. 1. 
Lib. 12. cap. jo. 
Lib. 12. cap. jo- 
Clas y. fol. 8y 
G, 
Lib. 7 in Narce. 
Lib. i.lerm. 2.fol. 
fi. cap. i8y. 
D E 
HISTORIA A QJ A TI LIV M ANIMALIVM. 
‘4I- 
S Dona dei 
Porreifta in flaua diilendit corpus arena 
Iinmota_ exanimi fimilis; cui pileis inhxrec 
Opprellus torpore graui, fbmnoque Iblutus. 
Hxc celeri properat quanuis tardiifnnagreflu, 
Ices i" 
admodum' D.Bafilius,atque Athenieus Ariftotclemcitans,inquiun t,Catulos fmi. 
Al iftotelisque authoritate, fxtutfuus (nen ficus quam Squatina&Mu{leti) (pp emittit } tjr recipit intra 
fi ipfam ; ut quidem tam utfitftt (vti fupra etiam citauimus ) Torpedo grallis , 58*/«« wrafi circiter otfo 
gmu haler,t. NATVRA ET MORES. 
Vt Ariftotcles docet f Torpedo ditas iuxta caudam pinna! habet ; pro reliquis, latitudine utitur ; rpp utroque 
fui corporis fimicircuh , quafi geminis pinnis natat. Vndc pigra eji ; vd/Arifloteles, &£ Plinius no¬ 
tarunt; atque expreffius multo narrauit Oppianus Ilis verfibus; 
Hxc grauis & mollis, fiint nullx in corpore pigro Non credas, liquidis ita clam fubrepit in vndis 1 
Vires, ix nimium premitur grauitate; natantem Et paulo poft 1 Hxc celeri properat quanuis tardillima greflu. 
Quamobrem cum pilcibus vefcatur, eolqueprarlua tarditate capere nequeat; ea vi 
vtitur, quam /Ibi a natura datamnouit; quemadmodum Plinius teflatur, inquiens, 
K No«:t rorpedo uimfvam ; & Oppianus his verbis, 
1 Cui defunt vires, cui delunt fpicula, magnum Atque dolis magnum pileem fortemque trucidat. 
Ingenium natura dedit; le fraude tuetur, Turpe veneficium tenero lub corpore fentit 
Natura Torpedo datum, proprium quoque membris, Claudianus vero hilce 
Quis non indomitam mira torpedinis artem Audit, & emento fignatas nomine vires 9 
Qua: autem ea vis fit; & qua,ea vtatur, arte; fic declarat Ariftoteles , n Torpcdo pifces quos ap¬ 
petit , afficit ea ipfa,quam in fuo corpore cotinct, facultate torpendi; atque ita retardatofpr^ 
fiuporc capit,& vefcitur * Abdit fe in arena & limo , tum pifces qui 'adnatantes obtorpuerint, 
cornptt; quam rem plerique dfpeSam a fi retulerunt . Hoc Plinius etiam confirmat. ” No»i/ inquiens. 
Torpedo vim tuam ; ipfa non torpens, merfaque in limo fc occultat; pifeium (pii fecuri fuper- 
natantes obtorpuere corripiens . Ex AriftoteleqUC idem fic ttanfcribit Athensus f rorpedo ut ait Arta 
doteles , venatur pro nutrimento fuo pifciculos, cos torpefaciens iSc immobiles reddens. 
Idem demum his verfibus cecinit Oppianus, 
1, & proprios membris cognofi.it honores Atque fiigx immemores lunt, immemorelque viarum. 
Hxc manet, auxilio callos opibusque trucidat . 
Et velut oblcuns terrent fimulachra figuris 
I11 lomnis homines. quatiuntur memfira pauore, 
... c , Cor lalit&fruftra tentant contendere curfii, 
Semineces lacerat pifces; & tepe natantes Et fruftra properare fugam, nam vincula dura 
Onenoit taau viros, curlum^ue moratur j Impediunt villi pauidos,lbinnoque grauatos. 
Perculfi torpore graui, vi&ique rigore, Tales Torpedo meditatur pilcibus artes. 
iil lftotclc autem, Plimoque authonbus, h(ic Jolertia qgj 4 allu pifces ipfos venari Torpedinem J co ar= 
gumento cognolci poteft; quod ipfa pifeium tardiflnna. Mugilem velociffimum omnium in ven 
trehabcnsfxpiuicapiatm. Hac eadem tua facultate non folum pifces pileatur; fedab aliena 
ctia 1 nimia ic defendit; quod Cicero, ! t utantur, inquiens,^ torpore Torpedines ; tellatur ; at¬ 
que Oppianus his verbis, 
U j"* ^' or P ec ^° P ro P f ia non fallitur arte i Per Ictas, calamumque doloror percurrit, & hxret 
Hxc diro magno plagx confefti dolore Tcnlx pifcanns dextra, pellem^ue reliquit 
Corpore contraifbt fexdo pendentia fila Nominis aflimilcm, tenues cecidere relapfi 
E manibus calami; tali torpore tenetur. 
Quamobrcm tum pifces, x tum homines ab ea torpidos jieri certum efl } ut Ariftoteles quoque tefla 
tum reliquit. Et quod prarerea maiore dignum efl: admiratione, non folum ut 7 Pla¬ 
to , Sc tGaleilUS allerunt, tangentibus appropincuantibvs've torporem it.frrc fici ; lcd Ut refert AtllC- 
narus , a authore Tcopbraflo in libro de iis , qua morfj q aut iatfu venenum infundunt; ttim etiam fuam emittit , per ha= 
Jiam fufeinas; eas manibus amplexos , torpidos efficiens . Quod Plinius quoque coprobat,inquies. 
Torpedo etiam procul & e longinquo,vcl fi hafta virgaue attingatur, quanuis preualidos la- 
certos , Torpidos; &quanhbet ad curfum veloces pedes , alligatos reddit . Idem tum OppiailUS loco pi‘0- 
Xime CItatO confli mat, tum Aelianus bis verbis, c a ffipientibus unis accepi ^qvodfquis rete , in quo 
capta fuerit Torprdo } attigerit ) torpefeit .Eam viuam flupefaciendi facultate prarditam elfe ; ex- 
tinfla vero illa eadepriuari, prarer id quod re ipfa experimur (vti enim viute cota£lu, 
torpelcunt membra; fc demortuam citra omnem torporem contreflamus atque co 
medimus) authorum etiam teftimonijs comprobari videtur; inquit enim Aelianus, 
d Si quis Torpedinem viuam in vas lmpofiient, & marinam aquam infunderit, eamqiie aquam 
quis ex vafe in hominis aut manum aut pedem mfunderit,membra hcc non dubitanter obtor— 
pefcvnt . Quod Galenus adhuc magis explicat his verbis, e Torpedinem totam capitis dolores fana 
re,capiti admotam , ledemquc euerfam coercere,a quibufdam efl proditum . Verum ego cum 
vtrunque efifem expertus,neutrum verum comperi. Kam igitur cum cogitafTem viuam effe appli 
candam,cui caput dolcret (pofie enim fieri, vt hoc medicamen anodynonfit,ac dolore liberet 
fimiliter aliis, que fenfum obftupefaciunt ) ita habere compcri. Putoqiie eu qui primus cll vfus, 
tali quapiam motum ratione, experiri stggreffium . Cui fubfcribunt f Paulus, <3f & AetlUS, idem CX CO 
A 
D 
