£5ccudepartte fume 
finem autem pzeterftfcergo qtmndocuq? accipitur nunc 
fuit ante boc pzeteritum tempus:? ita non poteft pom te 
pusincepifte ergo nec motus 015 tempus fit numerus 
spaflto motus,Sifozte Diceret aliquis q> nunc non eft 
medietas temporis ita <p (it femper finis pzeteriti ? piu 
CipiU5 futuri.pzobatur boc multis pzobationibus feu ra 
tionibus ex fejeto pbi(icorum.quarum vna fufficiatbic 
que eft bccmibil motum in indiuiftbili eft in mouerufj 
in motum efte nunc eftindiuifibile:ergo uilpil motu3,in 
ipfoeritin mouerijfed in motum elfe acciptariergo qd 
augmine in tempore illo primum mobile noneritin 
moueri fed tu motum efte:ergo motus fuit an boc nue: 
z ita boc nunc fuit finis pzeteriti. £16 #o res mota non 
Iit in motum efte ftc pzobatur.tempus eft numerus mo 
tustergo tempus fim fuutn efte z fim fuam fubftantiam 
non extenditur ultra motumtfed motus non eft in indi 
tiilibilnergo quodcuqj iudiutfibile accipiatur ante boc 
fuit motus z poft boc ericigitur tntpfo iudiuifibilierit 
in motum elfe z ita babetur pzopofitum:? tot z tales r 5 
nes babentur ab 2friftotele in pzincipio octaui pbilico/ 
rum,fir 31 dp:imam qonis partem.f,utru3 aliquldo fii 
ctus fit motus.&d aliam #0 partem qonisXutru; fem 
per erit motus. inducitur alia ratio ab ipfo ftc. qolibet 
nunc acceptum in futuro erit pzincipiti futuri: z ita poft 
boc erit tempustergo z motus lifr: fed cozruptio vnius 
eft generatio alterius cum materia non pollet efte fine 
aliqua fozma poft ultimam co:ruptione5 erit generatio: 
ergo z mutatio z motus.Sed quia oe boc multum Dif/ 
putauimus in tractatu oerefurrectionepzopter bocro/ 
nibus fuperfedemus.Similiter in tractatu oe celo mul 
ia queliuimtis utrum celuni eftet factum uel no;e)c qui¬ 
bus cognofctmtur ea per que eje pzimo oe celo z mudo 
quidam uoluerunt pzobare eternitatem munduquora 
vnum eft in penultimo capitulo ubi S^:inueftigat na 
merum mouentium eje numero motuum;? Dicit liaqitf 
autem aliam fubftantiam eteritam non mobile3 abftra/ 
ctam a fenfibus maniteftum efttboc modo z iam oeda/ 
ratum eft banc fubftantiam non baberealiqua3 magni’ 
tudinem fed neq5 partem neqj Diuiftone3 babet.mouet 
enim in tempore infundendo, nullum autem finitum 
babet potentiam infinitam. j£jc boc accipitur cp motus 
primi motoris eft in tempore infinito z fic erit fine prin 
tipio:? eum ille motus fit caufa mundi mundus erit fi/ 
ne principio.®; 3tcm ibidem primum principium e\v 
tium non mouetur accidentaliter: neq3 eftentialiter: z 
mouet z facit motura primum eternum. £um igif mo/ 
tum necefle eft ut moueatur per aliquodtprimus autej 
moto: non mouetur perfer motus eternus fit per mo/ 
torem eternum z vnus per vnum. £x boc accipitur cp 
mobile primu5 mouef per motore pzimu5:? ipe eft imo 
bilis pfe z per accils iz ab eternitate eius eternus eft mo 
tus:? ab vnitate vn° eft.CT 3 te ibide loques oe motib 0 
fparti tnferio#:q: inueftigas numeru moto# z ponens 
opinionem lOdorictj-z^tbolometoe numero motutl 
planetarum Dicit fic.lflos videmus q> pzeeer motum to 
tius fimplicem quem Dicimus moueri a fubftatia mobi 
Ii alios motus eternos qui funt erraticaru5:cozpus en 15 
circulare eft eternum fine quiete:? boc quides oetermi/ 
natum in nalibusmecefte eft ergo ut vnufquifqj iftoru 
motuu5 fiat per aliquid q6 eft eternu5 pfe z per fubams 
eternaimnatura enim ftellani eterna eft.EBjc boc accipi/ 
tur q? motus planetarii eft eternus z a motore eterno z 
immobili eterno.®;3 f cm ibide cu5 motus eft eternus 
etiam ante motum necefie eft ut fit illud q6 eft an $05. 
boc eft cum motus inferioru fit eternusmecefte eft etia 
fubam eternam efte primum mouente qui eft ante fub/ 
flantia fecundo# mouetium. £t ex boc iteru5 accipitur 
f motus fit eternus:bee ? buiufniodi accipiunf ex me/ 
a c % <Xuida etiam adducut illud quod babetur in 
pbtficorum ubi 2 I(&:p:obat motorem primum n 5 elfe 
finitum neq; infinitum quatitate.nulla enim quantitas 
eft infinita actu.finitum aut non babet potentiam infini 
tam: z bec funt eius uerba.oeterminatts aut bis mani/ 
felium eft q> impoftibile eft primum mouens ?immo/ 
bile babere aliquam magnitudinem.Si enim magni' 
tudinem babet neceffe eft finitum elfe ipfum aut infini/ 
tum. 3 ufinitum quidem igitur q 6 non cotingit magni/ 
tudinem efte oftenfum eft prius in pzebabitis fcil3 in 3 0 . 
-Q. 6 ,autem finitum impoftibile fit babere infinitam po 
tentiam:? q 6 impoftibile fit a finito moueri aliquod te/ 
pus infinitum Demonftratum eft nunc.pzimum autem 
mouens perpetuum mouet motu5 z in tempore infini/ 
to:manifeftumeftitaq5g>ert mdiuifibile? impartibile 
z incotruptibile nullam babens magnitudinem peni/ 
tus:? ex boc acciptf etiam q> motus primus eft eternus 
? in tempore infinito.quidam aute3 adducunt q 6 babe 
tur in i° oe generatione ? cozruptione.ubi pjobat 2 l|fe: 
caufam generationis? cozruptionisefte illationem fu< 
periorum in obliquo circulo ? pzecipue folis:? inter ce 
tera Dicit fic.inecefte eft ? fi erit femper generatio ? cov 
ruptio femp aliquid moueri ut no oeficiat tranfmutatia 
nes continuatis ergo quidem caufa totius allatio: pze/ 
fentie fto ? abfentie inclmatio.^jc boc accipitur cp infi/ 
nita fit generatio ? cozruptio:? cp caufa ifinitatis eft per 
petuitas allationis fuperioruj in obliquo circulo cuius 
motus eft a puncto capzicozni tn punctum cancrt:qua5 
sllationem ipfe uocat totius allatione5:eo qripfa eft mo 
nens mundum in generatione z cozruptione:? qj accef 
fus ? pzefentia folis in illo circulo eft pfeutia ? caufa ge 
nerationistreceftiiJ Ito z abfentia eft caufa cozruptiots* 
Cetera ibidem femper eft ? continua erit generatio z 
cozruptio ? nunqj oeficiet pzopter quam Dicimus eam: 
boc eft pzopter indeficientiam allationis fuperio# bine 
z inde ex Ubzis Sl^tcolliguntur uerba que vident boc 
innuere ficut td quod Dicit in principio oe uegetabilib 9 
? plantis contra abzutallum Dicentem q? planta babuit 
generationem in mundo Diminuto? tmpfectio in com 
plemento fuo:? eo completo generabatur animal,? co/ 
tra boc Dicit : fic.bic fermo eft inconueniens quia 
mundus eft totalis perpetuus fempitemus neccefiat 
vmg generare animalia ? planta ? omnes fpecies fua?* 
£tad boc etiam Dicitur q> pzobatur generationem elfe 
inquietam ? infinitam.£]c boc acciptf q> cozruptio vni 4 * 
eft generatio alterius.CJ^d boc idem obyauiit magi 
ftri fic, 3 dern eodem modo fe babens natum eft facere 
idemzoeusautem eftidemeodem modo fe babens:er 
go femper facit idenuergo fi creauit eus ab eterno crea/ 
uiteum.CT 3 t em fi motus qui caufa eft generationis 
mundi inceperit opozteret cp eftet pzopter aliquam no/ 
uam Difpofitionem aduensentem uel ipfi mobili uel ipi 
motiuotfed nulla Difpofitioaduenitmotiuocumipfuui 
fit Deus.Stmiliter nulla Difpofitioaduenit mobili cum 
ipfum fit cozpus vriifozme:ergo motusille non incipit, 
CT^tem fic poteft obyciXreatoz ? creatura funt cozre/ 
latiua:ergo quotienfcuq5 ponitur creato: ponitur ? crea 
tura.eo q? cozrelattua fimul funt natura:f5 ab eterno eft 
creato: ergo ab eterno eft creatura,St fozte otcaf qj 
creato: eft ab eterno fed non creat ab eternoXotra.boc 
uerbum creat Dicit actum Diuinus qui non conuenit ni/ 
fi Deo ficut Dicit 2 lug°.fed in oeo uibil eft uouum: ergo 
ifte actus conuenit ab eterno: ? fic mundus creatur ab 
eterno.$C 3 tem ininferioribus videtur qj illa que ullo 
modo fe babent adcreandu5 aliquid: creant illud rnoje 
ut funt ficut cozpus luminofum q6 creat radiu ? lumen 
ergo fimiliter erit in oeo cum vno mo fe babeat ad crea 
dum q? ab eterno crcauit omnia, 3 je m a d bocqda$ 
noluerunt Dicere qj omnes ille rationes optime coclu/ 
derem fi Deus ut caufa naturalis creafiet mundum: fed 
