SBebomine 
Diftantia alieni planetarum ex Dimidio Diametri terre, 
circulus automato? tu rotundum oicif bapere.xl.millia 
* oece millil ?,o,ccc.millia ?.xviij.millia ?.o.?.lxx*mil 
Itarta fim mmfuram quam llMbolomeus in almagefti 
oat.f.cp circilterentia excedit Diametrum tribus vicibus 
% feptima parte vniue.ovameterauttotiue circuli maio 
ris octaue fpere probatur babere centu millia ?.xxx*mt| 
lia rmlIiario?z:?quinque centu ?.xxv»millia militarios 
-Cum aiit circulus oiuidatur in tricentos.lx,gradus qui 
libet gradus circuli maioris babebit quantitate (ibi oe/ 
terminatamtque tota quantitas finita eft vnde patet q> 
mundus eft finitus,GT&d id aut qd contra obijeitur oi 
cendum qrtn potentia actiua ? parnua nibilpbibet boc 
modo mundum efle infinitum,f.per fucceffione ficou/ 
raret in infinitum.fic enim finitus femper e fiet ad actu; 
vnum ? potentia eft ad alterum ? boc eft efle fimpFr fini 
tum ? infinitum potentiae boc modo bene conuenit ef 
feinfinitum, < s 
CTtltrum mundus perfectus fit, 
, lEeundo queritur Citrum 
mundus perfectus fit perfectione que Dicitur 
mundi anima a^latonicis.ficut enim oicitur in tbitueo 
nec fas erat bonitati preftati quicqj facere nifi pulebru: 
eratqj certum tante oiuimtati nibil eorum que fentiun/ 
tur babere fenfum outajcat nec intellectum efle mediu; 
in creante.3ntellectu;#o nifi anime primo uenire.bac 
ergo reputatione intellectus porro anima in corpore lo 
cata animantis mundi ambitu cum ueneranda illuftra 
lionecompofmt: ex quo apparet fenfibilem mundum 
animal efle inteUigens oiuine prouidentte fanctione. 
C" #X b oc accipitur gp mundus babet animam i melli' 
gibilem.C^tein Illato eje perfectis vniuerfis que to' 
tum prefectumq; primo genuit:anima; immediate eius, 
locauit cande que per oem globu; equalt porrigi iufitt 
quo rectus interioribus partibus extrema queq? totius 
corporis ambitu anime circudarenf, £x boc accipif q? 
mundus babet aiam que lita efi in medio mudi,3bide 
etiam Dicit cp oeus banc aiam ante corpus fecit z corpo 
ri vmuit.boc etiam videf Dicere auctor feje principioru; 
Dicens mfidi aiam efi*e fimplicem z nulli uariationi efle 
fubiecta.per ronem etiam videf idem probare. iDmnis 
motor per intetionem z intellectum mouens aliqd cor/ 
pus itrinfecus illi corpori efl anima illius corporismio 
tor mundi fic monet mundurergo ipfe efl anima mudi, 
probatio prime eft:q> non funt nifi duo motores intrin >■ 
feci.f.naturac anima.fed natura non mouet intentione 
z intellectu.fiFr motus ejctrinfecus eflet motus violen/ 
tusrfed muudu conflat non violenter mouerirergo mo 
tor eius erit intrinfecus z fic erit anima.CT 3 tef n omnis 
motus localis qui efl non fi m naturi corporis mobilis 
efl violentusruel fi anime talis motus inuenitur in par/ 
tibus mundi ficut Dicunt pBt ficut patet in fluxu z reflu' 
XU maris:? in circuuo|utione igntsrergo videtur qj ille 
motus aut fit violentus aut ab animafled no efl violen/ 
tus eo q? no efl cotinue z femp ergo motus erit anime, 
GTSed conuaramrna in omni corpore aiato aut conti/ 
nuttatem ponit aut colligantia; ad vnum per naturam: 
partes mundi nec funt ptinue nec colligate ad vnu per 
naturi ergo non funt animate.CT3tem in qualibet pte 
corporis animati aliqua inuenif opationum anime:fed! 
que opatioinueniaf in terra impoflibile eftfiugere:er 
go mundus non babet atiintam. Sed qr multa funt in 
qombusoe anima z tnqonib 0 oece|o?mtldo.oebac 
materia oifputata fufficiat pdicta.GT Solutio Dicimus 
mtldu non babere aiam neq; efle animaUCu 2id Dicta 
aut]frlatomsoicedumqHpfe virtutem primi motoris 
anima appellauit illa roiie que aflignata eft in qoneoe 
celo z mundo,? banc Dixit efle in medio propter bocqi 
generatio circuferentie efl er medio z continuitas eius 
ad medium:?fim bunc modum eft procefliie |>mi mo^ 
toris in mouedo mundu.virtus enim ftellaru z celi per 
Directiones radior efl ad mediu.virtuyutgeuerabiliil 
z corruptibiliu; eft a medio ad circiiferemil: eo q> cjjto 
plus recedunt a cotrarietate elemetos tanto plus coue/ 
niunteu; natura celi? etiam nobiliore fortiunf fortuna 
ut fupra Diximus.ir obiectum aut otcendii q? vir/ 
tus primi motoris piuncti primo mobili non imediate 
efl in oibus? boc exigere f fi eflet afaifed per motu; celi 
mouet ignem:? aerem per ignem: ? aqua; per aerem ? 
fic oe alys,G“2ld aliud Dicendum cp motus celi localis 
no eft .ppter virtutem intranel illi corpori qd mouetur 
fed per motum exterioris corporis ipfum rapiemisua/ 
inen bec omnia fupra foluta funt, 
GTQtrum omnia fint ordinata, 
, t£rtio et ultimo querif 
oe ordine vniuerfi.videf aut cp omnia funt oy 
dinata,Dicit enim atug 0 q> omnia creauit oeus tu mo/ 
do fpecie ? ordine, CT 3^5 lCSlato in tbimeo oe vifibile 
corporeu motui iportuno fluctuls neq; vnq; qefces oe* 
redegit in ordine fciens ordinatos fortuul cofufis inor/ 
dinatifqj preftare.CjT^tem 2f^:in prin p octaui pbifico 
rum Dicit nibil eop inordinatu; eft que natura ? fim na' 
turam funenatura enim omnib 9 caufa ordinationis efl. 
Sed querif oe quo ordine intelligif.Ordo enim oeter 
minat fm prius ? poftertus.C’Solo quot modis oicif 
prius tot modis erit ordo.prtus aut alterum altero qua/ 
drupliciter oicif,f.fim tempus ? fim intellectu:? boc eft 
fim nam fimplicitatis ? fim ordinem Difctpline ficut Ire 
in grlmaticis funt priores fYllabis? < pbemiu; in retbo 
ricis prius efl narratione.? prius fim Dignitatem qd me 
lius?bonorabiliusefl.Dtctfenimprius ea qd reducif 
ad prius rone z tntellectu.Ordo igitur vuiuerfi fim ali/ 
que iftoy modo?: Deberet oetermiari:? patet gp fim nui 
Jum ofa ordinata funuergo videf non generaliter ee oj 
do in partibus vntuerfi.Similiter inftltia videf efle iit 
jnalo:cuin enim ordo fit ad finem ? malum priuaf fine: 
videbif malu; efle inordinatu. CC Ifbreterca oe inferno 
oicif in 3ob q; ibi nullus eft ordo fed fempiternus boy 
rorXum ergo infernus fit oe creaturis aliqua creatura 
videf ee fine ordine.GTSed eotra boc videf ee qd Dic 
Dion^fius in 4 0 cap° oe oiuinis noibus.qj malum ad 
oem plenitudinem pferens boc eft pferens ad plenitu" 
dinem.cSuicqiud autpfert ad plenitudinem altcui°ba/ 
bet ordinem ad illud: ergo malum ordinem bet in vni' 
uerfo.G3em in )^fa,oicif q> dus efl creans lucem z fa 
ciens tenebras:? creans malum z faciens bonum ergo 
malum efl a oeo. £t apliis Dicit ad romanos que a oeo 
funt ordinata funt: ergo malum videtur efle ordinatu;. 
CTSolo tribus ordinibus ordinatum eft vniuerfum.f. 
yu fe? ad bominem:? ad Deum creantem.3» l*e auttri/ 
plicem babet ordine; generaliter loquendo.f.locatt ad 
locum:? inouentis ad motum:? potentie ad actum .£t 
oe biu plura Dicta funt in qonibus oe operibus fex 
rum.G” 3 (d bomine; aut creaturarum multiplex efl oy 
do.oicu enim apoflolus ^ omnia nortra funtfluperio/ 
raeuimnoftraad minifteriu;in cuftodiendoboc? ad 
iocunditate; focietatis infuturo.3nferiora aut bona no 
flra funt ad neceffitatem vite in cibo:? ad iuuamentum 
laboris uel ad exercitium fapientie in.ipfismel ad exer/ 
citium virtutis:? butc ordini fubiacct etiam inalu I; ent; 
in fe careat fine proprio tamen in altero utente malo bn 
multiplicem babet bonum finemmel patiente in malis 
ab altero illatis uel copafttombus fuper peccatores uel 
caute!a:qr felix efl ille quem faciunt aliena pericula cau 
tum. £t fic imelligit Dio^ malu; eft conferes ad oem 
plenitudine,#* oictt&ug 0 q; oeus no permitteret ma 
