DE NATVRA ANIMALIVM 
Sed apum generi ortum praeftari a ducibus:quorum duo funt genera alterum fuluumrquod praeftan 
tius eft:alterum nigrum magifep uarium:magnitudo his duplo q caeteris frugi apibus audtiorefhpars 
a praecintfto inferior proportione fexquialtera adeo longitudinis haberunuocantur a nonullis matres 
uis imifep fauorum proueniunt duces fubter ad fauum penderes oriuntur feparatim fex aut feptem: 
tra quam caeterae turma foetura adhaereres aculeum apes poflidet:fuci eo caret»Reges ducefg? habent 
fed no utuntur.quo circa cos carere aculeo nonnulli exiftimant. 
De apum generibus & earum ducibus 6C atate deq? fauorum confedione 8i fcadonibus: 
ideftapum fobole. CAP, XXII. 
Enera apum pluraroprimum qua breues uaria 81 in rotunditatem compadhles funt.Secu 
dum qua longe & uefpis fimiles:tertium qui fur nuncupatur.-grandis hic & aluo e amplio 
re:quartum fucus pracipua magnitudineifed nullo armatus aculeo 8t ignauus:quaobre al/ 
ueis aliqui itexunt:quo apes fubire poflintifuci autem ut grandiores nequeat.Ducum duo 
funt generarut didium iam eft.Nec unus in quoqj examine dux tantummodo efbfed plures: peritque 
ipfum exame fi duces uel non fatis habeantur(Quod non tam principis defiderio q ortus:utaiunt: ad 
quem illi necefiarii funt incidit)uel plures q fatis.Diftrahunt enim examenrprouenit foems apum par 
cius uere ferotino:fquallore:rubigine:augent porro mella ficcitates fobolem hymbres.Vnde fit ut fi/ 
mul oliuae Vexaminum copia fit:fauos primum conficiunt:mox collocant foetum ore emittentes fuo 
ut iis placetrqui cenfcnt aliude prolis primordia conuehirdeinde abi caufa mellificant:tam aeftate q au 
tuno:fed melius mei autunale eft.Conftruunt fauos e floribusxeram ex lachryma arborum fingunt: 
mella ex rore aeris:fiderum exortu potifIimum:& arquus caeleftis incubitu contrahunt.Omnino an/ 
te uergiliarum exortum mei non finfauos itaq? ut diflum eft floribus faciunt:mel autem non ipfas fa 
cere apes:fed rorem cadentem deferre:argumento eft q» uno aut altero die cellas meile repletas inueni/ 
untapiarii.Item autuno mei pofteaqdetradfcum eft:non repatur.Cum tamen illo etiam tempore flo/ 
res ,pueniat.Sublato itacp meile & cibo aut nullo extante aut exiguo repeterent cerre apes munus mei/ 
lis confidendi fi ex floribus pollent accipere.Craflefdt autem mei concodtum ianftempore.Initio enl 
ut aqua dilutum eft:& primis diebus fine craffitudine cernitur:quod fi exemptum eo tempore fit craf 
fitudine caret:tum uicefimo maxime die fpiftatur,Indicium perfedtionis in fapore potiffimum efbdul 
cius enim quod craffius.Colliguntapes ex omnibus quae florem caliculatum feruntatqp etiam exese/ 
teris in quibus dulcedo eft:& lingua fufeptum genus id faporis deportant.Sine ullo frudhium detri/ 
mento uindemiantur initio caprifici aluei:tunc enim mellationis terminus eft.Schadones autem(fo/ 
bolem dico)optimae fiunt cum mellificatunaggerunt fuis cruribus ceram :atq? erithacam mei ore euo 
munt in cellas fetu pofitoincubantauium morexxclufus indeuermiculus dum paruus eftiacetin fa 
uo obi iquus:poft defde fua ipfe facultate fe erigit cibum 9 capit.Nec fauo ita adhaeret ut retineri uidea 
tur.Foerus apum 8i fucorum candidus eftxx quo uermiculi fiunr.qui in apes fucofq? tranfear.Primor 
dium regum colore cernitur fuluoxorpulentia mellis craffioris:magnitudineilfco proxima:fuae futu 
rae foboli nec primum ex eo uermiculus gignitur:fed ftatimapis ut aiunt:qua autem parte fetus con 
flitutus fit:mel ibi e regione conficitur.Schadones fi fetus opprefius intercipiatur:truncatae fine pen/ 
nis:&: cruribus prodeunt.Sed fi libere ad finem generationis uenerunt:rupta qua cinguntur membra 
na euolant.Stercus q diu fit uermis emittit poftmodum non nifi imperfecte(ut modo dixi),pdierit:ft 
quis capita iis demat:priufquam pennas habeant:pro pabulo nimirum apibus funt:& fi fucum adem 
ptis pennis in alueum reiicias:ipfe reliquorum pennas erodunt:uita apum anni fexmonnullae etiam fe 
ptem poliunt complere.Quod fi exame nouem aut decem annos durauerit:profpere adtum efle exi\ 
ftimatur.Genus quoddam apum in ponto excandidum ualde:quod bis mefe mellificet.Apud themi 
fciram circa thermodoontem amnem apes tam in terra qua in alueis faciunt fauos:qui parum admo/ 
dum certe contineant:^ mei craflius reddant.Fauus ipfe leuis ateg equabilis efbquem non femper fed 
hibernis temporibus tantum conftruuntxopia enim in eo traflu eft hedere qux hyeme floreat unde 
apes mei capiant:ad Amyfum urbem couehitur a locis fuperioribus mei cadidum craffiim<$ maiore 
in modum quod apes faciunt arboribus fine fauo:quaIe etiam fieri in ponto cognitum eft,Sunt etiam 
apes quae fauos fub terra triplici ordine faciatu quibus mei efbuermis nullus fed nec faui omnes eiuf/ 
modi funt:nec apes ita omnes confingunt. 
De fetura crabronum 8C uefparum. CAP. XXIII,' 
Rabrones & uefpae fi duceanriffo aberrauerint:fauos fuae proli coftituuta fublimi & fora/ 
minibusxrabrones 1 fublimi:uefpae 1 foramimbus:fed fi habeat ducem fub terra nidificant 
Cellis fex angulis fauos extruut oes ut apes:fed ex materia corticea quadam & araneofa: lon 
_jge tame lautior flauus crabronu quefpa^ e,Foetura modo apum millatad latus cela^ faui 
8i parietibus ammouet.Ve^ no i ofbus cellis ineft aequabilis fetus:fed aliis ia gradiufculus ut uel qat 
uolare aliis 1 nympha e:aliis adhuc fuermiculo.Excremetum uermiculis tatum:ut& i apum genere e; 
manet fetus immobilisxum 1 nympha eft:& membrana uelatur,Paululum mellis quacum gutta in 
cellis crabronum e regioe proli paratur»Schadones huius generis no uere fed autuno nunt:& crefcunt 
maxime plemlunioihxret 8C foetus & uermiculus non in Imo celie:fed lateri. 
