LIBER SECVNDVS 
52 
tribui hoc poterarineque operxpretium erat effici a natura. At uero tadui dari necefle fuit: fola enim 
aut maxime omnium fenforiorum fedes tangendi corpulenta eft: Senfui autem patet: extera omnia 
eius unius gratia haberirofla dico:neruos:cutem:uenas pilos etiam:# unguium genus:# qcquid eiuf/ 
modi iundum efhnatura enim oiTium adhibita efhut fua duritie rem mollem leruarer i iis quae ofla 
habentreademque de caufa proportionale ollium haberur:in iis qux ollibus carent: ut i genere pifciu 
aliis fpina: aliis cartilago iundh eft :habent hoc praefidium alia intus: alia foris:utin genere fanguiv 
nis experte: cruftata omnia extrarfic munita feruanturruelut cancri:genufque omne Iocuftarum atq? 
etiam teftatorum:ut qux oltreae appellantur:his enim omnibus caro intusrterrenum autem illud qd 
continenda conferuet foris eft:nam prxter ipfum cotinendi officium iquoniam eorum natura parum 
caloris obtinetreum fanguine careant idcirco tefta ueluti furnulus quidam ampledens conferuat inte 
ftinum calorem # tuetunquaquam diuerfum genus ab illis hoc eft. At uero animalia infeda # mol/ 
lia contra quam haec # modo inter fe oppofito conftant:nihiI enim olfis nihil terreni habere diferetu 
uidenturrquod dignum effatu fit:fed mollia fere tota carnofa # taduicedentia funtrne tamen corpus 
eorum facile pereat modo illorum quae carne lafriuiunt:naturam inter carnem # neruum optinenr: 
mollis enim ut caro eft:fed intendi poteft ut neruus:filfilis autem caro eorum non in diredum fed in 
anfradumrita enim ad uires commodior elfe poteftrhabent etiam quod pifeium fpinis proportionef 
utfepiaequodfepium uocantrlolliginesquodgladioium:polipi nihileiufmodihabentrquod eorum 
alueus quem caput appellant breuior eftullorum procerionideoque ut diredus inflexufque maneret: 
natura his adminiculis faciendum cenfuit:quemadmodum in genere fanguineo aliis os deditraliis fpi 
nanr.infeda contra quam haec # fanguine praedita conftant:ut modo diximus:quippe qux nihil ha/ 
beant duri aut mollis diferetum:fed dura toto corpore fint duritiae tali:ut ofle carne ollacior^iterracio 
raque conftent:nec facile corpus eorum diuidi poflit. 
De uenisoflibus# cartilagine. CAP. VIIIL 
} Imilis natura eft olfibus # uenis:utraque enim ex uno orfa continua eft:# neque os ullum 
I feorfum per fe habeturded aut pars continui eft:aut tangit ate^ anneditunut natura:# taq 
| uno continuo^ # taq duobus aiftindi% ad flexum utatur:neqi uena ulla feorfum per fe 
j eftrfed omnes pars funt uniustnam fi quod os feparatum effet:accideret ut nec officio fun/ 
gi pollet cuius gratia natura offium haberunquippe quod nec fledendi neque diruendi caufam ullam 
pradberet.Cum non continuum eflet:fed interceptum :# lxbere proculdubio poflet:perinde quafi uel 
lbina:uel fpiculum carni infixum:uena etiam fi qua feparata:nec fux origini continua tenderet: fuum 
ianguinem feruare non poflent.Calor enim profluens ab origine facit ne fanguis gelet:putrefcere etia 
fanguis uidetunqui a fuo fonte remotus eftPrincipium uenarum cor eftroflium quod fpina dorfi uo 
catur:uidelicet in omnibus iis quae ofla habent.Hmc enim extera ofla oriuntur # continuantur: fpi/ 
na eft enim quod longitudinem ac reditudine contineat animalium.Sed cum corpus in Aedi per ani/ 
malis motum necefle fit ita conftat:ut # una fit propter continuitate:# multipartita ppter uertebra/ 
jum diftindionemrhic foemorum brachioru^ ofla dependent continua:eodeq? ardius adneduntur: 
qua fledendum eft:neruis deligantunextremaq? fibi cohaerent:alterum cauum: alterum rotundum: 
aut utruq? cauum:medio talo:quafi dauo complexo:ut fledi extendiq? poflint. Aliter enim aut nullo 
pado:aut non bene motus eiufmodi agi poflennonnulla extremis fimilibus coniunguntur neruis de 
ligata.Cartilaginofae etiam partes inferuntur flexuris:ueluti ledifternium:ne attritu mutuo Ixdatur 
caro circa ofla confiftit uinculis modo fibrarum tenuibus adhxrens:cuius caufa oflium genus haben/ 
tunutenim qui ex limo aut alia maflahumidaaialiaeffingunt:firmo aliquo fubdito corpore obdu/ 
cunnatep afformant.Sic natura ex carnibus animal coditncseteris igitur partibus fcilicet carnofis: ofla 
omnibus fubiacentraut fledendi gratia fi mouentunaut conferuaridi caufa fi immobilia funt:utcoftse 
quaepedus falutis uifcerum gratia daudunt:uenteromnium:olfibus uacat:netumori impedimento 
fmt:qui per cibum ingeftum exurgat necefle eft:atg? etia ne in foeminis incremento partium obftent. 
Sed enim quae animal uel intra fe uel foris pariunnhxc fimiles robuftafqj offium obtinent uii es:mul 
to enim maiora haec funt his quae non panunt animal uidelicet proportione folitae magnitudinis: na 
non nufquam complura ex hoc animalium genere crefcunt miru m in modum :ut i' africa Iodfq? aliis 
calidis & ficcis:magnis autem aminiculoopus eft:maiori ualidiori # firmioriiatgs inter magna iis po 
tilfimum tali opus eft adiumento quae uiolentiora funt:quaobrem mares olfibus durioribus coftant 
quam foeminae:# quae carniuora funnquam quae alio cibo uefcunturrisemm uidus per dimicatione 
acquiritunuel ut leonis ofla adeo dura funnutex iis perculfis ignis quafi ex filiceexcutiatundelphinus 
etiam nonfpinas.fedoflahabettuiuiparum enimeft.Sanguineisautem nonuiuiparisnaturaaliquan/ 
tum degeneranut uolucribusrquauis enim habeat ofla tamen imbecilliora.lnter pifces fpinam q oua 
pariunt habet.Serpetibus etiam natura oflium fpinacea eft:prxterquam magnisirobur enim eorum 
ualidiora exigit firmamenta:eadem qua # uiuiparis ratione. At cartilaginea nomine fpinam excartila 
gine habentimotum enim eorum efle molliorem necefle eft:ita^ fulcimenti genus non rigidum :fed 
mollius efle oportuit. Adde q> terrenam omnem materiam ad eorum cutem conficiendam natura ab 
fumpferitrpluribusiautem Iocisifimul tantudem exuperaptiae difpefare natura non poteftiQuoniam 
et i uiuiparo genere ofla cartilaginofa copkira habetur.fcilicet in iis qbus expedit molle mucofumcp ee 
quod folidum habeatur:ratione camis obdudx:ut auribus ac naribus eueniflfe apertum eft:,pminen/ 
