- 77 -- 
het weekere weefsel uitgespannen is. Een paar zulke 
stengels, korten, tijd na het uitplanten uit den grond 
getrokken, ziet men op plaat IV in Figuur 1 en 2 in natuur¬ 
lijke groote afgebeeld. 
Deze zonderlinge, gedraaide meekrapkiemen schijnen 
sinds overoude tijden aan de arbeiders welbekend geweest 
te zijn. Even als klaverblaadjes van vieren werden zij als 
een gunstig voorteeken beschouwd. In Zeeland bestond het 
gebruik ze, somwijlen met lintjes versierd, aan de kinderen 
van den baas aan te bieden. Dit gaf, meende men, aanspraak 
op een fooitje (1). 
Omstreeks 1840 ontving de botanische tuin te Franeker 
zulk een gedraaide meekrapplant. Deze werd hier geplant 
en later gedroogd en in het herbarium van Prof. Nic. 
Mulder bewaard. Hier werd zij in 1845 door S. Kros 
onderzocht (2). Dit is de eenige plaats, waar ik in de bota¬ 
nische literatuur het voorkomen van klemdraai bij meekrap 
vermeld vond. 
Daarenboven trof ik een gedraaid takje van Rubia tincto- 
rum aan in de verzameling van gedroogde planten met 
klemdraai, van Alexander Braun, die in het koninklijk 
botanisch Museum te Berlijn bewaard wordt, en die mij 
door de Directie van dat Museum in het voorjaar van 1890 
welwillend tot onderzoek werd toegezonden. 
Dit takje heb ik op één derde der natuurlijke grootte 
gephotographeerd en afgebeeld op Plaat IV in Fig. 3. Het 
étiquette vermeldt slechts « Berliner Universitats-garten 
1870. » Van waar de plant oorspronkelijk afkomstig is, 
blijft dus onbekend. 
(1) Zeeivwsche Volksalmanak 1843, blz. 106. 
(2) S. Kros. De spira in plantis conspicua. Diss. Groningen 1845, 
blz. 74. 
