34 
VERTALING, 
16. (deugdzaam) is de vereering van den Guru , de vereering der Deva’s ; van onvergan¬ 
kelijke verdienste is liet opvolgen der wetten en instellingen , het maandelijksche offer op 
volle maan, het opletten 
17. op de wenschen van anderen, het steeds volledige offer des wegs. De verdienste door 
goede werken verworven is Tbij de Djina’s de gewoonte der rijkelijke giften; 
18. door de verdienste des bijstands der verwanten (ofliever: van alle menschen) wordt de 
straal van mijnen glans gestadig vermeerderd, gestadig is de wereld gelukkig, 
19. de vorst Adityadharma is de eerste god des landes Yava (of: de heer des voorsten Yava). 
Moge het groot zijn: geschreven in het jaar van Qaka, Vasu Muni Bhüta (578), (moge 
het) groot (zijn), 
20. in de maand Vaicakha op den vijftienden dag der witte helft, en Buddha worde vereerd. 
Dit werk, met vreugde opregt te houden, 
21. van Ampu Bhüdharmadhvadja is geschreven voor den jongen Radja (kroonprins). 
COMMENTAEI U S. 
De inscriptie is verdeeld in eene inleiding, reg. 1 tot 5, die wederom in twee deelen 
gesplitst is, reg. 1—o en reg, 4, 5 ; de eigenlijke inscriptie, reg. 6—17 in het midden ; al- 
gemeene beschouwingen, reg. 17 — 19 midden; de opgaaf van jaar, maand en dag, reg. 19— 
20; en eindelijk het onderschrift van den vervaardiger, reg. 20—21. 
Reg. 1—3. Het eerste gedeelte der inleiding dient ter verheerlijking van den vorst 
Adityadharma, ons reeds bekend uit de inscriptie van Batu-Beragong. Dat hij dezelfde 
persoon is als de daar genoemde, blijkt, behalven uit de overeenkomst van het schrift 
(dat echter toch wel een verschil van tijd van + twee eeuwen tusschen die twee 
inscriptien zoude gedoogen), vooral uit de betrekkingen van den vorst Adityadharma 
tot zijnen aangenomen zoon en erfgenaam, die boven Kshetradja , hier Taruna Radja ge¬ 
noemd is. Het zou ten minste vreemd zijn, dat er twee vorsten van den naam Adityadharma , 
in een betrekkelijk korten tijd, in midden Sumatra geheerscht hadden, die beiden een’vreem¬ 
deling tot opvolger gekozen hadden (2). 
(2) Op Sumatra is, wel is waar, bijna dezelfde verhouding als bij de Nairen op Malabar; de vrouw 
is de voornaamste persoon in het huis (en dus in het rijk); zij is de eigenares. Zie de volgende 
mededeeling van denbeer von Dewall, aangaande de Maleijers in het algemeen: >'De anale gahdra —• 
volgens den heer van der Tuuk op Sumatra’s westkust uitgesproken g'hdira , (hetgeen ik als Skt. 
gdrha , tot het huis ( g r iha ) behoor end genegen ben te verklaren, Fr.)-— d. i. kinderen wier vader en 
moeder vah vorstelijke afkomst zijn, hebben de voorkeur boven de kinderen verwekt bij vrouwen 
van niet vorstelijke afkomst. Eerst als geene anale gahdra , ook in de zijtakken der familie, voorhan¬ 
den zijn, komen de andere kinderen van den regerenden vorst in aanmerking. Het regt der eerst¬ 
geboorte geldt (met de genoemde wijziging) ook bij de Maleijers. Het volk heeft buitendien het regt, 
om den door de adat (het overleverd gebruik) bestemden heerscher te verwerpen, b. v. wegens 
gebreken aan ligchaam of geest, wegens -wreedheid enz. Ook dochters kunnen bij ontstentenis van 
zonen op den troon komen; maar hiertoe wordt de toestemming van het volk vereischt. Eveneens 
