CQMMENTARIUS. 
71 
zou het zeer willekeurig zijn, de woorden muni en bhüéa te verplaatsen, daar zij getallen 
uitdrukken, en wij ■weleer eene fout in de versmaat, dan in de plaatsing dezer beteekenis- 
volle woorden mogen veronderstellen. Stliüiam astu, en liet volgende sthülam , eveneens als 
Buddka. tja randjatn{-tdm ), aan het einde van den Cloka, hebben geene betrekking op de 
woorden, die de getallen uitdrukken, maar moeten tot het voorgaande, d. i. tot den inhoud der 
geheele inscriptie getrokken worden. Groot moge (dit werk) zijn - groot - en Buddha worde 
vereerd.. (De halve cloka in reg. o heeft ook eene onregelmatigheid). 
Bij het eerste stiula ontbreekt de lange ü , die wij hier uit de tweede plaats, waar dit woord 
verschijnt, ligtelijk suppleren kunnen. StJialam, plaats, grond, komt niet te pis; stmlain 
is dik (crassus) en groot. De ondergeschreven th verschilt weinig van de ondergeschreven l in 
dus/ita , kriskta, pus/Ualca, reg. 8 , en th in tishthati, reg. 3 , djijesththe en shashthi reg. 2 van 
inscr. IL Eene andere wijze der aanvoeging van t en th aan sh hebben wij in ashtama[-mï) reg. 
10, suxhl/iatodi, inscr. II. reg. 4. Ook bij deze letter is dus op de dubbele wijze van schrijving 
te letten, die wij in het voorgaande bij verscheidene andere letters kenbaar gemaakt hebben. 
Likhe ; de i ontbreekt in beide kopijen, echter zal deze restitutie zeker juist zijn, daar 
dit woord hier vereischt wordt. Volgens de spraakkunst moesten wij likhac-gdke hebben, de 
schrijoing (was) in (het jaar van) Cdka. LiJclie is uit het algemeen gebruik in den Archipel 
te verklaren, waar men i Cdka zegt; deze i is hier met het einde van liet voorafgaande woord 
likha, (mogelijk als femininum beschouwd), tot likhe tezamengesmolten. De Jc (eigenlijk kli, 
waarvoor wij echter in onze inscriptien geen afzonderlijk teeken vinden), kan met t verwis¬ 
seld worden. Cake is in onze kopij volkomen duidelijk; in K. N. de c onjuist. 
Vasu zijn halfgoden ten getalle van acht; en in de Tjandra-Sangkala beteekent dan ook 
vasu, acht. Muwzz rishi; er bestaan zeven; in Raffles is het woord mimi niet onder degene 
opgegeven, die zeven beteekenen, echter wel rishi, pandita en gum. Muni is in het 
bijzonder een titel der rishis ; ook bevindt zich liet woord bij Gericke, Verh. Bat. Gen. D. 
XIV. pag. 78, onder degenen, die zeven beteekenen, hoewel daar eene verkeerde beteeke¬ 
nis opgegeven is: moenni, geluid geven, waaruit men ziet dat de Javanen het Skt. muni 
met het Javaansche munni, van unni , klank, geluid (Mal. of l__>o kuntji) 
verwisseld hebben, terwijl echter het woord muni op Java ook nog verschijnt in Muhdmunni, 
Munnindra etc. 
Bh/'ita ; ik geloof ten minste niet anders te kunnen lezen: K. N. heeft de bhu (o? bd) nog 
duidelijker, maar bij de vele gebreken van die kopij, vooral in de laatste regels, heeft die 
overeenstemming geen zeer groot gewigt. B/iüta zijn de elementen, vijf, (te weten de vier 
bekende en akdca , de hoogere lucht). Bh 'da beteekent ook daemon, ik heb het zoo vertaald 
in het jaargetal voorkomende in den eersten regel van den Batu-tulis van Buitenzorg, ech¬ 
ter geloof ik ook thans nog, dat die vertaling juist is, want er is op die plaats van vereering 
gesproken, en die wordt wel aan de daemonen , maar niet aan de 5 elementen toegekend ^22). 
(22) Bhuta had eeus de beteekenis van vijf S hoewel oorspronkelijk maar volgens het getal der 
elementen; in den Archipel heeft men naderhand de beteekenis elementen meer vergeten, alleen die 
