


BOEKBESPREKING. 205 
van objectieve natuurbeoordeeling tegenover subjectieve redeneering 
op grond van vooropgezette meeningen zonder feitelijken ondergrond. 
SIRKS. 
PASCHER, A., 1916. Studien über die rhizopodiale Entwicklung 
der Flagellaten (Einleitung, I und II Teil;' Arch. für Protisten- 
kunde Bd. 36, p. 81—136). 
P. beschrijft in deze studien organismen, die in bouw en levens- 
wijze geheel op Rhizopoden gelijken, doch morphologisch een dui- 
delijke verwantschap met Flagellaten vertoonen. In veel gevallen kan 
men allerlei tusschenvormen tusschen Rh. en Fl. constateeren, 
zoodat het volgens Schr. waarschijnlijk is dat de eersten zich uit 
de laatsten hebben ontwikkeld. Men moet den rhizopodialen vorm 
intusschen niet als een teeken van primitieve organisatie beschouwen, 
maar veeleer als aanpassing aan een bepaalde levenswijze. Uit de 
Fl. zou zich dan door een steeds meer dierlijk geworden voeding 
het rhizopodiale type, langs den weg echter van meer plantaardige 
voeding, het cellulaire algen-type hebben ontwikkeld. | 
In het 1° deel beschrijft hij 3 vertegenwoordigers der Chrysomo- 
naden, n.l. Rhizaster, Chrysocrinus en Chrysothylakion, die een zoo 
duidelijke rhizopodiale ontwikkeling vertoonen, dat men ze zeker 
voor: echte Rh. zou houden, ware het niet dat ze o. a. door het 
bezit van chromatophoren en het voorkomen van leukosine hun 
echte Chrysomonaden-natuur — uitgezonderd het bewegelijke zwerm- 
cellenstadium, dat hier ontbreekt — verrieden. 
In het 2° deel wordt een rhizopodiaal organisme, een typische 
amoebe, behandeld, dat noch de chromatophoren, noch de stofwis- 
selingsproducten der Dinoflagellaten bezit, maar dat juist in zijn 
zwermcellen zijn verwantschap tot deze klasse vertoont, en dat 
daarom den naam ontving van Dinamoebe. Het karakteristieke vege- 
tatieve stadium is de amoebe; schr. zag „bei fixierter Einstellung 
der bewegungslos gewordenen Amöben’' deze overgaan in een cyste, 
welker inhoud zich eerst in twee, later in vier, soms in acht deelen 
splitste; dan ontstond er een opening in den wand, en de deelpro- 
ducten traden als naakte zwermcellen in de gedaante van Peridi- 
neeën, waarvan intusschen alleen het dwars verloopende zweephaar 
4 
