270 WAARDENBURG, AANGEBOREN OOGGEBREKEN ALS OORZAAK 
veel voorkwam, maar nu dit niet het geval is, moeten wij wel aan 
de mogelijkheid denken, dat het kenmerk polyhybride is en dan 
veroorzaakt wordt door zoowel dominante als recessieve factoren 
in onderlinge combinatie. Doen wij echter juist met bij microph- 
thalmus van een kenmerk te spreken, vooral wanneer wij aan den 
ergsten vorm: den anophthalmus denken? Hier slaat niet het oog 
bij zijn ontwikkeling een abnormale richting in, hier is niet een ab- 
normaal kenmerk dat wij als mendelend tegenover een normaal 
kenmerk van het oog kunnen stellen, maar hier is het geheele 008 
in zijn ontwikkeling teruggebleven; hier raken wij aan de primaire 
factoren, die het orgaan zullen verwerkelijken, tot wier analyse het 
mendelisme nog niet gekomen is en misschien ook nooit kan ko- 
men. De erfelijkheidsstudie moet niet alleen de aandacht vestigen 
op bepaalde kenmerken en factoren in de kiem, maar zich ook voor 
het ingewikkeld probleem plaatsen hoe deze potenties tot ontwik- 
keling komen op den hun bestemden tijd en in de voor hen be- 
paalde volgorde; zij zal daarbij de resultaten van alle hulpweten- 
schappen moeten afwachten. Genoeg om aan te toonen, hoe inge- 
wikkeld de verhoudingen hier zijn. 
Een ding is zeker: er zijn slechts weinig ernstige aangeboren 
gebreken van het oog, die zich als enkelvoudige mendelende ken- 
merken voor doen en deze zijn grootendeels recessief. De meer- 
derheid draagt ongetwijfeld een gecompliceerd karakter. 
In zekeren zin kunnen wij dit als een geluk beschouwen. Wanneer 
deze kenmerken gecompliceerd zijn, zullen zij niet zoo gemakkelijk 
ontstaan en zich ook minder goed over volgende generaties kunnen 
handhaven; wanneer zij geheel of gedeeltelijk recessief zijn zullen 
zij in een huwelijk met een normaal persoon weer verdwijnen. In 
dergelijke gevallen zou het niet zoo noodzakelijk zijn den lijder een 
huwelijk te verbieden. Het nadeel blijft echter, dat de eigenschappen 
latent doorgeërfd worden en later weer tot uiting kunnen komen. 
Waren deze aangeboren gebreken enkelvoudig dominant, dan 
zouden zij door huwelijksverbod van den lijder zeer goed zijn uit 
te roeien. De sociale hygiëne zou het in zekeren zin gemakkelijker 
hebben, maar zocht de betrokkene dan een niet-gesanctioneerden 
uitweg voor zijn verlangens, dan zouden de gebreken toch door 
voortplanting blijven bestaan. 
