402 SIRKS, BIJHOUWER, ONDERZOEKINGEN OVER DE EENHEID DER 
is gebleken, dat de meer ingrijpende eigenschappen genotypisch 
verschillend zijn. Intusschen spreekt de waarschijnlijkheid ervoor, 
dat wat na een oppervlakkige beschouwing als gevolg van fluctu- 
eerende variabiliteit kon worden aangezien, in werkelijkheid even- 
eens in genotypische verschillen zijn oorzaak vindt” Zoo schijnt 
het met welhaast iedere onderzochte Linneaansche soort te gaan; 
in het volgende hopen we aan te toonen, dat het met een der meest 
bekende wilde planten van ons vaderland, Chrysanthemum Leu- 
canthemum L., al evenzoo gesteld is. De veelvormigheid van deze 
Linneaansche soort uit zich in alle deelen van de plant: groeiwijze, 
bladvorm, bladgrootte, grootte der bloemhoofdjes, verhouding in 
grootte van straalbloemen en schijf, lengte-breedte-verhouding der 
straalbloemen, aantal straalbloemen, hun topvorm (rond, gespleten 
of uitgeschulpt), enz. Dat deze veelvormigheid gedeeltelijk veroor- 
zaakt wordt door de levensomstandigheden, valt niet te betwijfelen : 
modificaties treden natuurlijk bij de tot dit Linneon behoorende 
planten evenzeer op, als bij alle andere organismen. Maar dat deze 
uitwendige omstandigheden de eenige bron van het optreden van 
die onderling afwijkende vormen zouden zijn, valt wèl te betwijfelen 
In de wetenschappelijke en in de praktische litteratuur heerscht 
over de beteekenis van die levensvoorwaarden voor het totstand- 
komen der „variabiliteit” groote tegenstrijdigheid: de onder de 
kweekers en practici algemeen verspreide meening is, dat sterke 
voeding en verbeterde levensomstandigheden de variabiliteit sterk “ 
bevorderen: daaraan wordt dan ook zelfs het ontstaan van zoo - 
talrijke variëteiten toegeschreven, welke na het in cultuur nemen ” 
van eenig gewas geboren worden. Ook in wetenschappelijke onder- 
zoekingen wordt dit standpunt wel eens ingenomen: REITSMA (1907) £ 
nam bijv. waar, dat de variatiecoëfficient van de bladlenste van 
witte klaver aanzienlijk kleiner was, dan die van roode, en zest © 
dan: ,,Dit behoeft nog geen verschil van beide soorten te zijn, 
maar kan een gevolg zijn van het feit, dat de roode klaver gekweekt “ 
was.” (1907. p. 54), Daarmee zijn echter weinige onderzoekers het 
eens. DE Vries stelt alleen een verandering van levensvoorwaarden E 
aansprakelijk voor variabiliteitstoename: „Die Amplitude der 
tion nimmt nur unbedeutend zu, solange Ernährung und Selektion ' 
in demselben Sinne wirken. Sobald diese aber in entgegengesetztem 
Sinne arbeiten, nimmt offenbar der Wechsel der Lebensbedingungen — 
> 

