432 SCOTT, HET TEGENWOORDIGE STANDPUNT DER AFSTAMMINGSLEER, 
maar geen frons met ontwikkelde laminae. Men kan zich moeielijk 
aan de gevolgtrekking onttrekken dat dit „gemodificeerde fertiele 
frons” den primitieven toestand zou kunnen voorstellen en dat de 
afgeplatte pinnulae een latere ontwikkeling zijn, zooals Prof, 
LIGNIER 1) veronderstelde. Zoo’n naakt frons mag. inderdaad, be- 
schouwd worden als een weinig gedifferentieerde tak van een 
thallus. Het is vaak onmogelijk te zeggen of wij te doen hebben 
met de ramificatie van een stengel of met een frons. HALLE wijst 
er zelfs op dat een van zijn soorten van Psilophyton, P. Gold- 
schmidtii ons een overgangsstadium zou kunnen leveren tusschen 
een stengel en een frons, zooals LIGNIER’S hypothese vereischt. 
Planten van het Æhynza-type representeeren wellicht een nog vroe- 
gere phase, gedurende welke er in het geheel geen differentiatie 
was, doch slechts een vertakt thallus bestond. Het is een eigen- 
aardig feit dat de circinate vernatie van het varenfrons haar parallel 
vindt in de takken van Psilophyton princeps. 
De gegevens, voor zooverre wij die thans begrijpen, schijnen er 
op te wijzen dat in de vroegere Devoonsche Flora echte varens 
wellicht nog niet bestonden. De voorloopers der varens (LIGNIER’S 
Primofilicinées niet ARBER’S Primofilices) waren zonder twijfel aan- 
wezig, maar, voor zooverre wij weten, de varens zelf niet. Toch 
schijnt het dat hoog georganiseerde stammen van Gymnospermen- 
type reeds, ongeveer gelijktijdig, aanwezig waren. Zoodat, de ge- 
gevens van de oudere Devoonsche Flora, zoover als zij gaan, 
belangrijken steun verleenen aan de opvatting, dat de zaadplanten 
niet uit varens kunnen zijn ontstaan, want de lijn der Spermato- 
phyta schijnt reeds aanwezig te zijn geweest op een tijdstip dat 
de echte varens nog niet verschenen waren. 
Het denkbeeld dat de Gymnospermen via de Pteridoptyten van 
de varens afstamden, een denkbeeld welk ik eens voorstond, moet, 
naar ik meen, opgegeven worden op gronden, die twee jaar geleden 
gedurende de Bournemouth-vergadering der associatie aangegeven 
werden. Het is veiliger om de Pteridospermen en dus de zaad- 
planten in het algemeen als een aparte groep, vermoedelijk even 
oud als welke ook der aangenomen phyla der vaatcryptogamen, te 
beschouwen en afgeleid van een of andere onbekende en oudere 

1) T. G. Harre. Lower Devonian Plants from Röragen in Norway 
Stockholm 1916. p. 

