BOEKBESPREKING. 551 
werd ontkend. — Men verheugt zich thans over elke poging dit 
belangrijk biologisch vraagstuk weer te benaderen door ernstig 
onderzoek; daarom verdient melding gemaakt te worden van 
H. STIEVE’S uitvoerig opstel naar aanleiding van proeven over 
kiembeschadiging bij Triton door uitwendige omstandigheden. 
Tritonen werden in het laboratorium in ruime aquaria gehouden, 
waar ze evenals in de natuur van half April tot half Juli zonder 
intermissie eieren aflegden, mits de levensomstandigheden gunstig 
waren. In dat geval vertoonden ook de eierstokken bij microscopisch 
onderzoek geen verschil met die der in de vrije natuur levende larven. 
Wijziging in de uitwendige omstandigheden en wel wijzigingen 
van zeer verschillenden aard, lieten echter onmiddellijk haar invloed 
op de eicellen in het ovarium gelden. Terwijl bij Amphibieën 
normaal wel pasgevormde oöcyten, maar nooit dooierrijke eieren 
te gronde gaan (omdat volgens STIEvE de strijd om het bestaan der 
eieren niet zooals bij de zoogdieren in het ovarium, doch eerst 
later na het afleggen begint) — ziet men, dat door wijziging in 
voeding, in verlichting, in verzorging van de verblijfplaats der dieren, 
een zeer schadelijke invloed op de bijkans rijpe eieren wordt 
geoefend. Dit geschiedt zonder dat de dieren zelf door hun uiterlijk 
of gedrag eenige abnormaliteit verraden. 
Zooals ook reeds uit proeven van andere onderzoekers gebleken 
is, (o.a. bij radiumbestraling, alkoholvergiftiging enz.) zijn in het 
bijzonder de eieren gevoelig voor schadelijke invloeden, welke in 
het laatste rijpingsstadium verkeeren. Natuurlijk moet bij de proeven 
van STIEVE de ongunstige toestand der omgeving via het organisme 
op de zoozeer gevoelige voortplantingsorganen werken, doch zooals 
hij zelf opmerkt, is de term „parallel-inductie” hier niet op zijn 
plaats, want de veranderingen in de kiemcellen verwekt, behoeven 
volstrekt niet met overeenkomstige veranderingen in andere cellen 
elders in het lichaam gepaard te gaan. Maar wel toonen deze 
proeven aan, dat uitwendige omstandigheden oorzaak kunnen zijn 
van variaties in het idioplasma bij het nageslacht, welke variaties uit 
den aard der zaak binnen beperkte grenzen liggen. Het ovarium der 
- Tritonen blijkt volstrekt niet in elk tijdperk der ontwikkeling even 
gevoelig te zijn. Zoo heeft b.v. vlak vóór de geslachtelijke periode 
zeer snel regeneratie plaats, terwijl — wanneer het eierleggen reeds 
aan den gang is — veel meer ingrijpende veranderingen in het 
