BOEKBESPREKING. 555 
van de mannelijke, als van de vrouwelijke planten kwam zonder 
uitzondering weer dat geslacht te voorschijn, dat in de ouderplant 
overwegend geweest was. Deze verschijnselen bleken in verschei- 
dene opeenvolgende generaties zoo te blijven. Hier kan dus in alle 
kiemtellen van de z.$.n. mannelijke plant slechts de mannelijke 
tendens aanwezig geweest zijn, en in die van de vrouwelijke plant 
slechts de vrouwelijke. 
De planten, die Schr. als éénhuizig ontvangen had, bleken man- 
nelijke, vrouwelijke en hermaphroditische bloemen in zeer vari- 
eerende vormen te dragen. Hier moet dus inplaats van over één- 
huizigheid, over polygamie gesproken worden. Ook hier bleek de 
door geitonogamie verkregen volgende generatie dezelfde verhou- 
dingen van de bloemvormen te bezitten In dit geval schijnt dus 
niet ééne bepaalde geslachtstendens, maar de factor voor polyga- 
mie door beide kiemcellen op den nakomeling overgebracht te 
worden. 
In de tweede hierboven genoemde publicatie heeft Schr. nage- 
gaan in hoeverre geslachtsintergradatie in het plantenrijk aan- 
wezig is. Hij vond dit verschijnsel aanmerkelijk verspreid en geeft 
nu eene uitgebreide lijst van het voorkomen ervan bij de verschillende 
familie’s. Ook classificeert Schr. de graden van Ontwikkeling van 
de mannelijke en vrouwelijke geslachtsorganen als vormen van 
functioneele en structureele variatie. Eene verklaring van het voor- 
komen van geslachtsintergradatie zoekt Schr. bij de leer van de 
varieerende potentie’s in de kiemcellen. Eicellen zoowel als 
pollenkorrels zouden verschillende „sterkte” van mannelijkheid en 
vrouwelijkheid bezitten. Bij de bevruchting zouden dus in ver- 
schillende gevallen zeer uiteenloopende graden van beide geslachten 
samenkomen en zoodoende zouden nakomelingen velerlei vormen 
van geslachtelijkheid kunnen vertoonen. Hier wordt dus STRAS- 
BURGERS opvatting over de mogelijkheid van verschillende sterkten 
in het pollen uitgebreid. Deze verklaring brengt het probleem wel 
tot eenen gemakkelijker vorm terug, maar rust, bij gebrek aan tastbare 
bewijzen, nog niet op zeer vasten bodem. Ook Schr. zelf zal er 
wel niet te krampachtig aan vasthouden, want in zijne publicatie, 
die als derde hierboven genoemd wordt, legt hij sterk den nadruk 
op de mogelijkheid van periodische verandering van het geslacht. 
Hij gaat hier denken aan eene epigenetische geslachtsbepaling, 
