86 KNOPMUTATIE BIJ DEN AARDAPPEL 
Bij geen van deze proeven werden planten gevonden, die geleken op 
goudrandjes, frambozenblad of loofkelken. Of deze ook voorkwamen 
onder de planten, die reeds vroeger wegkwijnden, kon niet worden be- 
oordeeld. In 1922 werd in een veld roode Star een bes gevonden; deze 
gaf in 1923 een 45-tal goed ontwikkelde zaailingen. De kleur der knol- 
len was als volgt: 8 wit, 18 geel, 6 paars en 13 rood; van de laatste leken 
(wat kleur betreft) er 5 sprekend op de roode Star, andere waren iets 
lichter of donkerder. Knollen met de teekening van bonte roode Star of 
groene roode Star werden niet gevonden. 
Bij kruisingen van Eigenheimer met andere variëteiten heb ik nooit 
loofkelken, goudrandjes of frambozenblad opgemerkt. Daarentegen wel 
blauwe knollen en zeer veel mannetjes-achtige planten. Kruisingen van 
roode Star met andere variëteiten gaven nooit knollen zooals die van de 
bonte of groene roode Star. Ook bij kruisingen van andere variëteiten 
met roodgekleurde knollen heb ik deze teekening nooit waargenomen; 
roodgekleurde knollen komen vrij veel voor. 
Hoewel het aantal zaailingen betrekkelijk klein is en het experimen- 
teeren met bessen, die aan bepaalde planten gevonden zijn, geen aan- 
spraak kan maken op strenge wetenschappelijkheid, geeft toch het feit, 
dat nooit goudrandjes, frambozenblad, bonte roode Star en groene roode 
Star werden waargenomen, ons te denken. Nuis het bekend, dat de ge- 
slachtscellen worden gevormd door de subepidermale laag. Wanneer 
een verandering zou hebben plaats gevonden in één of meer cel- 
lagen, doch niet in de subepidermale laag, zou geen verschil worden 
gevonden tusschen de nakomelingen (generatief) van deze knopmu- 
tanten en de variëteit, waaruit ze zijn ontstaan. Het is verder denkbaar, 
dat de verandering betrekking heeft op één of enkele der buitenste cel- 
lagen. De oplossing van deze vraag zou kunnen worden benaderd door 
planten te kweeken uit de diepere gedeelten van den knol. Pogingen in 
deze richting bij de groene en bonte roode Star hebben echter niet tot een 
resultaat geleid. Door het wegnemen der oogen en het maken van diepe 
wonden in de daartusschen gelegen gedeelten konden geen adventief 
knoppen worden verkregen. 
Hiermede heb ik getracht aan te geven op welke wijze nadere ge- 
gevens kunnen worden verkregen omtrent de plaats der verandering. 
Over den aard der verandering als zoodanig heb ik het stilzwijgen be- 
waard. Hierover laat zich zeer veel gissen, doch weinig bewijzen. De 
„vegetatieve bastaardsplitsing”, die ons zeer onwaarschijnlijk toe- 
